علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر نيما دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 318 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشيد
    جواني٢٤ساله هستم
    بعضي از شب ها از از خواب بيدار شده و احساس داشتن ادرار دارم و به دست شويي ميروم يا در برخي مواقع احساس مي كنم در پلوي سمت چپم نزديك به كليه چيزي وجود دارد... آيا اين حالت ها طبيعي است؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر سمیه دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 293 مشاهده پرسش
    با سلام
    همسر م سال 91 دو دفعه نمونه برداری از پروستات انجام دادند که دکتر گفتند التهاب هست و هورمون ایشان 3.6 و 4.3 بود در سال 93 این هورمون به 5.6 افزایش پیدا کرد که دکتر ایشان گفتند باید mRI ,mrs انجام دهند که بعد از آن هم دکتر گفتند که التهاب است در سال 95 ایشان برای آزمایش مجدد رفتند که این هورمون به 6.8 در اردیبهشت افزایش پیدا کرد و در دی ماه امسال این عدد 6.3 شده است دوباره که پیش دکتر رفتیم ایشان گفتند mrs انجام دهیم خواستم از شما دکتر عزیز سوال کنم که الان باید چه کار کنیم , لازم یه توضیح است که دکتر تاکنون فقط یک دوره قرص دادند و دیگر دارویی تجویز نکرده اند
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به نظر من بهتره دوره ای دارو مصرف کنند و بعد دوباره زمایش چک شود و یا اینکه مجددا نمونه برداری از پروستات انجام شود
  • تصویر کاربر الناز دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 6141 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید.ببخشید من یه دختر مجرد 21 ساله ام که تا به حال هیچگونه رابطه ی جنسی نداشتم فقط به مدت 2 سال بود که خودارضایی میکردم اونم به صورت مالش خارجی کلیتوریس و چیزی ام تا حالا داخل واژنم نکردم.من رفتم پیش دکتر زنان تو ترشحم خون بود و نزدیک پریودمم نبود معاینه کرد گفت لابیا و قسمت چین ها پره تب خاله گفت رابطه جنسی داشتی که گفتم نه نداشتم ولی بهش نگفتم که خودارضایی میکردم.من نه دستم نه لب و دهانم تا حالا تب خال نزده نمیدونم چجوری شده که تب خال گرفتم.حالا من از شما چندتا سوال دارم.1)خودارضایی به صورت مالش خارجی باعث تب خال تناسلی و سایر عفونت های رخمی میشه؟2*امکان داره که پزشک اشتباه تشخیص داده باشه که تب خاله چون ماما بود؟3)من وقتی اسیکلوویر میخورم هر 8 ساعت برای تب خال هم هیلی بیحال میشم و هم سر درد میگیرم من الان چیکار کنم با این وضعیت؟4)با توجه به این که من یه دختر مجردم و تب خال گرفتم یعنی دیگه نمیتونم ازدواج کنم و بجه دار بشم؟؟،
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      .1)خودارضایی به صورت مالش خارجی باعث تب خال تناسلی و سایر عفونت های رخمی میشه؟..............................قطعا باعث تبخال نمی شود ولی اگر دستتان آلوده باشد احتمال عفونت های باکتریال هست
      2*امکان داره که پزشک اشتباه تشخیص داده باشه که تب خاله چون ماما بود؟............................بله امکان تشخیص اشتباه هست
      3)من وقتی اسیکلوویر میخورم هر 8 ساعت برای تب خال هم هیلی بیحال میشم و هم سر درد میگیرم من الان چیکار کنم با این وضعیت؟.............................لزومی به مصرف آسیکلوویر نیست شما می توانید با آزمایش خون در مورد تبخال تست دهید
      4)با توجه به این که من یه دختر مجردم و تب خال گرفتم یعنی دیگه نمیتونم ازدواج کنم و بجه دار بشم؟؟.............................اصلا اینطور نیست و بر فرض هم که تبخال داشته باشید که البته به نظر من اینطور نیست باز هم منعی برای ازدواج و بارداری ندارید
  • تصویر کاربر عباس دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 350 مشاهده پرسش
    با سلام آیا التهاب پرستات کامل درمان می شود یا تبدیل به سرطان می شود من بارها به دکتر مراجعه کردم ولی دوباره برگشت کرده است و فایده نداشته است ؟ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به سرطان تبدیل نمی شود و همیشه هم درمانش دائمی نیست و خیلی اوقات عود می کند
  • تصویر کاربر جوادمحمدی دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 377 مشاهده پرسش
    باسلام
    برای درمان زودانزالی باید چکارکرد شما در پاسخ سوال یکی ازدوستان نام قرصی رو اگراشتباه نکنم راگفتید این قرص برای هرفردی مناسبه ازلحاظ دوز دارو واثربخشیش میگم حتما باید باتجویز دکترباشه؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۵ بهمن ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم با تجویز پزشک باشد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 534 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط