اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر بهار سه شنبه ۶ شهریور ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 249 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت آقای دکتر

    پدرم یکسال پیش بعلت نارحتی که در پهلو احساس میکرد نزد پزشک بردم چون کلیه های سنگ سازی دارند که بعد از آزمایش و سونوگرافی مشخص شد که علت بزرگی پروستات ایشان بوده که دکتر عمل را ترجیح داده بود ولی پدرم درمان دارویی رو خواستن که دو ماهه اول تحت درمان پزشکی با داروهای پروستاتان و سیپروفلوکساسین و تامسولوسین بودن و سیستوسکوپی هم به تشخیص پزشک انجام شد ولی 8 ماه دیگر نزد پزشک نرفتن که دوباره دردها برگشت که با مراجعه به پزشک و سونوگرافی احتمال TCC داده شد که با رفتن به بیمارستان بقیه الله تهران تحت بستری و عمل Turp و تراش مثانه قرار گرفتن که داروهای تامسولوسین و سیپروفلوکساسین و پروستاتان و فیناید 5 داده شد و بعد از دو هفته لذای جواب آزمایشات نزد پزشک رفتن که تشخیص سرطان مثانه در مرحله یک بدخیم داده شد که البته پدرم بعد از عمل دفع ادراری خوب شد و کمی سوزش داشتن ولی درد نداشتن که برای سوزش داروی فنازومکس داده شد و داروها هم فینوپرست 5 و تامزو و افوکساسین و پروستاتان مصرف شد که بعد از یک هفته از مراجعه در 3 مرداد ماه ادرار خونی داشتن و روز بعد هم لخته خون و ادرار قطره ای دفع میشد و سوزش شدید داشتن که صبح امروز با تخلیه لخته های خون ادرار پاک شده و دیگر سوزش ندارن و ارار به خوبی دفع می شود. که البته نزد پزشک برای ایشان وقت گرفتم ولی چون من اهل خرم آباد هستم میخواستم نظر شما و تشخیص شما پزشک محترم را بدانم که در از عود بیماری پدرم پیشگیری نمایم. سن پدرم هم 71 سال است و هیچ گونه بیماری اعم از فشارخون و چربی و قند ندارد و سیگاری هم نیست ممنون میشوم البته این را هم اضافه کنم که به پروستات پدرم دست نزدن و عملی صورت نگرفته و عکس سونو و آزمایشات ارسال میشود به پیوست نامه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۶ شهریور ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      اطلاعاتی پیوست نمی باشد ولی در کل ماهیت تومور های مثانه، عود کنندگی آن می باشد که لذا این دسته از بیماران بایستی بصورت دوره ای تحت نظر باشند. الان هم نیاز به سونوگرافی و سیستوسکپی مجدد برای ارزیابی احتمال عود و درمان مناسب با توجه به نتیجه بررسی ها می باشد. کاری از دست شما برای جلوگیری از عود بر نمیاد. گاه پزشک تزریق داخل مثانه ای ب ث ژ را برای کاهش عود توصیه می کند.
  • تصویر کاربر محمد سه شنبه ۶ شهریور ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 407 مشاهده پرسش
    با سلام و عرض احترام
    مدت 7 ماه است که با مشاوره حضرتعالی تحت درمان التهاب پرستات هستم .پیرو پاسخ حضرتعالی به سوال با کد e76wn3125175 که فرمودید ترازوسین را ادامه دهم. جناب دکتر در اوایل درمان ترشحات مجرا داشتم (با کمی زور زدن پس از ادرار) که اکنون پس از بهبودی نسبی باز هم برگشته که این مساله و تکرر ادرار برایم ازار دهنده است . لطفا راهنمایی بفرمایید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر ترشح دارید انتی بیوتیک را هم اضافه کنید
    2. تصویر کاربر محمد دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش)
      جناب دکتر با عرض پوزش
      بطور مدام احساس تحریک به زور زدن پس از ادرار دارم که منجر به ترشحات چسبناک می گردد. ایا اینها عفونت است؟
    3. تصویر کاربر محمد دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش)
      جناب دکتر با عرض پوزش
      بطور مدام احساس تحریک به زور زدن پس از ادرار دارم که منجر به ترشحات چسبناک می گردد. ایا اینها عفونت است؟
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۶ شهریور ۹۷( 8 سال پیش)
      اگر با زور زدن ترشح در انتهای ادرار دارید عفونت نیست
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر فرناز دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 282 مشاهده پرسش
    ممنون از پاسختون ،،فقط اینکه برام نوشتین عجیبه که رابطه نداشتین و دچار زیگیل شدم اونم با این سطح ،،، اقای دکتر لزومی نداره که من بخوام دروغ بگم و روند درمانم اشتباه بشه ،،،اول فقط یکی بود که من فکر میکردم جوشه و اینکه من همیشه از تیغ استفاده کردم ،،،و دکتر خودم گفتن که خودم باعث انتشارش شدم چون شدیدا خارش داشتم و دارم ،،،ممنون که بازم جوابمو دادین
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      منظورم از تعجبم این نبود که فرمایشات شما خلاف واقع هست قطعا لزومی نداره که خلاف واقع بفرمائید برای همین هم هست که تعجب کردم که با این همه وسعت ضایعات از طریقی غیر از راه جنسی مبتلا شده اید و البته غالبا تیغ شایع ترین راه انتشار از خود فرد به خودش هست ولی اینکه این ویروس اولین بار چگونه به شما انتشار یافته است احتمالا ناشی از انجام یک کار غیر بهداشتی مثلا اپیلاسیون غیر بهداشتی بوده استیا احیانا استفاده از تیغ آلوده یا حوله ی الوده یا سالن های ماساژ یا .....
  • تصویر کاربر حسن دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 236 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر من 18 سالمه و مشکل بیضه نزول نکرده سمت چپ دارم میخوام بدونم باید چیکار کنم تو سایت که خوندم تو high scrotal60 % گیر کرده چون همیشه هر وقت دست میزنم قابل لمسه میخوام بدونم با توجه به چیزی که تو اینترنت نوشته بیضه بدرد نخور شده باید تخلیه شود یا میاد پایین راه درمان چیه بدون جراحی هم میشه؟
    اگر قرار بر جراحی باشه چطوری هست چند برش میخوره تو فیلم دیدم دو برش زدن و درد بعد عمل هست ممنون میشم راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      ابتدا بایستی سونوگرافی انجام دهید تنها راه جراحی است اگر طول طناب بیضه اجازه دهد پایین آورده می شود اگر بشه پایین آور دو برش و اگر نشه یک برش دارد. درد بعد از عمل قابل تحمل هست و جدی نیست
  • تصویر کاربر شیرین دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 272 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید..همسرم روی التش زگیل تناسلی درآورده..یکم بالاترش عین گلم کلم زگیل های ریزیه جاجمع شده..خواستم بدونم پمادیاقرصی هست برای رفع زگیل..چون هزینه ای برای رفتن دکتر نداریم خواستم ازداروخونه تهیه کنم..پمادآلداراروهرجارفتم نداشت لطفا راهنمایی کنید مرسی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۵ شهریور ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      محلول پودوفیلین ۲۵ درصد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین یکشنبه ۱۵ شهریور ۵ تعداد بازدید: 763 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط