علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر ای دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 488 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    من 21سالمه و مربی شنا و غریق نجاتم هفته ای سه بار شنا میکنم دو هفته ای میشه ک کلیه هام درد میکنن و امروزم تو ادرارم 3بار خون دیدم و عادت ماهیانه ام هستم. از شنا میتونه باشه؟وروخدا راهنماییم کنین.ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      خیر ارتباطی به شنا نداره بهتره سونوگرافی کلیه ها و مثانه انجام و آزمایش ادرار دهید
  • تصویر کاربر arsalan دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 386 مشاهده پرسش
    باعرض سلام وخسته نباشید
    مدت دو ماه است که واریکوسل درجه متوسط دارم ودکترعمل جراحی را پیشنهاد داد. آزمایش اسپرم و سونوگرافی از بیضه انجام شده است که جواب آزمایش را پیوست کرده ام با این وجود اگر قبل از عمل اقدام به بچه دار شدن بکنیم امکان داشتن بچه سالم را داریم وبچه بدون هیچ مشکلی به دنیا میاد یانه ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله مشکلی برای بچه دار شدن نیست این آزمایش تقریبا نرمال محسوب می شود
  • تصویر کاربر الف دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 373 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر اقای دکتر من آلتم موقع سفتی به سمت چپ انحراف داره یه متخصص رفتم معاینه کرد گفت که هیچ مشکلی نداری نگران نباش تا اینکه فردای همان روز یه متخصص دیگه رفتم گفت که فکر کنم بیش از 10_15 درجه انحراف داری به سمت چپ اما باید در هنگام سفتی چندتا عکس بگیری بیاری نشون بدی تا بتونم تشخصی درست داد.خواستم بدونم آیا در هنگام شل بدون میشود تشخیص درست داد.خواهشا منو کمک کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      برای ارزیابی انحنای آلت حتما بایستی در حالت سفت و نعوظ کامل باشد که معمولا خود فرد با عکس گرفتن و نشان دادن به پزشک این کار انجام می شود
  • تصویر کاربر ارشیا دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 410 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر سوالی داشتم ولی نمیدونم باید از شما جوابشو بگیرم یا نه. در قسمت پایینی ابتدای دهانه ی سوراخ مقعدم دو دونه ی کوچیک سیاه رنگ وجود دارد که یکی از یکی دیگه بزرگتره که وقتی خودمو میشورم با لمس کردن اون ها درد خفیفی احساس میکنم . میخواسم کمی راهنماییم کنین اگه در تخصص شما نیست هم لطفا متخصصی رو بهم معرفی کنید . و اینکه میتونه چه نوع بیماری باشه ؟ تو نت هرچی عکس بود در مورد بیماری های مقعدی نگاه کردم ولی شبیه هیچ کدوم نبود علایم هیچ کدوم رو هم نداشت . لطفا اگه امکانمش هست پاسخ خودتون رو به شماره ی موبایلم بفرستید . متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      به متخصص جراح عمومی مراجعه کنید
  • تصویر کاربر پ دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 382 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر.مرسی که وقت میذارید.آلت تناسلی من یک مقدار(حدود 20 درجه) به سمت چپ انحراف دارد و این انحراف فکر میکنم مادرزادی باشد.همچنین هیچ گونه دردی هم ندارم.آیا من مشکل جنسی خطرناکی دارم؟ و باید حتما جراحی کنم؟ ممنون میشم اگر منو از نگرانی دربیارید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      این میزان خیلی خفیف هست و نیازی به درمان ندارد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط