علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر مهدی دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 544 مشاهده پرسش
    باسلام آقای دکتر من مدت 2سال دچارزگیل تناسلی شدم....که ازدست به اطراف آلت وپایین بیضه کشیده شده براثرتیغ کشیدن..........اماالان یکسال است ازتیغ استفاده نمیکنم وطبق گفته دکترازپودربهداشتی استفاده میکنم....دریکسال اول هم فریزکردم هم کوتر(سوزاندن)اقدام کردم که جواب نداده وبرگشته...
    ولی الان یکماه است که دکترمتخصص داروی ترکیبی پودوفیلین25درصد دادن اما الان بعدیکماه هنوزتاثیری نداشته......اینم بگم زگیلها ریزودرشت هستن که ریزها به سختی دیده میشود...لطفا بگیدکه آیابااین دارو امکان درمان قطعی هست؟ویااگه داروی دیگه ای هست معرفی کنید؟ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      درمان قطعی نداره اما کرم آلدرا بهتره گرچه گران هست. لیزر هم درمان خیلی خوبی برای ضایعات موجود است
  • تصویر کاربر ریحانه.م دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 385 مشاهده پرسش
    با سلام آقای دکتر پس از دستشویی احساس خروج ادرار دارم گفتید از قرص فنازوپیریدین استفاده کنم به دکتر مراجعه کردم و این قرص رو مناسب ندیدند آیا راه دیگه ای هست که بفهمم وسواس دارم یا بیماری
    لطفا جواب بدهید دیگه اعصاب برام نمونده.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      مصرف این قرص را برای تشخیص پیشنهاد. دا م نه درمان. هنوز هم توصیه مصرف 2 روز این دارو را دارم انتخاب با شما هست که نظر کدامیک را قبول کنید. این فقط یک تست تشخیصی است
  • تصویر کاربر مجید دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 430 مشاهده پرسش
    با سلام و آرزوی سلامتی مجدد برای شما جناب دکتر
    جناب دکتر میخواستم بدونم برای تشخیص بهتر نوع تنگی از نظر اینکه آیا آسیب فقط محدود به بافت مخاطیست یا بافت اسفنجی زیر آن چه روشی را پیشنهاد میکنید چون همانطور که میدانید اگر آسیب مربوط به بافت مخاط باشد روش درمانی دیلاتاسیون(dilation) بهتر از یورتروتومی است.
    سلامتی برایتان باد انشالله
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      سونوگرافی و سیستوسکوپی
      البته سونوگرافی برای این منظور مرسوم و معمول نیست
  • تصویر کاربر همای جمعه ۲۳ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 447 مشاهده پرسش
    سلام.برای افزایش سایز الت راهکار مناسب و بدون عوارض هست؟ راهنمایی کنید.ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۳ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      اندازه آلت تناسلی تابع ژنتیک و ارث می باشد و کمتر تحت تاثیر عوامل محیطی می باشد . موضوعی که می تواند در روابط جنسی تاثیر بگذارد سایز آلت در حالت نعوظ می باشد اگر چه برخی از مردان تمایل دارند که حتی در حالت شل نیز آلت تناسلی بزرگی داشته باشند اما به دلیل جمع شدن آلت یا زیاد بودن چربی زیر شکم (ناحیه شرمگاهی) آلت کوچک به نظر می رسد اگر چه در واقع اینطور نبوده و این دسته از افراد بیشتر آلت پنهان دارند. اندازه گیری طول آلت در حالت کشیده شده با دست یا در حالت نعوظ و از محل اتصال آلت به استخوان شرمگاهی لگن (به نام سمفیز پوبیس) و در حالی که چربی را به عقب می رانید تا سر آلت تناسلی می باشد. محیط آلت در حالت نعوظ و از قسمت میانی آن اندازه گیری می شود.
      حداقل اندازه طول آلت در حالت کشیده 9 سانتیمتر گزارش شده است و حداقل محیط آلت در حالت نعوظ 8 سانتیمتر می باشد. البته این اعداد تقریبی بوده و بدیهی است در جوامع و نژادهای گوناگون می تواند متغیر باشد.
      وقتی صحبت از افزایش سایز آلت می شود سه روش کلی به ذهن می رسد:
      1. داروها اعم از قرص، کپسول، کرم ها و انواع آمپول ها که در شبکه های ماهواره ای و فضای مجازی و هر از چندگاهی با اسامی جدید و بسته بندی های اغوا کننده تبلیغ می شود و بر تاثیر پذیری صد در صدی آن تاکید می کنند. بایستی گفت تا کنون هیچ دارویی که قادر باشد سایز آلت را افزایش دهند شناخته نشده و در مراکز علمی و آکادمیک و به دور از تبلیغات تجاری هنوز دارویی ساخته نشده تا بتواند باعث افزایش سایز آلت تناسلی بوسیله دارو شود.
      2. روش های کششی مثل استفاده از اکستندرها و کشنده هایی مثل لارجرباکس، استفاده از وکیوم و استفاده از تمرینات پنیمور. در مورد تاثیر روش های کششی و میزان این تاثیر و ماندگاری آن اختلاف نظر وجود دارد بعضی مقلات بر اثر بخشی آن و برخی بر بی اثر بودنش گزارشاتی ارائه داده اند اما به نظر می رسد که این روش ها اگر هم موثر باشند در نهایت رضایت فرد را فراهم نمی کند ضمن اینکه استفاده افراطی و نادرست از این روش ها می تواند مضر و آسیب رسان به بافت های اسفنجی آلت و عروق و اعصاب آن باشد.
      3. روش های جراحی. هنوز روش استانداردی که مورد قبول و پذیرش همه جراحان باشد وجود ندارد و علت آن عوارض زیاد جراحی و اثربخشی کم آن است. در حال حاضر شایع ترین و کم عارضه ترین روش برای افزایش طول آلت تناسلی قطع لیگمان ساسپنسوری است. در این روش حدود 2 سانت به سایز آلت افزوده می شود و عوارض آن شامل احتمال آسیب به عروق و اعصاب آلت و در نتیجه اختلال در سفتی و نعوظ و همچنین بد شکل شدن محل جراحی در بالای آلت می باشد. برای افزایش قطر آلت هم از تزریق چربی یا آلوگرافت استفاده می شود که به دلیل عوارض زیاد تقریبا مترود شده و کمتر جراحی حاضر است خطرات آنرا بپذیرد و عوارض آن بقدری است که خیلی اوقات منجر به جراحی مجدد وتخلیه مواد کاشته شده در اطراف آلت می شود.
  • تصویر کاربر aghil دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 392 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من 23 سالمه یه 3-4 سالی میشه ک مشکل دفع ادرار دارم سونوگرافی هم رفتم گفتن چیزی نیست اکثرن احساس سوزش خفیفی دارم سر التم از حموم ک میام بیرون کلی وقتم میگیره چون احساس میکنم هنوز ادرار دارم بعدش هم ادرار ب صورت قطره قطره ای دفع میشه موقع ادرار هم با تاخیر 5-10 ثانیه دفع میشه لطفا راهنماییم کنید با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۹ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      احتمال تنگی مجرای ادرار یا التهاب پروستات هست بهتره بررسی بیشتر ی شوید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط