علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر سينا جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 494 مشاهده پرسش
    سلام
    مدتیه که هنگام ادرار دچار سوزش میشم وبه تازگی هم متوجه تورم در زیر آلتم کنار لوله مجاری ادرار هستش میخواستم بدونم این ورم میتونه به سوزش ادرار ربط داشته باشه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام

      هم میتونه مرتبط باشه و هم نباشه بسگی به محل دقیق و عمق تورم دارد لذا اگر شرایط تان ادامه دار بود یا تشدید یافت توصیه می کنم مراجعه حضوری به پزشک برای معاینه و آزمایش داشته باشید.

  • تصویر کاربر Zz جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 496 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید من پسرم رو ۳۲ روز بعد به دنیا اومدنش ختنه کردم ازاولش ی به دکتر گفتم انگار بد جور ختنه کردین اما جدی نگرفتن اگه میشه راهنمایی کنید تا بچه هس ببریم دکتر درمان بشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام

      به نظر من مشکل جدی ندارند و جای نگرانی و اقدام درمانی خاصی نیست

  • تصویر کاربر علی جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 850 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشید
    من دو سال هست که به علت گیر کردن سنگ در حالب یکبار 7 میل سمت چپ و یکبار 12 میل سمت راست عمل tul انجام دادم بعد از عمل پارسال در کلیه راست سنگ 3 میل و در چپ دو سنگ 5.5 و 4 میل داشتم امسال مجدد سونو دادم که پیوست میکنم خدمتتون(راست 3 و 4 میل و چپ 8 و 5 میل) و سنگها بزرگ و زیاد شدن لطفا راهنمایی بفرمائید برای درمان‌ این سنگها چکار کنم سنگ شکنی یا مصرف دارو و کلا چه رژیمی رو رعایت کنم یا قرص خاصی رو بخورم که اینقدر سنگها بزرگتر نشوند،جنس سنگها کلسیم اگزالات است.
    سپاسگزارم جناب دکتر. ضمیمه سونوگرافی جدید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام
      این سنگ ها با توجه با سایز و محل و پراکندگی قابل درمان با سنگ شکنی یا دارو نیستند و توصیه می کنم آزمایش چکاپی برای پیدا کردن علت احتمالی سنگ که شامل آزمایش خون و ادرار 24 ساعته هست بدهید و بعد بر اساس نتیجه آن اگر مشلکی وجود داشت درمان شوید در غیر اینصورت براساس جنس سنگ برای شما دارو تجویز خواهد شد. فعلا بایستی اینقدر آب بنوشید که رنگ ادرار تان به شفافی و سفیدی بزند 

  • تصویر کاربر ساسان جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 730 مشاهده پرسش
    سلام و خسته نباشید آقای دکتر

    یه ماهی میشه که درد مبهمی رو در بیضه چپم احساس میکنم ولی هنگام لمس فیزیکی دردی رو احساس نمیکنم


    و همش میترسم و تو فکرمه که اگه ضربه بخوره حتما خیلی درد خواهد کرد

    رفتم سونوگرافی کلیه پروستات و بیضه و کلیه و.... که هیچ مشکلی پیدا نشد
    آزمایش ادرار و کشت ادرار هم رفتم که باز هم هیچ عفونتی نبود.

    این فکردرد خواب و ازم گرفته و نمیتونم بخابم و روانمو بهم ریخته رفتم دکتر متخصص اورولوژی و این مباحث و گفتم و دارو نوشت و گفت که احتمالا عفونت پروستاته
    داروهارو خوردم یه هفته مشکلی نداشتم ولی الان باز شروع شده
    1. تصویر کاربر ساسان جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش)
      از 48 ساعت دوروزم گذشته
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۴ مرداد ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام
      از آنجایی که سونوگرافی و آزمایشات نرمال بوده و در لمس و معاینه هم دردی ندارید احتمالا منشا درد عصبی است که میتونه منشاش از کمر باشد و بعید میدونم از پروستات باشد به نظر من بهتره توسط متخصص مغز و اعصاب هم از نظر کمر بررسی شوید و شاید نرمش های کششی کمر شرایط تان را بهتر کند.

    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر مهتاب چهارشنبه ۲۲ مرداد ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 424 مشاهده پرسش
    سلام جناب دكتر جباري
    همسرم به مدت دو ماه هست كه يك عارضه ي پوستي روي آلت تناسليش به وجود آمده كه گاهي هم سوزش داره. عكس رو به پيوست براتون ميفرستم
    ممنون ميشم از پاسخگوييتون
    با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۲ مرداد ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام احتمالا اگزما است. پماد هیدروکورتیزون بزنید هفته اول هر شب هفته دوم یک شب در میان و سپس دوشنبه و پنجشنبه ها برای 4 هفته و بعدش پنجشنبه ها برای 4 هفته دیگه. کرم مرطوب کننده همیشگی و هر روز بویژه بعد از استحمام و از صابون گلیسرین برای شستن تناسلی در حمام استفاده کنید.

درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 539 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط