اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر سجاد یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 347 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر 4 سوال از شما داشتم :

    1:من قبل این که انزال بشم اب لذتم میاد بیرون نه بو میده نه رنگی داره و رنگش مثل اب اشامیدنیه میخواستم بدونم ایا تنها بیرون امدن این اب باعث کوچکی بیضه میشود؟

    2:این اب کی به کی تجدید میشود؟

    3: فواید و ضرر های بیرون امدن این اب چیست؟

    4:این ابدر بدن چه کارهایی انجام میدهد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام

      1:من قبل این که انزال بشم اب لذتم میاد بیرون نه بو میده نه رنگی داره و رنگش مثل اب اشامیدنیه میخواستم بدونم ایا تنها بیرون امدن این اب باعث کوچکی بیضه میشود؟.................خیر

      2:این اب کی به کی تجدید میشود؟.............................با هر تحریک جنسی

      3: فواید و ضرر های بیرون امدن این اب چیست؟...................ضرری ندارد این آب برای ایجاد لغزندگی و سهولت در دخول حین قاربت مفید است

      4:این ابدر بدن چه کارهایی انجام میدهد؟......................همین کاری که در بال بهش اشاره کردم
  • تصویر کاربر رضا یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    سلام
    35 سالمه و 11 ساله ازدواج کرئم
    از اول ازدواجم مشکل زودانزالی داشتم ولی با کاندوم و اسپری یه جوری باهاش سر میکردم
    از اسفند ماه 93 تحت درمان دکتر صفری نژاد قرار گرفتم و ایشون برای درمان یک دوره 6 ماهه مصرف قرص آسنترا رو تجویز کردند.
    4 ماه اول کاملا درمان شده بودم و واقعا از این بابت خوشحال بودم
    ولی در دو ماه اخیر ایشون دوز قرص رو پائین آوردن به این ترتیب که یک ماه قرص 50 میلی خوردم و یک ماه هم همون قرص رو نصف کردم
    متاسفانه از وقتی دوز قرص رو آوردن پائین مشکل زود انزالیم دوباره برگشته
    این موضوع واقعا داره اذیتم میکنه
    لطفا اگه راه درمان قطعی وجود داره بفرمائید که حضوری برسم خدمتتون
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      متاسفانه زود انزالی درمان قطعی نداره و با داروها از جمله آسنترا فقط می توان آنرا کنترل کرد لذا با کاهش دوز یا قطع دارو مجدد علائم بر میگردد. یک روش مصرف آسنترا هم بدین طریق است که شما آسنترا را با همان دوزی که موثر بوده است بصورت موردی و 6 ساعت قبل از نزدیکی استفاده کنید
    2. تصویر کاربر رضا یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      خیلی ممنون از اینکه اینقدر زود جواب دادید
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر مصطفی چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 1297 مشاهده پرسش
    سلام دکتر
    آقای دکتر من تو یماه سه تا تستوسترون استفاده کردم بعد از استفاده سومین آمپول بیضه هام کوچیک و نرم شدن، الان چهل روز از آخرین استفاده میگذره
    واریکوسل دوطرفه هم داشتم که عمل کردم
    پیش فوق تخصص غدد رفتم و گفت بعد از استفاده از این آمپولها نرم شدن بیضه طبیعیه و بعد از معاینه گفت که سایز بیضه هام خوب و طبیعیه و گفت سه ماه استراحت کنم و اگه سطح هورمونها و میل جنسیم افزایش پیدا نکرد دوره دارویی رو شروع کنم ولی من همچنان استرس دارم چون حس میکنم بیضه هام همچنان دارن کوچیک میشن
    میخاستم اگه بشه شما عکس بیضه های بنده رو ببینید و نظرتون در مورد کوچیک بودن و یا طبیعی بودنش رو بگین
    با تشکرات فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      از روی عکس نمی توان در مورد سایز بیضه و نیز قوام آن اظهار نظر کرد توصیه می کنم برای اطلاع از سایز بیضه ها سونوگرافی انجام دهید
    2. تصویر کاربر مصطفی دوشنبه ۹ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      آقای دکتر من طبق فرمایش شما رفتم و سونوگرافی رو انجام دادم، نتیجش رو براتون مینویسم شما لطف کنید ببینید این ابعاد طبیعی و نرمال هست یا خیر
      بیضه راست به ابعاد 34/18 mm و بیضه چپ به ابعاد 34/19 mm اندازه و اکوی طبیعی دارند و ضایعه فضاگیر در پارانشیم بیضه ها دیده نشد.
      به نظرتون این اندازه طبیعی هست؟
      ممنون از پاسخگوییتون
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۱ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      سایز بیضه بایستی حداقل 40 میلی باشد با اینحال خیلی با حد نرمال فاصلاه ندارید و جای نگرانی نیست
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر محمد یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 373 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر من پسری 18 ساله هستم که دیروز متوجه خون در منی خود شدم اگرمیشه من رو راهنمایی کنید که باید چیکار بکنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      خون در منی عمولا علت خطرناکی ندارد بذا فعلا نیاز به اقدامی نیست اما اگر این موضوع بیش از 2 ماه طول کشید حتما برای بررسی به ارولوژیست مراجعه کنید
    2. تصویر کاربر محمد یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      ممنون از راهنماییتون
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر 11محمد یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 296 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    1-اگه. پوست الت چروک شود ایا. راه بازگشتی برای ان است ؟؟؟ من 20 سالمه با توجه به اون که الت در حال رشد است امکان ترمیمی خود به خودی ان است ؟؟؟
    2-ایا برداشتن گوشت اضافه حاصل از خود ارضایی. رو در همان مطب انجام میدهید؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      1-اگه. پوست الت چروک شود ایا. راه بازگشتی برای ان است ؟؟؟ من 20 سالمه با توجه به اون که الت در حال رشد است امکان ترمیمی خود به خودی ان است ؟؟؟...........بایستی معاینه شود اگر چروکیدگی پوست آلت علتش اضافه بودن پوست آلت باشد ابل درمان است
      2-ایا برداشتن گوشت اضافه حاصل از خود ارضایی. رو در همان مطب انجام میدهید؟؟..........................بستگی به میزان و اندازه پوست اضافه ارد
    2. تصویر کاربر 11محمد یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      1-چروکیدگی همون حاصل خود ارضایی زیاد.البته بگم اضافه وزن هم دارم ایا قابل درمان است ؟؟؟
      2-کوچیک اندازه ی یک یا دو میلی متر .ایا در همان مطب میششود؟؟؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      1) با لاغری بر طرف می شود وگرنه نیاز به عمل هست احتمالا
      2) بله در مطب قابل انجام است
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۳۱ شهریور ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط