علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر رضا دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 294 مشاهده پرسش
    سلام دکتر
    بنده نو جوانی 14.5 ساله هستم ک یک سری دانه به شرح عکس روی التم دارم
    دانه ها سوزش خارش و درد و ... ندارند ولی وجودشان باعث نگرانی بنده شده
    رابطه نداشتم و به بهداشت هم اهمیت میدم منتهی یکبار به یک استخر رفتم که خودم بهش مشکوکم
    یک سال میشه حدودا این دانه ها وجود دارند که اپتدا دو دانه و سپس بقیه دانه ها به وجود امد
    ممنون میشم راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      عکسی ارسال نشده ولی با توجه به شرح حال تان بعید ه که مشکل جدی و نگران کننده ای باشد
  • تصویر کاربر ابراهیمی دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 1179 مشاهده پرسش
    با سلام بعلت بوی بد ادرار (یک دوره انتی بیوتیک،سیپروفلوکساسین )مصرف کردم.با این حال سنوگرافی هم رفتم که از قرار زیر است
    کلیه راست طول 110mm و ضخامت پارانشیم114mm دارد.
    کلیه چپ طول 111mm و ضخامت پارانشیم113mm دارد.
    fullness خفیف کلیه سمت چپ مشهود است.
    اکوی پارانشیم کلیه ها و افتراق کور تیکومدولاری طبیعی است،سنگ،توده و هیدرونفروز دیده نمی شود.
    مثانه ضخامت جدار طبیعی دارد.سنگ و توده در آن دیده نمی شود.

    میخواستم بدونم با این سنو بنده بیمار هستم؟
    آیا fullness طبیعیه؟ ممنون میشم راهنمایی بفرمایید.تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      فولنس به تنهایی بیانگر بیماری خاصی نیست و جای نگرانی ندارد برای احتیاط سونوی مجدد ۶ ماه بعد بده
  • تصویر کاربر صابر دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 302 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من 19سالمه واحساس میکنم اندازه التم وبیضه هام کوچیکه طول التم13وکلفتیش12است چند سعال داشتم 1.اندازه الت من چه در طول وقطر کوچیک است؟ 2.ایاراهی برای اندازه گیری بیضه در خانه وجود دارد؟ 3.ایا کپسولی برای بزرگ کردن الت در هنگام بلوغ وجود دارد؟ 4.من از کپسول اندریال تستو کپس استفاده میکنم ایا برای بزرگ کردن الت در هنگام بلوغ خوب است (بلوغ من دیررس است) تو رو خدا به سعال های من جواب بدید,اقای دکتر خدا ازتون راضی باشه تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      1.اندازه الت من چه در طول وقطر کوچیک است؟ ..................بله
      2.ایاراهی برای اندازه گیری بیضه در خانه وجود دارد؟......................راهی که بشه اینجا برات توضیح داد خیر
      3.ایا کپسولی برای بزرگ کردن الت در هنگام بلوغ وجود دارد؟ .....................خیر
      4.من از کپسول اندریال تستو کپس استفاده میکنم ایا برای بزرگ کردن الت در هنگام بلوغ خوب است (بلوغ من دیررس است) ........................فقط در صورتی که در آزمایش خون کمبود هورمون داشته باشید این کپسول می تواند مفید باشد
  • تصویر کاربر علی دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 319 مشاهده پرسش
    سلام
    58 سال سن دارم 28 سال پیش مبتلا به پارگی مثانه و قطع کامل مجرای تروماتیک ( مجرای خلفی ) شدم با عمل تراش ( یورترومی) راه ادرار باز شد در طول سالها چندین بار نبز تراش داده شد الان دوازده سال است مشکلی ندارم اما ده سال است که بزرگی خوش خیم پروستات دارم حجم ان 78 و psa دو و نیم می باشد موقع ادرار سوزش دارم ایا اگر عمل باز پروستات کنم با توجه به مشکل قبلی به بی خودی ادرار مبتلا نمی شوم
    با تشکر از پاسخ حضرتعالی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      برای اطلاع از احتمال بی اختیاری بعد از عمل پروستات نیاز به معاینه و ارزیابی اسفنکتر ادرار می باشد
      البته بزرگ پروستات خیلی اوقات به دارو جواب می دهد و در صورت عدم پاسخگویی ممکن است بخشی از مشکلات بخاطر تنگی باشد نه بزرگ پروستات
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      برای اطلاع از احتمال بی اختیاری بعد از عمل پروستات نیاز به معاینه و ارزیابی اسفنکتر ادرار می باشد
      البته بزرگ پروستات خیلی اوقات به دارو جواب می دهد و در صورت عدم پاسخگویی ممکن است بخشی از مشکلات بخاطر تنگی باشد نه بزرگ پروستات
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر امیر دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 258 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر
    3 روز پیش عمل واریکوسل انجام دادم از دکترم که پرسیدم گفت که دو سر رگت رو بستم.
    و گفت اگه تا 4 ماه دیگه بچه دار نشدی بازم بیا
    و الان هم که چک میکنم بازهم مقداری ورم سمت بیضه چپ دارم همانند قبل از عمل.
    میخواستم بدونم اصلا این مدل عمل یعنی بستن رگ جواب میده یا نه
    و این ورم که الان میبینم به این معنی هست که همچنان مشکلم رو دارم یا این ورم باید زمان بگذره تا از بین بره
    تشکر فراوان و آرزوی بهترین ها برای شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۷ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      در عمل واریکوسل فقط رگ ها بسته می شود و رگی برداشته نمی شود لذا اینحالت طبیعی است
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط