علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر مصطفی سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 475 مشاهده پرسش
    آیا اختلالات ادراری ارتباطی به ناباروری دارد؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      بعضی از اختلالات ادراری با ناباروری مرتبط هستند
  • تصویر کاربر سجاد سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 405 مشاهده پرسش
    باسلام من18سالمه چندوقت پیش متوجه شدم یه رگ کوچیک روی کیسه بیضه ام هست وهیچ دردی هم احساس نمیکنم میخواستم بدونم وجودیه رگ کوچیک روی کیسه بیضه نشانه چیست
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      می تواند نشانه واریکوسل باشد البته تشخیص دقیق نیاز به معاینه دارد
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 366 مشاهده پرسش
    با سلام
    من چند وقت پیش چند تا سوال پرسیده بودم که جوابم را گرفتم ولی ناقص بود
    اگر ممکنه بیشتر توضیح بدین
    البته ترجیح میدم سوال هایم را یکی یکی بپرسم شاید بهتر جواب بگیرم
    اول از همه در مورد انحراف الت بود که شما گفته بودین در صورت عدم مشکل در نزدیکی نیاز به عمل جراحی نداره ولی چند تا مشکل دیگه هم هست در مورد انحراف باید بگم در حالت تحریک الت این انحراف به سمت چپ کاملا قابل مشاهده می باشد و در همین مسیر هم الت ناپایدار می باشد و اگر من کنترلم را کم کنم التم کاملا شل می شود و به سفتی کامل نمی رسد و اگر با دست الت به طرف راست منحرف کنم به حد مطلوب سفتی می رسد البته شما گفته بودید مشکل عدم سفتی کامل یک مشکل روحی و روانی می باشد ولی من اصلا متوجه نمی شم خودم فکر می کنم که از این جهت کاملا اماده و دارای اراده می باشم خودم تاحدودی فکر می کنم این مشکل انحراف باعث به وجود امدن دیگر مشکلات شده من 35 سالمه و متاهل هستم و 1 ساله ازدواج کردم و فرزندم تا 1 ماه دیگه متولد می شه دوست دارم این مشکلم حل بشه لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      حقیقتش من خیلی متوجه مشکل شما نمی شوم اینکه به راست که می دهید خوب است و اگر به سمت چپ منحرف شود ضعیف می شود به نظرم شما مشکلی ندارید
  • تصویر کاربر وحید سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 409 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته
    من یکماه پیش همین سوال رو پرسیدم ولی متاسفانه نمیدونم چرا جوابمو رو ندادین، در صورتی که بار اول فقط پنج روز طول کشید تا جوابمو رو دادین، ممنون میشم اگه زحمت بکشین و رهنماییم کنین.
    من 32 ساله هستم و مقداری انحراف آلت تناسلی دارم، (من خودم بیشتر حدس میزنم که این انحراف بخاطر استفاده از شورت های تنگ باشه، چون به مرور زمان این انحراف شکل گرفته و از پایین آلت کمی به سمت چپ انحراف دارد) میخواستم ببینم چطور میتونم این انحراف رو برطرف کنم (البته روشی به غیر از جراحی)، در ضمن انحراف آلتم کمتر از 30 درجه میباشد. ممنون میشم اگه راهنماییم کنین.
    با تشکر فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      تنها راه غیر جراحی استفاده از وکیوم هست البته این روش کاملا موثر نیست
  • تصویر کاربر محمد سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 401 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر من حدودشش سال پش به عفونت الات تناسلی دچار شدم که بعداز مدتی با مصرف انتی بیوتیک تقریبا خوب شدم اما حالا هرچند وقت گاهی به سراغم می اید پزشکان دو نظر دارند اول بر عصبی بودن دوم مزمن شدن عفونت در مثانه به نظر شما کدام نظردرست می باشد وبرای تشخیص دقیق چیکار باید کرد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۶ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بستگی به نتایج آزمایش ها و بررسی ها و همچنین اولین آزمایش و تظاهر بیماری شما دارد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط