اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر Soha پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 235 مشاهده پرسش
    سلام من خانم ۳۰ ساله هستم
    نامزدم چندتا لک روی آلتش دیده و به دکتر پوست مراجعه كرده ،دكتر گفتن زگيل داره
    من علائم خاصي نداشتم
    به متخصص دهان و دندان مراحعه كردم بابت زگيل دهان كه گفتن مشكلي ندارم
    فقط براي اطمينان بيشت گفتن براي تست پاپ اسمير پيش دكتر زنان كه ميرم از روي زبان و گوشه دهنم هم نمونه بگيرن
    اما من حس ميكنم زبانم شبيه عكسايي كه توي سايت ها ميبينم شده يعني روي زبانم سفيده و گوشه هاي زبونم به شكل بيضي كوچك لك مانند در اومده
    و درد خفيفي توي گلوم حس ميكنم
    و چند لك خيلي خيلي كوچك بدون برجستگي و هيچكونه دردي روي واژن و مقعدم دارم كه نميدونم از قبل بوده يا به تازگي در اومده
    يك مسئله ديگه اينكه يكبار در حين رابطه من دچار خونريزي شدم كه چون نزديك پريوديم بود فكر كرديم كه دليلش پريودي ولي خونريزي همون موقع تموم شد و من يك هفته بعد پريود شدم
    اين علائم نگرانمون كرده و هردوي ما تو فشار رواني زيادي قرار داريم
    كه حتي تو اين مدت از هم فاصله گرفتيم
    سوالم از شما اينه كه من با تست پاپ اسمير ميتونم مطمئن بشم كه زگيل دارم ؟؟
    و براي زگيل دهان چه ازمايشي بايد انجام بدم ؟؟ چه دكتري اين ازمايش انجام ميدن؟؟
    عكس از لك هاي الت نامزدم ميفرستم براتون ممنون ميشم چك كنين و تشخيصتون و برام بگين
    يك عكس هم از خال دستش ميفرستم كه از نظر ما بك هاي روي الت شبيه به خال دستش هست
    لطفااا به همه سوالاتم پاسخ بدين ما روزهاي سختي رو ميگذرونيم بابت اين مسئله
    ببخشيد بابت طولاني بودن پيامم
    ممنون از اينكه وقت ميزارين و پاسخگوي سوالاتم هستين
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      سوالم از شما اينه كه من با تست پاپ اسمير ميتونم مطمئن بشم كه زگيل دارم ؟؟.......خیر
      و براي زگيل دهان چه ازمايشي بايد انجام بدم ؟؟ ......مثل همان تست پاپ اسمیر
      چه دكتري اين ازمايش انجام ميدن؟؟.......ازمایشگاه انجام میده با درخواست پزشک
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      ضایعات الت زگیل تناسلی هستند ولی روی دست خال هست
    3. نمایش سایر 1 پاسخ
  • تصویر کاربر مرجان پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 372 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید دختر من 10 سالشه دو ماهه درد شکم داره سمت چپ سونوانجام دادیم گفتن مشکلی نی ازمایش کشت مثبت بود ک یه هفته بستری شد بینارستان انتی بیوتیک گرفت کشت منفی شد بردمش خونه بعد یه روز درداشروع شد بردمش بینارستان طبی کودکان بستری کردن ازمایش کشت منفی بود دوباره دارو تزریقی گرفت فرستادن عکس dmsaک اونجا گفتن یه خورده زخم داره کلیه چپش بعد گفتن برای مطمئن شدن باید وی سی یو جی بشه مرخص کردن سرپایی وی سی یو چی بشه ک دستگاهاشون خراب بود هر جا بردم یا دیر وقت میدادن یا اصلا دختر بچه وی سی یو جی نمیکردن چیکار کنم مشکل چیه میشه راهنمایی کنید اقای دکتر ممنون میشم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      برای دختر شما احتمال برگشت ادرار تشخیص دادند لذا vcug درخواست کردند RNC هم میشه کرد در همان مرکز طبی اطفال
  • تصویر کاربر عباس پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 362 مشاهده پرسش
    سلام مخاستم ازمایش اسپرم نشون بدم ببینم احتیاج به عمل دارم یانه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      این ازمایش غیر طبیعی است و سکیار دیگر ۳ هفته بعد باید تکرار شود
  • تصویر کاربر زینب پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 193 مشاهده پرسش
    من 40 روزه پریودیم عقب افتاده و یک هفته قبل لک بینی داشتم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      از متخصص زنان بایستی مشورت بکیرید
  • تصویر کاربر سعید پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 303 مشاهده پرسش
    سلام

    من با خانمی قراره ازدواج کنم که قبلا hpv داشته و به توصیه منم دو نوبت از سه نوبت واکسن گارداسیل رو زدم. چون از ایران برای مدت زیادی میخوام برم، میخواستم ببینم مشکلی پیش نمیاد 1 ماه زودتر نوبت سوم رو بزنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۸ تیر ۹۷( 8 سال پیش)
      سلام
      نه مشکلی نیست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۱۶ شهریور ۵ تعداد بازدید: 763 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط