واکسن hpv ( گارداسیل) برای چه سنی است؟

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

برای اینکه  واکسن زگیل تناسلی اثربخش باشد، بایستی قبل از آنکه شخص در معرض HPV قرار گیرد، تزریق شود. دلیلی وجود ندارد تا صبر کنیم و زمانی که فرد می خواهد فعالیت جنسی را شروع کند واکسن را تزریق کنیم. واکسن hpv برای چه سنی است؟ در ادامه مطلب با ما همراه باشید.

HPV چیست؟

HPV، اسم گروه بسیار شایعی از ویروس ها می باشد و انواع مختلفی دارد. برخی از ویروس های HPV پر خطر هستند، زیرا منجر به سرطان هایی مانند سرطان دهانه رحم، سرطان مقعد، سرطان اندام های تناسلی و سرطان های سر و گردن می شوند. دیگر انواع زگیل می توانند موجب بروز شرایطی، مانند زگیل یا وروکا شوند. انواع پر خطر HPV، در بیشتر از 99% سرطان های دهانه رحم یافت می شوند.

همچنین، بین ویروس  HPV و برخی از سرطان های تناسلی، مقعدی و سرطان های سر و گردن، رابطه ی قابل توجهی وجود دارد. عفونت های  HPV معمولاً هیچ علائمی ایجاد نمی کنند و اکثر افراد نمی دانند که مبتلا شده اند.

بیماری HPV چیست؟

انواع مختلف HPV

بیش از 100 نوع  HPV مختلف وجود دارد و حدود 40 مورد از آنها ناحیه تناسلی را درگیر می کنند.  HPV بسیار شایع است و از طریق هر گونه تماس جنسی با فرد مبتلا منتقل می شود. اکثر افراد تا حدودی در زندگی خود عفونت  HPV را تجربه می کنند و به طور طبیعی بدون درمان از شر آن خلاص می شوند. اما افرادی که به نوع پرخطر  HPV مبتلا می شوند، قادر به از بین بردن آن نیستند. به مرور زمان، این شرایط منجر به رشد بافت غیرطبیعی و نیز تغییرات دیگر می شود که در صورت درمان نشدن می تواند تبدیل به سرطان شود.

انواع پرخطر  HPV می توانند منجر به سرطان های مختلف از جمله موارد زیر شوند:

  • سرطان دهانه رحم
  • سرطان واژن
  • سرطان فرج
  • سرطان مقعد
  • سرطان آلت تناسلی
  • برخی از سرطان های سر و گردن

عفونت با انواع دیگر  HPV ممکن است موجب موارد زیر شود:

  • زگیل های تناسلی– توده های کوچک یا تغییرات پوستی در اطراف یا روی اندام تناسلی و مقعد؛ زگیل ها شایع ترین نوع عفونت مقاربتی ویروسی در بریتانیا هستند.
  • زگیل های پوستی و وروکا – به جز روی اندام تناسلی
  • زگیل های روی حنجره یا تارهای صوتی (پاپیلومای حنجره)

 

تشخیص زگیل از روی تصویر

حداکثر ۵ تصویر (هر فایل تا ۱۰ مگابایت)

تایید شماره موبایل

لطفاً شماره موبایل خود را وارد کنید

ورود کد تایید

کد ۶ رقمی ارسال شده را وارد نمایید

ارسال موفق

تصاویر شما با موفقیت ارسال شد. نتیجه بررسی به زودی اطلاع‌رسانی می‌شود.

⏳ در حال پردازش...

واکسن hpv برای چه سنی است؟

معمولا سوالی که پرسیده می شود این است که واکسن گارداسیل تا چه سنی تاثیر دارد؟ باید گفت که همه بچه های 11 یا 12 سال بایستی 3 نوبت واکسن گارداسیل را دریافت کنند. دختران و پسران جوان نیز که در این سن واکسن نزده اند نیز بایستی واکسن بزنند. در رابطه با اینکه واکسن گارداسیل تا چه سنی تاثیر دارد، باید گفت که زنان تا سن 26 سالگی و مردان تا سن 21 سالگی می توانند واکسن بزنند. در مردان هم جنس باز و مردانی که نقص سیستم دفاعی دارند (مثل مبتلایان به HIV) نیز تا سن 26 سالگی می توانند واکسن بزنند.

چرا واکسن زگیل تناسلی در سنین جوانی توصیه می شود؟

جواب: برای اینکه  واکسن زگیل تناسلی اثربخش باشد بایستی قبل از آنکه شخص در معرض HPV قرار گیرد تزریق شود. دلیلی وجود ندارد تا صبر کنیم و زمانی که فرد می خواهد فعالیت جنسی را شروع کند واکسن را تزریق کنیم. در آمریکا در همان سنین نوجوانی هر سه نوبت واکسن زده می شود یعنی قبل از اینکه هر گونه فعالیت جنسی شروع شود و فرد در معرض HPV قرار گیرد. همچنین  واکسن زگیل تناسلی پاسخ ایمنی بیشتری در ابتدای سنین نوجوانی نسبت سنین بالاتر نوجوانی و دوران جوانی ایجاد می کند

آیا واکسن در کسی که تجربه فعالیت جنسی داشته است نیز موثر است؟

جواب: حتی اگر کسی فعالیت جنسی داشته است هنوز می تواند واکسن بزند. اگرچه عفونت HPV معمولا می تواند بعد از اولین تماس جنسی نیز رخ دهد، ولی ممکن است همه یا هیچکدام از انواع HPV که در واکسن موجود است به شخص منتقل نشده باشد. لذا احتمال دارد همه زنان و مردان در گروه سنی ذکر شده در بالا تا حدودی توسط واکسن محافظت شوند.

بیشتر بخوانید: برای دیدن عکس های زگیل تناسلی بر روی عکس زگیل تناسلی در مردان  کلیک کنید.

آیا پسرها هم بایستی واکسن بزنند؟

جواب: بله. این واکسن پسران را ازابتلای به انواع HPV که می تواند باعث سرطان گلو، آلت تناسلی و مقعد شود محافظت می کند. واکسن همچنین از ابتلای پسران به زگیل تناسلی پیشگیری می کند. وقتی پسران واکسن می زنند، احتمال کمتری دارد تا HPV را به شریک جنسی فعلی یا آتی خود منتقل کنند.

چگونه واکسن HPV بخوبی کار می کند؟

جواب:  واکسن زگیل تناسلی بسیار عالی عمل می کند. مطالعات بالینی نشان داده اند که واکسن نزدیک به 100% بر علیه ضایعات پیش بدخیمی، و در مورد گارداسیل 4 و 9، بر علیه زگیل تناسلی محافظت ایجاد می کند. از سال 2006 که واکسن HPV توصیه شد، عفونت با HPV در دختران نوجوان در آمریکا 56% کاهش یافت. تحقیقات همچنین نشان داده که حتی دختران نوجوان کمتری به زگیل تناسلی مبتلا شده اند. در دیگر کشورها مثل استرالیا که جمعیت بیشتری را تحت پوشش واکسن قرار داده است، واکسن HPV تعداد موارد ضایعات پیش بدخیمی در زنان جوان آن کشور را کاهش داده است. همچنین، از زمانی که زدن واکسن در استرالیا معرفی شده است زگیل تناسلی بطور قابل توجهی در زنان و مردان جوان کاهش یافته است.

چه مدت زمانی واکسن HPV محافظت ایجاد می کند؟

جواب: محافظت ایجاد شده توسط واکسن زگیل تناسلی طولانی مدت است. اطلاعات بدست آمده از مطالعات بالینی و تحقیقات در حال انجام نشان می دهند که نقش محافظتی واکسن HPV حداقل برای 10 سال در بدن می ماند بدون آنکه از اثربخشی آن کاسته شود. هیچ مدرکی دال بر این که توانایی محافظتی واکسن HPV با گذشت زمان از بین خواهد رفت وجود ندارد.

عوارض جانبی واکسن HPV چیست؟

شایعترین اثرات جانبی واکسن HPV ایجاد زخم در بازو (محل تزریق) است . در موارد بسیار نادر فرد دچار سر درد ، بیحالی، تهوع ، غش و یا درد بازو می شود ولی این علائم خفیف بوده ،معمولا ً به سرعت از بین می روند (توصیه می شود بعد از زدن واکسن تا 15 دقیقه محل را ترک نکنید، در جایی بنشینید یا دراز بکشید ).

در کل این واکسن ها بسیاربی خطرند و چون صرفا حاوی مقدار کمی از پروتئین های پوشش خارجی ویروسها هستند، موجب ایجاد عفونت نخواهند شد.

گارداسیل چیست؟

گارداسیل، یک واکسن تزریقی است که حاوی پروتئین های خالص چهار ویروس پاپیلومای انسانی نوع 6، 11، 16 و 18 می باشد. این واکسن به صورت ویال (شیشه) یا سرنگ های از قبل پر شده موجود می باشد.

واکسن گارداسیل برای مبتلایان

باید توجه داشت که واکسن، عفونت های HPV فعلی را درمان نکرده و توانایی تغییر نتایج غیر طبیعی آزمایش پاپ اسمیر را ندارد. با این که دریافت واکسن، حتی پس از ابتلا به HPV نیز ایمن است، اما بیشترین ایمنی سهم کسانی است که قبل از فعال شدن ویروس، واکسن را دریافت کرده اند.

تحقیقات علمی چه مزایایی از گارداسیل را نشان می دهند؟

در 4 پژوهش انجام شده روی 21،000 زن، در میان 8000 زن واکسینه شده با گارداسیل که قبلاً هیچگاه به HPV نوع 6، 11، 16 یا 18 مبتلا نشده بودند، یک نفر به ضایعه ی پیش سرطانی در رحم مبتلا شده بود که احتمالاً عامل آن ویروس  HPV نوع 16 یا 18 می باشد. در مقابل، 85 مورد از 8000 زنی که پلاسیبو (یا دارونما) دریافت کرده بودند، براثر این دو نوع ویروس  HPV  دچار ضایعات پیش سرطانی شدند. زمانی که ضایعات دهانه ی رحم بر اثر HPV نوع 6 و 11 بررسی شد، تأثیر مشابهی از گارداسیل مشاهده شد.

بهترین درمان زگیل تناسلی زنان چیست؟

در سه پژوهش انجام شده روی زگیل های تناسلی، از میان حدود 8000 نفری که واکسن گارداسیل دریافت کرده بودند، 2 زن دچار زگیل های تناسلی شدند و هیچ موردی از ضایعات پیش سرطانی فرج یا واژن مشاهده نشد. در مقابل، از میان 8000 زنی که در گروه پلاسیبو (دارونما) قرار داشتند، 189 مورد ضایعه تناسلی خارجی گزارش شد. تحقیقات همچنین نشان می دهند که گارداسیل، در مقابل ضایعات دهانه رحم مرتبط با دیگر ویروس های  HPV سرطان زا از جمله نوع 31، محافظت ایجاد می کند. علاوه بر این، این تحقیقات توانایی گارداسیل برای محافظت در برابر ضایعات و عفونت  HPVدر زنان 24 تا 45 سال را تأیید کردند.

تحقیقات همچنین نشان می دهند که واکسن در دختران و پسران بین سنین 9 تا 15 سال، موجب تحریک تولید آنتی بادی کافی در مقابل HPV می شود. مطالعه آزمایش گارداسیل روی دختران 9 تا 13 سال که دو دوز واکسن گارداسیل دریافت کرده بودند نشان داد که دریافت دو دوز واکسن در فاصله ی 6 ماه، نسبت به سه دوز واکسیناسیون تأثیر کمتری ندارد؛ تمام افراد شرکت کننده، 1 ماه پس از تزریق آخرین دوز خود، آنتی بادی کافی در برابر ویروس  HPV تولید کرده بودند.

در بررسی انجام شده روی پسران و مردان، در میان 1400 نفری که واکسن گارداسیل دریافت کرده بودند، 3 مورد و از بین 1400 نفری که دارونما دریافت کرده بودند، 32 مورد دچار ضایعات تناسلی شدند. در گروه واکسینه شده (متشکل از 200 بیمار)، 5 مورد و در گروه دارونما (حدوداً 200 بیمار) 24 مورد ضایعات پیش سرطانی مقعدی گزارش شد. در این بررسی، هیچ مورد سرطان مقعدی وجود نداشت، اما انتظار می رود که محافظت در برابر ضایعات مقعدی پیش سرطانی در برابر سرطان مقاومت ایجاد کند.

منبع: وب سایت CDC

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و متخصص زگیل تناسلی در تهران

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (35 امتیاز)
  • تصویر کاربر حمید دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 3696 مشاهده پرسش
    با عرض سلام خدمت دکتر عزیز
    حدود یک ماهی هست در قسمت کشاله رانم احساس خارش و ملتحب شدن پوست میکنم در همین مدت خانمم هم در قسمت پایین واژنشون چند عارضه برجسته به شکل زگیل بیرون اومده که با مراجعه به پزشک زنان و تشخیص ایشون به زگیل تناسلی به روش لیزر زگیل ها برداشته شدند و الان حدود 8 روز از مدت درمانشون میگذره من هم با مراجعه به پزشک اورولوژی و به استنباط از صحبتهای من در مورد بیماری همسرم و معایینه از کشاله رانم بین زگیل تناسلی و قارچ به شک افتادن به همین خاطر برای زگیل بودن پماد آلدرا و قارچ بودن پماد کلوتریمازول1% تجویز کردند و الان یک هفته من دارم استفاده میکنم
    1-سوال من از شما اینه با توجه به اینکه میدونم قارچ ندارم آیا مصرف پماد کلوتریمازول باعث بدتر شدن یا پخش شدن ویروس زگیل به جاهای دیگه پوستم میشه وتاثیری در بهبود بیماریم نمیذاره؟
    2-با توجه به اینکه من هنوز زگیلی نزدم و تازه بدنم داره به این بیماری حساسیت نشون میده آیا پماد آلدرا برای جلوگیری از پیشرفت این بیماری کفایت میکنه وآیا راه حل یا پماد دیگه ای هست که باعش بشه این بیماری در همین مرحله از بین بره و پیشرفت نکنه؟
    با تشکر از سایت خوبتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      1- کلوترمازول باعث بدتر شدن زگیل نمی شود
      2- تظاهر زگیل معمولا به اینصورت نیست ولی با اینحال آلدر باعث تقویت سیستم ایمنی در همان ناحیه می شود (بصورت موضعی) ولی دارویی که بیماری را در این مرحله متوقف کند نیست
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      متاسفانه عکس تان به دلیل استفاده از پماد قابل قضاوت نیست
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر طناز دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 448 مشاهده پرسش
    کیست بالای کلیه منجر به خونریزی شده به علت سقوط ایا قابل پیگیری است؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بستگی به سایز کیست و اینکه درد دارد یا خیر و حال عمومی بیمار و شدت ضربه بستگی دارد اگر در حال حاضر بیمار هیچ مشکلی ندارد بهتره با سونوگرافی و آزمایش ادرار و اندازه گیری فشار خون پیگیری شود
  • تصویر کاربر باران دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 551 مشاهده پرسش
    سلام من 7 ماهه باردارم.دیروز شدیدا درد داشتم درد از بالای شکمم تا پایین شکمم بود و قلبم هم درد گرفته بود تا 1.5ساعت درد ادامه داشت رفتم بیمارستان و سونو دادم گفتن سنگ کلیه 3 میلیمتر در کالیس میانی کلیه دارم.دکتر سونو گفت احتمالا یه سنگ هم دیگه بوده که دفع کردی.گفت این هنوز بالاست و بیاد پایین درد میاد.ولی خودم موقع دسشویی سنگی ندیدم.دیروز انقدر دردم زیاد بود که احساس کردم به بچه فشار زیادی اومد.راهی هست که تا این دوماه پایان حاملگیم سنگ دفع نشه و درد نیاد؟یا بهتره که دفع بشه؟برا بچه خطر نداره؟یا باعث زایمان زودرس نمیشه؟آیا آب زیاد بخورم؟چه راهکارهایی هست؟
    20روز قبل تب و لرز و اسهال و استفراغ داشتم.که خوب شدم.ممکنه به دلیل سنگ کلیه ام بوده؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بهتره اقدامی نکنید و امیدوار باشید که سنگ حرکت نمی کند و در کل با توجه به کوچک بودن سایز سنگ ضرر جدی شما و جنینی را تهدید نمی کند اینکه سنگی از شما دفع شده است فقط یک حدس و گمان است و یقینی بر آن نیست. مشکل 20 روز قبل شما هم ربطی به سنگ ندارد
  • تصویر کاربر رضا دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 445 مشاهده پرسش
    سلام.جوانی 30ساله هستم چند بار هنگامی که مایه منی میخواست خارج بشه جلوگیری کردم بعداز ان درد دریکی از بیضه ها وتورم ومقداری هم به بالا کشیده شده و موقع نزدیکی مایع کامل خارج نمیشودو همراه باکمی درد میباشدیک رگ هم مابین بیضه ومقعدصفت و متورم میشود.وصفتی الت کم شده تمایل جنسی هم کم شده کمی هم الت کج شده همیشه صبحها وقتی بیدار میشدم الت ایستاده بود ولی الان به اینگونه نیست سونوگرافی کردم گفت چیزی نیست.دکتر هم همین نظر داشت.ولی مشکل 8ماه همچنان هست لطفاراهنماییم کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر من نیاز به بررسی های بیشتری دارید
  • تصویر کاربر نيما دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 707 مشاهده پرسش
    باسلام دكتر گرامي سوراخ آلت تناسلي پسرم كه 7ساله هست حالت دوم عكس ميباشد يعني يكم پاييتر از حالت نرمال طبق عكس خيلي نگرانم آيا حتما بايد عمل بشه يا خير لطفا ايميل بديد يا بفرماييد بهم زنگ بزنن بدجور نگرانيم دكتر خوبم سراغ نداريم متشكرم
    \
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۵ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      جراحی در نوع گلنولار الزامی برای جراحی و ترمیم نیست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر مهدی سه شنبه ۲۴ تیر ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 503 مشاهده پرسش
    ایا کرم آلدرا5 درصدبرای زگیل روی دست هم جواب میدهد؟
    اگرجواب میده روشش مثل همونه.....
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۴ تیر ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله، بله
  • تصویر کاربر zphre چهارشنبه ۳۱ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 491 مشاهده پرسش
    من چند وقت پیش بعد از مبتلا شدن یکی از دوستام به زگیل تناسلی تازه از وجود چنین بیماری مطلع شدم .بعد از اون وسواس و حساسیت شدید فکری گرفتم که نکنه منم این بیماری و دارم و مدام خودم رو چک میکردم.دو هفته بعد از اون متوجه یک دانه در دهانه مقعدم شدم .با مراجعه به پزشکهای مختلف آخر نظر دادن که زگیله. من خیلی میترسم. امکانش هست که در اثر تلقین فکری یا دستکاری زیاد پوست این دونه رو زده باشم ؟ اگه واقعا زگیل باشه بعد از درمان میتونم مثل آدمهای معمولی زندگی و ازدواج کنم ؟ لازمه به کسی که قراره باهاش ازدواج کنم این موضوع رو بگم ؟ بعد از درمان باز هم انتقالش میدم به شریک جنسیم ؟ لطفا راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۳۱ اردیبهشت ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      قبل از پاسخ به هر سوالی بهتره با نمونه گیری از ضایعه مشکوک مذکئر تشخیص را قطعی کنید
  • تصویر کاربر hook چهارشنبه ۶ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 498 مشاهده پرسش
    سلام
    دوره ی درمان زگیل مقعدی چه مدته؟من 3 ماه که در گیرم-زگیل یه سطح و که بر میدارم چند روز بعد یه جایی دیگه در میاد-خسته شدم واقعا -ممکنه این وضعیت همین طور ادامه داشته باشه؟تست HPV هم دادم نوع 6 دارم-خواهش میکنم راهنماییم کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۶ فروردین ۹۳( 1 دهه پیش)
      سلام
      غالبا بتدریج بهبود می یابد ولی بهتره مدتی روابط جنسی نداشته از تیغ برای اصلاح استفاده نکنید و برای از بین بردن زگیل ها هم از روش های سریع مثل لیزر استفاده کنید تا امکان سرایت به دیگر نقاط کمتر شود
  • تصویر کاربر بهنام پنجشنبه ۱۵ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 495 مشاهده پرسش
    با عرض سلام آقای دکتر در منطقه کشاله ران وسط دو ران حالت جوش یا تبخال وجود دارد که مدتی قبل(3 ماه پیش) متورم شده بود و با مصرف مقداری چرک خشک کن به حالت کوچک تبدیل شد ولی اخیرا مجددا متورم شده است و بزرگ شده است و احتمالا در اثر تماس و تحریک بین ران باشد هم چنین دو جوش سفید رنگ نیز وجود دارد ولی تبخال در حالت متورم حالت دردناک دارد
    از نظر شما بیماری خاص و خطرناکی است؟
    به چه متخصص مراجعه کنم؟برای آینده و روابط جنسی و سایر موارد مشکل زا اشت؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۵ اسفند ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      بدون معاینه نمی توانم نظری بدهم. کیفیت عکس مناب نیست
  • تصویر کاربر علی-م جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 613 مشاهده پرسش
    با عرض سلام. حدود 2 ماه است زیگیل مشاهده کردم به دکتر اورولزیست مراجعه کردم بعد از انجام آزمایش خون و ادرار به مدت 10 روز قرص سیپروفلوکساسین و پماد کالندلوا تجویز کرده اند. به گفته خود دکتر احتمال زیاد من به زیگیل تناسلی دچار شدم. آیا تجویز این داروها موثر است؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      این داروها تاثیری در درمان زگیل تناسلی ندارد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط