علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر saeed دوشنبه ۶ مهر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 290 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت شما برای من 2 سال قبل مشکلی پیش آمد این بود که به پشت دراز کشیده بودم که بیضه هایم به داخل شکم رفت و بعد من آن ها را به داخل کیسه بیضه آوردم دو یا سه بار این مشکل پیش آمد و سوزش زیر شکم تا 8 ماه پیش که سوزش بیضه همراه با سوزش زیر شکم آغاز شده ولی چون بعضی مواقع شروع میشد به دکتر مراجعه نکردم که چند هفته ای است که فقط بیضه است و سوزش زیر شکم درمان شده و دیشب کلیه شروع به سوزش کرد ولی فقط چند دقیقه بود مشکلم چیست؟لطفا راهنمایی بفرمایید راستی یک توده رگ مانند فقط در حالت نشسته در کیسه بیضه حس میکنم و در حالت ایستاده حس نمی شود آیا نشانه بیمارای خاصی است؟باید به دکتر مراجعه کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ مهر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر مشکل تان ادامه دارد بهتره حضورا به پزشک مراجعه کنید
  • تصویر کاربر علی دوشنبه ۶ مهر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 272 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    آیا آلت من کج است و نیاز به عمل دارد؟؟ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ مهر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      کمی کج هست ولی نه در حدی که نیاز به اصلاح و جراحی داشته باشد
  • تصویر کاربر سامان یکشنبه ۵ مهر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 394 مشاهده پرسش
    سلام اقای دکتر ببخشید هی سوال میپرسم من۱۷ سال سن دارم و در کودکی هر دو بیضه رو به جا به جا شدن عمل کردم و در سن ۱۴ سالگی التم رو ب دلیل بد ختنه شدن و کوچکی عمل کردم ولی متاسفانه از اون موقع تا به حال التم هیچ تغیری نکرده و الان ۱۰سانته و ایا باید پیش دکتر برم؟؟ و اینکه من بیضه سمت چپم نسبت به سمت راستی اصلا رشد نکرده و وقتی که ارضا میشم بیضه چپم به داخل میره ولی سمت راستی تغییری نمیکنه و سمت چپی به داخل میره و پیچ میخوره ایا این واریکوسیله و باید عمل کنم تا این مشکل بر طرف شه؟؟مرسی از پاسخ تون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ مهر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      10 سانت نرمال محسوب می شود با اینحال معاینه توسط پزشک را توصیه می کنم . علائمی هم که فرمودید علائم واریکوسل نیست
  • تصویر کاربر رامین یکشنبه ۵ مهر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 288 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خسته نباشی
    دکتر جان من مدتی بود بیضه هام درد میکرد
    به پزشک مراجعه کردم
    سونوگرافی انجام دادم گفت ی کیست به اپیدم بیضه
    سمت راست به اندازه 10 میلی متر هست
    شما چه پیشنهادی میدین
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ مهر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      ترجیحا بهتره کاریش نداشته باشید
  • تصویر کاربر فرید دوشنبه ۶ مهر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 781 مشاهده پرسش
    سلام. خسته نباید.

    نتایج آزمایش ادرار :

    Color yellow
    Appearae clear
    Specific gravity 1080
    Ph acid
    Protein glucose ketones blood bilirubin negative
    Urobilinogen norm
    Nitrite positive

    W.b.c many
    R.b.c 1-2
    Epithelial cells 3-4
    Bacteria many
    Casts not seen
    Mucus not seen

    رابطه جنسی نداشته ام.
    سفیکسیم تاثیری نداشت (دکتر عمومی تجویز کرد)

    طی تماس با یک متخصص داخلی، گفتن که مترونیدازول و سیپروفلوکساسین مصرف کنم بدین صورت که هر دوازده ساعت دو عدد از هر قرص رو مصرف کنم.

    با مصرف ده عدد سیپروفلوکساسین به صورتی که فرمودند، سوزش ادرار بنده مرتفع شد حتی در ادرار صبح هم سوزشی حس نمیکردم.
    بسته ده تایی سیپروفلوکساسین تمام شد و به همین دلیل مصرف رو قطع کردم و دوباره سوزش برگشت. طی تماس مجدد با ایشان، گله کردند که چرا بعد از تمام شدن مصرف بسته ده تایی سیپروفلوکساسین، با ایشان تماس نگرفتم. دو روز از قطع مصرف گذشته بود. گفتن مصرف رو ادامه بدم منتها این بار هر دوازده ساعت یک عدد سیپروفلوکساسین و دو عدد مترونیدازول.

    قرص ها دیروز تمام شدن ولی متاسفانه هنوز سوزش خفیفی احساس میکنم. ولی اون دو سه روزی که طبق دستور ایشان، سیپروفلوکساسین رو دوبرابر مصرف میکردم، سوزشی نداشتم.
    در ناحیه کلیه سمت راست، درد خفیف و ناچیزی حس میکنم البته به صورت مداوم (لازم به ذکر است که در دوران مصرف سیپروفلوکساسین، درد خفیف کلیه کاملا برطرف شده بود)

    حال سوال ینده این است که :
    1. درمان رو با سیپروفلوکساسین مجدد شروع کنم؟
    2. ایا باید نگران خوب نشدن عفونت توسط انتی بیوتیک های ذکر شده باشم؟ بیماری جدی هست؟
    3. شما چه راه درمانی را توصیه میکنید؟

    از آنجا که برای من ابهاماتی در مورد این بیماری وجود دارد، خواهش میکنم نظرتون رو به صورت ساده عرض بفرمایید و بنده را راهنمایی کنید.

    عبادت جز خدمت به خلق نیست. پیروز و موفق باشید.
    22 ساله از شیراز
    1. تصویر کاربر فرید یکشنبه ۲۹ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      آقای جباری لطفا اگر وقت آزاد دارید پاسخ منو بدین خیلی معذرت میخوام این مدت زیاد سوال پرسیدم.

      کشت ادرار انجام دادم
      colny count gram negative Bacilli ;E. coli Grew.>
      ANTIBIOGRAM
      sensetive : gentamicin (GM) , cefixim (CFM) ofloxacilline
      resistant : Ampicliline (AM), CO_Trimoxazole (SXT)

      آقای جباری به دادم برس اینجا متخصص درست و حسابی نداره (شهرستانم )
      دو روزه که هرچی میخورم اسهال میگیرم دیشب هم تب داشتم
      اسهال ویروسیه یا به همین عفونت ادراری مربوطه ؟
      الان واسه درمان اسهال دارم کوتریموکسازول و ملادوناپی بی مصرف میکنم.
      عکس نتیجه کشت ادرار:
      http://s3.picofile.com/file/8213145326/DSC_0014.JPG
      همونطور که در سوال اول گفتم , مصرف سفیکسیم تاثیری در درمان عفونت ادراری نداشت
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ مهر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      پوزش بابت تاخیر در پاسخگویی به دلیل مسافرت اگر هنوز مشکلت ادامه دارد وضعیت فعلی خودت را برام بفرست و اگر هم رفع شده است که خدارو شکر
    3. تصویر کاربر فرید یکشنبه ۵ مهر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام. ممنونم آقای جباری که با مشغله ی زیادتون بازم وقت میذارید و پاسخ میدین.
      مشکل اسهال و تب با مصرف کوتریموکسازول و ملادوناپی بی حل شد

      ولی سوزش ادرار همچنان ادامه داره.

      اون آزمایش واسه یه ماه پیشه گرچه هنوز سوزش ادرار دارم اما صبر کنید مجدد یه کشت ادرار انجام بدم و طبق نتایج آزمایش جدید پیش بریم . موافق هستید ؟

      فقط یه سوال. چطور ممکنه در آنتی بیوگرام , باکتری ای کلای به سفیکسیم حساس باشه ولی من با مصرف 20 عدد نتیجه ای ندیدم ؟ ممکنه در ازمایش , خطای انسانی وجود داشته باشه ؟
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۶ مهر ۹۴( 1 دهه پیش)
      بهتره صبر کنیم تا نتیجه آزمایش مشخص شود وجود سوزش همیشه دال بر تداوم عفونت نیست
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط