علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر صمد جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 460 مشاهده پرسش
    سلام جناب دکتر مدت دو روز است که احساس کمی درد در یکی از بیضه هایم می کنم و رنگ بیضه هایم قرمز شده و و احساس می کنم سه تا بیضه دارم و قرمزی تا حدودی به رانهایم نیز سرایت کرده است. مرا راهنمای بفرماید خیلی نگران هستم .
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      قرمزی معمولا نشانه عفونت است و البته گاهی حساسیت پوستی بهتره توسط ارولوژیست معاینه شوید
  • تصویر کاربر مجید جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 437 مشاهده پرسش
    جناب دکتر همانطور که میدانید بعد از سیستوسکوپی احتمال عود بالاست،آیا نمیتوان فقط مشاهده کرد و پس از بررسی مکان و میزان دقیق تنگی آناستوموزی را انجام داد تا هم بافت سالمتر و دستنخورده تر باشد و هم چندباره کاری نشود.جسارت مرا ببخشید هدفم روشن شدن موضوع برای خودم هست.راهنماییم کنید.من لرستان هستم و نمیدانم اینجا متخصص اورولوژی ماهر په کسی هست که بتواند سیستوسکوپی را بطور مناسب انجام دهد.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      می شود ولی ابتدا بایستی عکس دقیق تری بیاندازید و VCUG بگیرید اگر چه در آنجا نتوانسته اند ولی مراکزی در تهران هست که علیرغم تنگی می توانند VCUG بگیرند تا پشت تنگی هم مشخص و ارزیابی شود. عکس شما فقط RUG هست که کافی نیست
  • تصویر کاربر الیاس جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 376 مشاهده پرسش
    اقای دکتر ممنون میشوم که کمکم کنید تا این مشکلم حل شود چکاری باید انجام دهم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      سوال و جواب قبلی را هم بایستی بفرستید
  • تصویر کاربر الیاس جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 382 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من چند سال است که دجار این مشکل هستم و بیشتر هم غروب و شبها قبل خواب این اتفاق برایم می افتد وقتی دستشویی میروم و ادرار میکنم الت و بیضه هام شل میشود و دیگر هیچ ارده ای برای کنترل ان ندارم وقتی ادرار میکنم و بیرون می ایم نمیتوانم تا چهل و پنج دقیقه الی یک ساعت نماز بخوانم و یا حرکتی انجام دهم و باید مثل کسایی که حامله هستن ارام روی مبل تخت بشینم چون به طور ناخوداگاه ادرار از التم خارج شده و من هیچ کنترلی برروی ان ندارم از چند قطره هم بیشتر خارج میشود و باید خیلی ارام یا بشینم یا بایستم تا التم به حالت قبلی خود بازگردد تا بتوانم ان را کنترل کنم تا 99 درصد این حالت از غروب به بعد تا قبل خواب اتفاق می افتد در روز چنین مشکلی بعد ادرار ندارم ممنون میشوم کمکم کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر میاد ریشه مشکل شما روانی و عصبی باشد
  • تصویر کاربر مجید جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 474 مشاهده پرسش
    با سلام مجدد خدمت شما جناب دکتر
    آیا بنده مستقیما باید آناستوموز انجام دهم(که بنظرم اینطور بهتر باشد)؟
    تا چه میزان یا درصدی احتمال عدم باروری وجود دارد؟
    درصد امید به موفقیت این روش چقدر است؟
    بنده فقط بیمه سلامت(خدمات درمانی) دارم آیا جوابگوی هزینه ها هست؟
    بعد از چه مدت روند طبیعی زندگی آغاز خواهد شد؟
    با توجه به عکس آیا این قسمت که به گفته رادیولوژیست 4 سانت است از طول آلت جدا خواهد شد؟
    بدانید که خدای بزرگ بواسطه لطف شما به بیماران همواره پشت و پناه شما خواهد بود.الهی آمین
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۶ خرداد ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر قبل از هرکاری بهتره که که یک نوبت سیستوسکوپی و یوتروتومی شوید تا زیر دید مستقیم ارزیابی دقیقی از طول و شدت تنگی انجام شود. ضمن این که طول تنگی در عکس خیلی کمتر است متاسفانه چون من بیمارستان دولتی کار نمی کنم لذا برای کاهش هزینه می توانید به بیمارستان دولتی مراجعه کنید. کدام بیمارستان؟ نمی دانم
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط