اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمد شنبه ۲۵ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 297 مشاهده پرسش
    آیا امکانش هست تصاویر سونوگرافی و آزمایشات خودمو با ایمیل برای دکتر بفرستم ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      سوال و درخواست تان را هم بفرمائید و اینکه تاریخ این دو آزمایش اسپرم چه زمانی است؟
    2. تصویر کاربر محمد جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      آزمایش تشخیص پزشکی مهینیه برای سال ۸۹ و آزمایش دوم سال در آزمایشگاه بهمن سال ۹۵ بوده سال ۹۳ هم عمل واریکوسل داشتم میخوام بدونم که است دوباره باید عمل واریکوسل انجام بدم
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۵ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      به نظر من بهتر است سونوگرافی رنگی از وریدهای بیضه انجام دهید تا مشخص شود عود داشته اید یا نه و یک بار دیگر همین آزمایش اسپرم را تکرار نمائید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر محجمود جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 367 مشاهده پرسش
    پدرم 70 سال دارد 3 روز پیش عمل فتخ در اراک انجام داده ، بعد از عمل احتباس ادرار داشت ، چند ساعت بعد ادرار باز شد ، ولی بعدش تکررور پیدا کرد ، هر ده دقیفه 50 سی سی ، دکتر قرص تامسلوسین وفینستراید تجویز کرد ولی تا بحال موثر نبوده ، ایا همزمان تولتوریدین هم می شود خورد ، لطفا در خواست کمک فوری دارم . متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      تولترودین مثل شمشیر دو لبه هست از طرفی هم می تواند باعث بهبود تکرر ادرار شود و از طرفی می تواند مجددا باعث احتباس ادراری شود لذا بایستی با احتیاط تجویز شود و قبلش حتما ارزیابی و علت تکرر مشخص شود لذا قدم اول سونوگرافی و تعیین میزان باقیمانده ادراری است اگر باقیمانده ادراری زیاد باشد نمی توان تولترودین داد.
  • تصویر کاربر مجیدرضا شنبه ۲۵ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 393 مشاهده پرسش
    بنده حدود 10 سال است دیلیت دارم و انسولین میزنم. همچنین 5 سال پیش استنت قلب داشتم. 47 سالمه و از بیماری نعوظ و عدم تمایل جنسی بشدت رنج می برم و این مهم باعث اختلاف خانوادگی ام شده. لازم به ذکر است پیش دکتر متخصص هم رفتم که ابتدا دارد دادند و آمپول تستوسترون که افاقه نکرد و نهایتاً آمپول پاپاورین میزدم که بعد از مدتی این هم افاقه نکرد. چکار کنم جناب دکتر. آیا با عمل جراحی درمانی صورت می گیرد یا خیر.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۵ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      اگر توانستید آمپول تریمیکس را تهیه کنید می توانید آن را هم امتحان کنید در غیر اینصورت با توجه به شرایط شما پروتز آلت تنها روش درمانی برای شماست.
    2. تصویر کاربر مجیدرضا شنبه ۲۵ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      جناب دکتر آمپول تریمیکس بسیار کمیاب و بسیار گران است. و اگر بخواهم آنرا استفاده کنم هفته یکبار هم مصرف شور ماهی ۱/۵ میلیون تومان فقط پول آمپول میشود و این بسیار گرانست. لطفاً هزینه پروتز آلت را هم بفرمائید. متشکرم.
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۵ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      برای هژینه پروتز با شرکت کولوپلاست تماس بگیرید
      شماره ۵ رقمی و در تهران هست
      64849
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر یلدا شنبه ۲۵ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 238 مشاهده پرسش
    با سلام بنده ویروس اچ پی وی دارم تیپ 16 البته هیچگونه زگیلی درتناسل ندارم همه رو لیزر کردم و دیگه درنیومدن میخواستم ببینم میشه از کپسول ahccاستفاده کنم بخاطر مبارزه با این ویروس؟؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۵ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      بله می توانید از این کپسول استفاده کنید البته نتایج تحقیقات تاثیر AHCC روی این بیماری نهایی نیستند ولی با توجه به اینکه داروی مناسب تری در دسترس نمی باشد اگر امکان فراهم کردنش را دارید یک دوره ی 6 ماهه روزی 3 گرم استفاده کنید.
  • تصویر کاربر وحید جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 2218 مشاهده پرسش
    با سلام, مدتی میشه که بر روی کلاهک آلت تناسلی و بدنه آلت لگه های قرمز رنگ مشاهده میشه, در صورتی که هیچ تماس جنسی نداشتم و بهداشت رو هم رعایت میکنم ولی نمیدونم این لکه های چطور بوجود اومدن, با نعوظ شدن الت کاملا مشهوده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۲۳ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      این ضایعات لیکن پلان هست . لیکن پلان یک بیماری التهابی نسبتاً شایع پوست و مخاط است و معمولا منشا آن خودایمنی است.علت اصلی آن تاکنون ناشناخته باقی‌مانده است. قابل ذکر است که این بیماری مسری نیست، یعنی از شخصی به شخص دیگر انتقال نمی‌یابد ولی استرس می‌تواند این بیماری را بدتر کند. لیکن پلان یک بیماری مزمن است اما در بسیاری از موارد طی دو سال کاملاً از بین می‌رود. در درمان این بیماری می توانید از کرم فلوئوسینولون شب ها به مدت 3 هفته فقط بر روی ضایعات استفاده کنید.
    2. تصویر کاربر وحید پنجشنبه ۲۳ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      خیلی ممنونم فقط یه سوال, اگر کرم را مرتب استفاده کنم طی سه هفته درمان قطعی میشه؟؟
      من از دمورپان هم استفاده میکردم تا دیشب ولی جوابی نگرفتم به همین خاطر از شما مشاوره گرفتم.
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      خیلی ممنونم فقط یه سوال, اگر کرم را مرتب استفاده کنم طی سه هفته درمان قطعی میشه؟؟ .....................احتمال دارد نیاز به مدت زمان بیشتری باشد و احتمال عود هم وجود دارد
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین دوشنبه ۲۳ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط