علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر سعيد شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 299 مشاهده پرسش
    با سلام. من 25 ساله هستم. و از کودکی شب ادراری داشتم. مشکل بدنی هم اصلا ندارم و دارویی هم مصرف نمی کنم. بیشتر مشکلم اینه که شبا خواب ادرار کردن می بینم و یه هو این اتفاق می افته که البته خیییلی زود من بیدار میشم. میشه راهنمایی کنین مشکل چیه و من باید چی کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصیه می کنم برای معاینه و در صورت نیاز انجام بررسی لازم حضورا به پزشک مراجعه کنید. شب ادراری علل متعددی دارد و با دارو می توان آن را کنترل کرد و بعضا با توصیه های رفتاری ولی فبلش نیاز به بررسی است
  • تصویر کاربر علی یکشنبه ۲۸ شهریور ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 306 مشاهده پرسش
    با سلام
    اینجانب علی شاهزمانی 38 ساله درآذر نود و چهار بدلیل سنگ کلیه توسط دکتر کبیری عمل tulشدم بدلیل داشتن تنگی مجرا پس از آن سونداژ میشدم اخیرا با توجه به نظر دکتر سونداژ گرفتگی بیشتر شده که در عکس رادیولوژی نیز مشهود است و میزان آن 32 میلیمتر میباشد.دکتر کبیری معتقد است که بایستی با تزریق آمپول triam hexal در ناحیه اطراف گرفتگی مجرا به بهبود آن کمک کرد در این رابطه نظر شما را خواستارم.وآیا درمان بهتری وجود دارد.ضمنا عکس رادیولوژی به پیوست میباشد. 
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      معمولا میزان پاسخگویی به تزریق تریامسینولون خیلی بالا نیست و احتمال عود بالاست. من جراحی باز و استفاده از پیوند بافت دهانی را پیشنهاد می کنم
    2. تصویر کاربر علی یکشنبه ۲۸ شهریور ۹۵( 9 سال پیش)
      با تشکر از جواب شما
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۸ شهریور ۹۵( 9 سال پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر مهتاب شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 307 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر تو شهرستان ما دکتر ارولوژی خانم وجود ندارد و میتوانم به دکتر ارولوژی اقا بروم ومعاینه نشم ؟بنده چندین سال خود ارضایی هم داشتم ایا این میتواند باعث بیاختیاری ادرار شود همچنین اکثر موقعها یبوست دارم یا کف لگنم به خاطر زور بیش از حد که دستم کف لگنم قرار میدهم تا اجابت مزاج کنم در هنگام تغییر حالت مخصوصا وقتی از دستشویی خارج میشوم انگاری کاملا پاک نشدم و نشت ادرار اتفاق می افتد تازگیا دکتر عمومی برام قرص کلیدنیوم نوشته ایا اثری دارد ؟ وباید تا اخر عمرم استفاده کنم با تشکر از راهنماییتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      پی بردن به علت بی اختیاری نیاز به بررسی های متعددی دارد و گاه بدون بررسی نمی توان درمان مناسبی را پیشنهاد داد ولی کلیدینیوم تاثیری در بی اختیاری ندارد
  • تصویر کاربر محمدخانپور شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 285 مشاهده پرسش
    سلام
    اقای دکتر ممنونم که وقت می زارین
    از اشنایانه نزدیک بنده متاسفانه بعد از دوران اموزشی سربازی متوجه شده که سرطان بیضه داره و عمل کردن و بیضه راست و توده بزرگی رو از بدنش دراوردن
    نتیجه ازمایش روی تومور هم در پیوست براتون فرستادم...الان هم دکتر شیمی درمانی و پرتو درمانی رو پیشنهاد داده ...شما هم نسبت به جواب ازمایش ممنون میشم نظرتون رو بگین ...الان خانوادشون بهم ریختن همه ...و خود این بنده خدا روحیشو باخته...باید چه کار کرد؟ واقعا به همین راحتی جوون ۲۳ ساله باید از بین بره ؟
    منتظر راهنمایی شما هستم
    مشهد مقدس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      به نظر من درمان را درست و منطقی انجام داده است و همین راه را پیش برود و این افراد معمولا خوب به درمان پاسخ می دهند
  • تصویر کاربر فرید شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 310 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر
    برج 11 پارسال اومدم پیش شما زگیل تناسلیم رو لیزر کردم، 3-4 ماه پیش یه برامدگی شبیهه زگیل در اومد اما محو شد، اونکه رفت ایا امکانش بود زگیل باشه؟؟
    2، الان بعد از اینکه از حموم اومدم 2 تا برامدگی سفید دیدم، میخواستم ببینم برامدگی سفید هم زگیل تناسلیه؟؟؟
    3، زگیل راهی برای درمان نداره؟؟ یعنی انقدر باید لیزر کنی تا خود به خود خوب بشه؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۷ شهریور ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      3-4 ماه پیش یه برامدگی شبیهه زگیل در اومد اما محو شد، اونکه رفت ایا امکانش بود زگیل باشه؟؟....................................همهم چیز ممکنه نمی توان بطور قطع گفت
      2، الان بعد از اینکه از حموم اومدم 2 تا برامدگی سفید دیدم، میخواستم ببینم برامدگی سفید هم زگیل تناسلیه؟؟؟.............بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم
      3، زگیل راهی برای درمان نداره؟؟ یعنی انقدر باید لیزر کنی تا خود به خود خوب بشه؟؟؟......................درمان قطعی نداره و بایستی ضایعات جدید را درمان کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 537 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط