اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر حسین شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 267 مشاهده پرسش
    سلام ، من چندین بار کرایو کردم و تقریبا یکسال هیچ زگیلی نداشتم ولی جدیدا یکی دوتا زگیل خیلی کوچک زدم که نمیتوانم تشخیص دهم زگیل تناسلیست یا نه ، سوالم اینست که راهی هست که آزمایش بدهم تا نوع یا تیپ ویروسم مشخص شود و اینکه حالتی وجود دارد که واکسن گارداسیل برای من مناسب باشد ؟ 28 ساله هستم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      این ضایعات به نظر من زگیل تناسلی نیستند با اینحال در صورت تمایل می توانید نمونه برداری و آزمایش PCR انجام دهید.
      واکسن برای زیر ۲۶ سال هست
  • تصویر کاربر اسماعیل شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 311 مشاهده پرسش
    حدودا 5 سانت بالاتر از الت چند تا جوش کوچک ریز و قرمز دارم که امروز دیدم میخوام بدونم اینا چین و چرا بوجود امدن
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      ظاهرشان شبیه به تبخال تناسلی است و اگر تشخیص صحیح اشند غالبا در اثر سکس بوجود می ایند
  • تصویر کاربر مهرداد یکشنبه ۷ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 291 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید
    بنده 20 سال سن دارم 183 قد و 77 وزن
    از 16 تا 17 سالگی بیضه ی #چپم هنگام پیاده روی طولانی مدت شروع به درد گرفتن کرد.
    درد گاهی به حدی زیاد بود که نمیتونستم به راه رفتن ادامه بدم و مجبور بودم استراحت کنم و سپس به راه رفتن رو ادامه بدم.
    بعد از هجده سالگی رفتم دکتر که برام سونوی داپلر نوشت و گفت اگه بری باشگاه و وزنه بزنی ممکنه باروریتو از دست بدی!!!
    به یه دکتر دیگه مراجعه کردم و اون دکتر گفت که دردت عصبیه و هیچ نشونه ای از واریکوسل نمیبینم و من باشگاه رفتن رو ادامه دادم.جا داره اینو بگم که بسیار آدم اضطرابی ای هستم و فکر کردم که حق با دکتر دومیه است ولی خودم حس میکردم که باشگاه باعث تشدید و تکرر درد میشه.
    واسه همین بی خیال باشگاه شدم.
    این درد صرفا موقع راه رفتن نمیاد بعضی وقتا موقعی که ریلکس نشستم هم ظاهر میشه و هنگام کلاج گرفتن توی ماشین هم درد شروع میشه گه گاه.
    گه گاه سمت چپ شکمم یه دردای خفیف و گنگی ظاهر میشه.
    درد بیضه م مواقعی که خود ارضایی نمیکنم خفیف تر میشه و حس میکنم خود ارضاییه هر روزه باعث میشه دردم زیادتر شه.
    ادرار هم زیاد میکنم به خصوص وقتی تو شرایط اضطرابی قرار میگیرم بشدت پر ادراری میگیرم و گاهی اوقات حس میکنم مثانه م کامل خالی نمیشه و شده تا دو سه دقیقه بمونم تا کامل خالی شه.
    یک ماهی هم میشه که در ناحیه ی مثانه احساس درد میکنم و چهار پنج صبح برای دفع ادرار از خواب میپرم.
    با همه ی این اوصاف دکتر برام سونو نوشت و سونو no evidence of varicocele & spermatocele رو نشون داد.البته very mild hydrocele in left tetstis was detected
    الان دوباره باشگاه میرم و خیلی نگرانم که مشکلی برام پیش بیاد لطفا راهنماییم کنین
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
  • تصویر کاربر جواد یکشنبه ۷ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت آقای دکتر
    چند سال پیش تعداد دو توده بیرنگ شبیه خال انتهای آلت تناسلی و روی مثانه بنده ایجاد شد که به مرور از بین رفت.ولی بعدها دو عدد توده قهوه ای رنگ داخل باسن و در چند سانتی مقعد بوجود آمد.همچنین دو توده ی کوچکتر روی آلت و در نزدیکی کلاهک ایجاد شده است.در حال حاضر نیز یک توده بیرنگ که بنظر میرسد داخل آن قرمز هست روی ران و نزدیک انتهای بیضه ایجاد شده.که باعث استرس و نگرانی شدیدی در من شده.لطفا داهنمایی فرمایید.با تشکد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      این ضایعات به زگیل تناسلی شبیه هستند با اینحال توصیه می کنم برای اطمینان نمونه برداری و ازمایش PCR انجام دهید
    2. تصویر کاربر جواد شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      اگه زگیل تناسلی باشه آیا برای بچه دار شدن مشکلی بوجود میاد؟
      اگه کاملا زگیلها از بین بروند،آیا باز هم بعد رابطه ی زناشویی را به مخاطره میندازه
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۷ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر محمد شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 266 مشاهده پرسش
    سلام دكتر من يك پسر٢٩ساله هستم ك نامزدم ٢٣سالشه و دچار زگيل تناسلي شده ما هيچ رابطه اي نداشتيم و من اين ويروس رو ندارم دوباره ليزر ميكنن و تا زخمهاي قبلي خوب نشده از يه جا ديگه در مياد دوباره خيلي ميترسن ك زگيلها داخل برن ميخوام راهنمايي كنين ك برا درمانشون چيكار كنيم و اينمبگم كًه هيچ ازمايشي انجام ندادن و فقط دكتر خودشون معاينه كردن. واينم بپرسم ك اگه من واكسن بزنم ديگه الوده نميشم و در مقابل اين ويروس مقاوم ميشم؟ ممنون ميشم جواب بدين
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      توصیه هایی که برای کنترل زگیل تناسلی و کاهش میزان عود و در بعضا ریشه کنی آن می شود:
      • عدم اصلاح موهای ناحیه تناسلی با تیغ وترجیحا استفاده از ماشین های اصلاح سر با شماره نه چندان پائین
      • نخاراندن ناحیه تناسلی
      • عدم خشک کردن ناحیه تناسلی با حوله بصورت مالشی
      • عدم استفاده از لیف در ناحیه تناسلی
      • کم کردن دفعات نزدیکی در صورت ابتلای همزمان شریک جنسی
      • قطع رابطه جنسی غیر ایمن
      • استفاده از کاندوم
      • چکاپ دوره ای توسط خود فرد و نیز پزشک با درشت نمایی مناسب
      • درمان سریع هر ضایعه جدید ترجیحا با روش های سریع الاثرتر مثل لیزر
      • تقویت سیستم ایمنی از طریق:
      o عدم استفاده از دخانیات و الکل
      o استفاده از سبزیجات و میوه جات تازه بویژه سیر تازه
      o استفاده از مکمل ها و آنتی اکسیدان ها
      o ورزش
      اينم بگم كًه هيچ ازمايشي انجام ندادن و فقط دكتر خودشون معاينه كردن...............معمولا برای نواحی بیرونی ازمایش الزامی نیست
      و اينم بپرسم ك اگه من واكسن بزنم ديگه الوده نميشم و در مقابل اين ويروس مقاوم ميشم؟.......................واکسن فقط بر علیه ۴ نوع تیپ ۶ و ۱۱ و ۱۶ و ۱۸ ایمنی ایجاد می کند لذا در اینصورت ابتدا بایستی تیپ ویروس ایشان مشخص شود
    2. تصویر کاربر محمد شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      دكتر ممنون بابت پاسختون. اسم ازمايشي ك تيپ ويروس رو مشخص ميكنه چيه ك بايد انجام بدن؟
      و اينكه بنظرتون شروع زندگي با اين شرايط چقدر منطقي هست و ميزان خطرناك بودنش چقدره
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۶ آبان ۹۶( 8 سال پیش)
      اسم ازمايشي ك تيپ ويروس رو مشخص ميكنه چيه ك بايد انجام بدن؟ ............................تست PCR
      و اينكه بنظرتون شروع زندگي با اين شرايط چقدر منطقي هست و ميزان خطرناك بودنش چقدره؟.................................سوال سختی هست اجازه دهید پاسخ ندهم و تصور می کنم این سوال و صمیم گیری برای آن به خود شخص بر می گردد
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۴ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط