اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر محسن جمعه ۱۹ خرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 476 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت آقای دکتر جباری بنده 30 سال سن دارم و مجرد . از اول خرداد بنده مشکل عجیبی پیدا کردم که به خاطر شرم و این طور مسائل به دکتر نرفتم . مشکل من سوزش یا درد مبهم هنگام شروع انزال هست حتی زمانی که اندکی تحریک می شوم این درد مبهم شروع میشود . مثل اینکه چیزی در مجرا مانده باشد . دقیقا درد بین مقعد و کیسه بیضه بوده و قسمت ران پای راستم از قسمت اتصال به شکم سوزش خفیفی هر از چند گاهی دارد و کمی بیضه راستم حساس میشود . آزمایش چکاپ کامل دادم و سنوگرافی از شکم و کلیه و پروستات و مثانه هم دادم ولی خودم تنها چیزی که فهمیدم کمبود ویتامین D و کبد چرب بود . حالا نمیدانم کمبود ویتامین و اینجور چیزا ربطی داره به این مشکلم یا نه . گفتم چون شرم میکنم از بازگویی این مشکل پیش دکتر داخلی رفتم و به تجویز دکتر کلسیم D و آمپول ویتامین D زدم . ضمنا هیچگونه سوزش ادراری یا وجود خون در ادرار و منی ندارم ولی زمانی که تحریک میشوم و نعوظ اتفاق می افتد این مسئله دوباره شروع میشود و مدت چند ساعتی تکرر ادراری پیدا میکنم و سر آلت هنگام لمس مقداری دردناک میشود . بعد از چند ساعت خود به خود بهتر میشود . فقط مهمترین مشکلم همین هنگام تحریک شدن و انزال هست . ضمنا به دلیل خویشتن داری و حیا هیچ شریک جنسی یا انحرافات دیگه ای هم ندارم ولی به دلیل فشار روحی و روانی شدید شاید هر دو سه ماه یکبار خود ارضایی کنم و این مسئله را کاملا اتفاقی هنگام آخرین تحریک شدنم فهمیدم . عکس های آزمایش و سونو را برایتان می فرستم . البته این موضوع را هم بگویم که به خاطر بیکاری و مسائل و مشکلات اقتصادی و خانوادگی استرس و پریشانی افتضاحی هم دارم و هر موقع به این مشکلم حتی فکر میکنم همان درد دوباره سراغم می آید . واقعا ناامید شدم و از این که موضوع را نمیتوانم مطرح کنم حسابی کلافه ام . خواهش میکنم پاسخ روشنی برای مشکلم بدهید و من را از نگرانی برهانید . با تشکر .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۹ خرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      اين درد بيشتر به التهابات پروستات شبيه هست كه البته خودش مي تواند علل خيلي متفاوتي داشته باشد از جمله همين مشكلات عصبي كه مي فرماييد لذا شايد خروج از اين بحران روحي و ورزش و هچنين لگن آبگرم بتواند كمك كننده باشد.
  • تصویر کاربر توحید جمعه ۱۹ خرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 289 مشاهده پرسش
    با سلام. جوانی 22 ساله هستم که به تازگی ازدواج کرده ام.آلت تناسلی من در هنگام رابطه جنسی با همسرم با تحریک همسرم به حالت نعوظ کامل نمیرسد و حتی برای وند ثاتیه ک همسرم از تحریک آلتم خودداری میکند نعوظ خود را از دست میدهد.ب همین خاطر دیگر نمیتوانم دخول را انجام دهم. میخواستم ببینم عامل روانی داره یا جسمی. قابل حل هست یا نه.لطفا کمک کنید. ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۹ خرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      در سن وسال شما غالبا عامل رواني دارد بويژه اگر سابقه خودارضايي داشته ايد. معمولا بتدريج برطرف مي شود .
  • تصویر کاربر کتایون پنجشنبه ۱۸ خرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 508 مشاهده پرسش
    سه سال پیش به دلیل خون در ادرار به پزشک مراجعه کردم و بعد از سونوگرافی مشخص شد یک توده در کلیه دارم که دکتر گفت نیازی به انجام کاری نیست و هر سال سونو بدهم که این کار را انجام دادم و اخرین بار تیر 95 سونوگرافی کردم و اندازه آن تغییری نکرده بود و مشکل خاصی هم نداشتم .اما الان چند روزی هست که ادرارم کم شده ولی هیچ علامت و درد دیگه ای ندارم .لازم به ذکر است از مرداد سال گذشته به دلیل ابتلا به تومور بدخیم در ناحیه شانه چپ از نوع سارکوما دو بار جراحی و 33 جلسه رادیوتراپی شدم .حالا می خوام بدونم ممکنه مشکل مربوط به سرطان باشه یا مشکل همون توده کلیه هست ؟ نیاز به پیگیری داره یا نداره ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۸ خرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      كم ادراري تان ارتباطي به توده كليه تان ندارد بهتر است بررسي شده و ازمايشات كليوي اوره و كراتي نين را انجام دهيد.
  • تصویر کاربر فرزانه پنجشنبه ۱۸ خرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 403 مشاهده پرسش
    سلام وقتتون بخیر آقای دکتر من چند سال پیش کلیه چپمو مجبور شدم به دلیل مادر زادی جراحی کنم و خارج کنم از بدنم و مرتب سونوگرافی انجام میدادم امروز این سونو رو انجام دادم یکم ترسیدم میشه شما تفسیرش کنید. سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری پنجشنبه ۱۸ خرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      فولنس به تنهايي اهميت چنداني ندارد ولي چون تك كليه هستيد بايستي احتياط بيشتري كرد لذا يا با سونو بصورت دوره اي پيگيري كنيد يا سونو را در جاي ديگري تكرار كنيد يا با سيستوگرافي پيگيري كنيد.
  • تصویر کاربر رسول جمعه ۱۹ خرداد ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    طول الت تناسلي من ١٢سانت هستم ميخام بدونم جند سانت ميشه بزرگترش كرد و هزينه عملش چقدر ميشه با تشكر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۹ خرداد ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      با جراحي حداكثر ٢ سانت بطولش اضافه خواهد شد و توصيه به عمل ندارم ضمن اينكه ١٢ سانت طبيعي است.
      برای آشنایی با نحوه ی اندازه گیری سایز آلت و روش جراحی افزایش سایز آلت و همچنین عوارض و میزان اثربخشی آن به لینک زیر مراجعه کنید
      https://drjabbari.com/1954
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین پنجشنبه ۲۶ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط