علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر رامین پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 255 مشاهده پرسش
    با سلام و درود فراوان خدمت شما دکتر محترم.. ۲۹ ساله هستم بعد از نزدیک یکسال باروری حاصل نشد به دکتر مراجعه کردم واریکوسل نداشتم دو بار ازمایش اشپرم دادم ازو نشان داد سپس بیوپسی بیضه انجام دادم نتیجه hypo spermato genesis بود .. امکان باروری اینجانب وجود دارد یا خیر؟اینجانب چیکار بایستی انجام دهم؟ با تشکر فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      اكر در نمونه برداري بيضه اسپرم بالغ باشد مي توان ميكرواينجكشن كرد در غير اينصورت بايد اهداي جنين كرد
  • تصویر کاربر محمد پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 3670 مشاهده پرسش
    باسلام
    آقای دکتر آلتم بلافاصله بعد از بزرگ شدن رو به بالا شده و به شکمم میچسبد و اصلا ۹۰ درجه قرار نمیگیرد و وقتی با دستانم به صورت ۹۰ درجه نگه میدارم خیلی درد میکند و قابل تحمل نیست
    راهنماییم کنید؟
    چه مشکلی دارم؟
    چکار باید بکنم؟
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      اين نوعي انحناي الت هست و فقط با جراحي درمان مي شود البته در برخي افراد هم كه افراد نعوظ خيلي سفتي دارند هم ممكن است ديده شود در اين افراد با گذشت زمان و گذشت سن بهتر مي شوند
  • تصویر کاربر ارشیا پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 237 مشاهده پرسش
    عرض ادب جناب دکتر، یک پسر کوچولوی 5 ساله با تنگی مجرای ادراری مادرزادی بسیار شدید و پیچیده، 2 سال است که تحت نظر پزشک درمانی را آغاز کرده اند شامل گذاشتن سوند و سیستوسکپی و سوند زدن اما بعد از این مراحل بیمار دیگر ادرار نمی کند و باید سوند زده شود تا مثانه خالی شود بعد از مدتی مجرا دوباره تنگ شده و سوند 8 هم به سختی رد شد دوباره به اتاق عمل برده شدند سوند 12 گذاشتن اما بعد از برداشتن آن سوند 8 رد می شود که متأسفانه دو بار دچار عفونت شدید شده که در بیمارستان بستری شده اند آقای دکتر دلیل ادرار نکردن چیه؟ دلیل عفونت و برگشت ادرار چیه؟ قبل از شروع درمان برگشت نداشت فقط مقدار کمی از ادرار داخل مثانه باقی می ماند. ممنون از همکاری و پاسختان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      دليل تنگي معمولا در اين سن مادرزادي است دلايل ديگري مثل عفونت هم مي تواند داشته باشدو برگشت ادرار هم مي تواند مادرزادي يا بدليل افزايش فشار مثانه ناشي از تنگي مجرا باشد
  • تصویر کاربر Amir پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 400 مشاهده پرسش
    سلام حدود 6سال تقریبا 2 3 روزی ی بار خودارضایی کردم و عوارض خیلی بدی روم گذاشته وزوز گوش لرزش دست و پا و اندام ها سوزش چشم لاغری ضعف قوای عمومی لطفا کمکم کنین برای درمان این مشکلات چی کار باید کنم مرسی.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      خود ارضايي را ترك و تحت نظر روانپزشك قرار گيريد
  • تصویر کاربر لاهیجانی پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 349 مشاهده پرسش
    با سلام ـ بعد از عکسبرداری رتروگرید که با سوند گذاری همراه است، تا 24 ساعت دفع ادرارم با درد شدید و به شکل قطره ای بود ولی به تدریج بهبود پیدا کرد. با این همه الان بعد از گذشت دو ماه هنوز در ناحیه سوند گذاشته شده احساس سوزش خفیف میکنم و موقع نشستن و پاشدن در مجرای ادرار احساس التهاب یا فشار دارم. حالت گرگرفتگی یا گرمای غیرطبیعی نیز در این ناحیه وجود دارد. این توضیح را هم اضافه کنم که این عکس بخاطر تکرر ادرار و فشار کم آن بود که خوشبختانه بعد از انجام، معلوم شد که تنگی مجرا ندارم. پزشکی که به او مراجعه کردم برایم سونوگرافی و آزمایش هم نوشت که نتیجه آنها هم نرمال بود ولی بعد از معاینه پروستات، گفت که بخاطر زیاد نشستن در طول روز پروستات اختلال جزیی دارد. به این منظور هم برایم آنتی بیوتیکهایی مثل سیپرو فلوکساسین500 ـ آمپول آمیکاسین و شیاف دیلکوفناک نوشت که به طور منظم و کامل استفاده کردم. بدون اینکه نتیجه خاصی حاصل شود. هنوز هم دفع درار با فشار کم و به شکل دو شاخه است. مشکل سوزش و ناراحتی محل سوند گذاری هم اضافه شده است. آیا مجرای ادرار آسیب دیده است؟ یا اینکه دچار عفونت شده ام؟ از پاسخگویی شما متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱ مهر ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      معمولا عكسبرداري رتروگريد اسيبي به مجرا نمي رساند و علت مشكل شما معمولا التهاب پروستات هست گرچه اختلالات عصبي هم مي تواند از علل ان باشد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 537 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط