علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر مریم سه شنبه ۲۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 19712 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خدمت شما
    فرزند پسری دارم که در حال حاضر یک ماه و 8 روز سن دارد. در زمان بارداری سونوگرافی انجام دادم که شرح آن به این صورت بود: اتساع دو طرف لگنچه و سیستم پیلو کالیستیل کلیه های جنین (چپ mm12 و راست 8 میلیمتر) مشاهده می گردد.
    بعد از تولد فرزندم در همین سن 1ماه و 8 روز از پسرم سونو گرفتم که به این صورت بود:
    ابعاد کلیه راست حدود 20*60 میلیمتر و نرمال است. ابعاد کلیه چپ حدود 18*42 میلیمتر و حداقل نرمال است. ضخامت کورتکس کلیه راست حدود 7-6 میلیمتر و ضخامت کورتکس کلیه چپ حدود 4 میلیمتر و متناسب با ابعاد کلیه ها است. اکوی کورتکس کلیه ها نرمال است. سنگ در کلیه ها دیده نمی شود. هیدرونفروز در کلیه راست دیده نمی شود(لگنچه کلیه راست کاملا کلابه است و قطر قدامی - خلفی آن صفر است)
    اتساع لگنچه کلیه چپ دیده می شود. قطر قدامی - خلفی لگنچه کلیه چپ حدود 10 میلیمتر است. ضخامت دیواره مثانه نرمال است. سنگ یا ضایعه تومورال در ان دیده نمی شود.
    من درمورد جواب سونو خیلی نگرانم و خواستم از شما خواهش کنم که در این مورد من را راهنمایی کنید.
    ایا این مشکل می تواند خود به خود برطرف شود؟ در غیر این صورت چه کاری باید انحام داد؟ ایا نیاز به عمل جراحی دارد؟ می توان بدون عمل این مشکل را حل کرد؟
    از لطف و توجه شما ممنونم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      قبل از هر اقدام درمانی بایستی علت اتساع لگنچه را با بررسی های بیشتر شناسایی کرد و سپس در صورت لزوم به درمان آن پرداخت. لذا توصیه می کنم به متخصص ارولوژی اطفال مراجعه تا بررسی های تکمیلی صورت پذیرد
  • تصویر کاربر صادق سه شنبه ۲۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 279 مشاهده پرسش
    سلام دکتر من یک نوجوان 17 ساله هستم از مازندران شهرستان رامسر من روی الت تناسلی ام قسمت بالایی(سر الت)بصورت چروک مانند شده و خیلی میترسم مشکلی باشد این چروک هر کاری کردم درس نشد در صورتی که برای دوستام سر الت شان بسیار صاف است و یک مورد دیگه سر الت تناسلی بنده اون قسمت کلاهک دون دون های ریز و قرمزی زده دکتر من بسیار نگرانم لطفا منا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۴ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      عکسی ارسال نشده است.
  • تصویر کاربر سینا چهارشنبه ۲۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 328 مشاهده پرسش
    با سلام
    عوارض عمل چند باره واریکوسل از یک طرف (چپ به طور مثال)به روش میکروسرجری ؟آیا مشکل خاصی پیش خواهد آمد؟
    برای بار سوم است دارم عمل می کنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      برای کسی که برای بار سوم می خواهد عمل کند ریسک عوارض بالاتر می رود و البته جراح مجرب می تواند از بروز عوارض جلوگیری کند
  • تصویر کاربر حسین چهارشنبه ۲۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 314 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و ادب و احترام خدمت شما جناب آقای دکتر جباری.
    من آلت تناسلی ام در ابتدا هفته ای یکبار در هنگام نعوظ درد می کرد ولی الان هم شدت آن بیشتر شده و هم زمان آن. یعنی هرروز حداقل 2 تا 3 مرتبه این اتفاق می افتد پس از سئوال کردن و در میان گذاشتن این موضوع با سایتها و مراکز و منابع پزشکی متوجه شدم که در این مورد بیماری به نام پیرونی وجود دارد که رفته رفته باعث کجی و انحنای آلت تناسلی میگردد. خواستم بدانم که آیا این مشکل با دارو و استراحت حل می شود یا اینکه باید برای معاینه و جراحی اقدام کنم؟ مسئله بعدی اینکه اگر نیاز به عمل جراحی داشته باشد راستش را بخواهید به خاطر شرایط اجتماعی و پیرامون خود نمی توانم حضوری خدمت رسیده و مشکل را حل کنم نه اینکه خودم نخواهم من هم علاقه دارم که مشکلم حل شود و هم خجالتی نیستم چون روم نمی شود این قضیه را با خانواده ام در میان بگذارم و از طرفی دیگر نیز اطرافیان و فامیل و دوستان از این موضوع خبردار می شوند و من معذب خواهم بود. ثانیا به خاطر وسع مالی بسیار کم که کمی کارا را برایم سخت کرده است. خواهش می کنم راه حل مورد نظر و مطلوب را بفرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه می کنم مقاله ای که در مورد بیماری پیرونی نوشته ام را در آدرس زیر مطالعه کنید
      https://drjabbari.com/penile-curvature-or-peyronie/
  • تصویر کاربر مصطفی چهارشنبه ۲۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 299 مشاهده پرسش
    باسلام. بنده قبلا عمل اصلاح الت تناسلی رو با روش بخییه زدن حدود یک سال قبل انجام دادم اما راضی نیستم ایا امکان داره این عمل رو به روش شما از طریقی که شما انجام میدید تکرار کرد. ممنون میشم اگه خطرات احتمالی رو هم بگید. باسپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۵ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      نه امکان عمل مجدد به روش جدید نیست ضمن اینکه روش های دیگر عوارض بیشتری از جمله احتمال اختلال در نعوظ دارد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 534 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط