اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر رضا شنبه ۹ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 367 مشاهده پرسش
    ی چند وقتی هست که با مشکل نعوذ مواجه هستم به دکتر مراجعه کردم ولی نتیجه نداده .جهت نعوذ حتما باید از قرص هایی مثل تادگرا یا تالافین وهمخانوادهاش استفاده کنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۹ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش)
      • سلام
      کم توانی جنسی علل متعددی دارد که بخشی جسمی و بخشی از آن عوامل فکری و روانی است. از علل جسمی می توان به اختلالات هورمونی و اختلالات عروق و اعصاب مربوط به آلت تناسلی اشاره کرد. بیماری هایی نظیر دیابت، فشار خون بالا، بالا بودن چربی خون و اختلالات عصبی در ناحیه کمر و داروها بویژه برخی از داروهای فشار خون و داروهای اعصاب و روان، رژیم های ناسالم مخصوصا رژیم پرچربی، سیگار، مواد مخدر و روانگردان، عدم تحرک و ورزش منظم، استرس و فشارهای روانی و عدم رضایت مندی از زندگی و شرایط موجود، بالا بودن ساعات کار و کم بودن زمان لازم برای استراحت و در کنار خانواده بودن همه بخشی از علل کم میلی و کم توانی جنسی است. لذا در ابتدا نیاز به معاینه و انجام تست های لازم توسط ارولوژیست هست. در صورت طبیعیی بودن ارزیابی های لازم توسط متخصص ارولوژی توصیه می شود برای مشاوره به روانشناسی که در زمینه روابط جنسی فعالیت می کند مراجعه کنید. یادتان باشد در خیلی از موارد کلید درمان در دستان خودتان هست و با تغییر سبک و شیوه ی زندگی می توانید فعالیت جنسی مطلوب و رضایت بخشی را داشته باشید. در آخر اگر بیماری قلبی یا فشار خون کنترل نشده ندارید گاهی هم می توانید از قرص های کمکی مثل سیلدنافیل ۵۰ میلی گرمی یکساعت قبل از رابطه استفاده کنید. از شایع ترین عوارض احتمالی این قرص سردرد، گرفتگی بینی و تاری دید می باشد و مصرف همزمان آن با برخی از داروهای قلبی ممنوع می باشد.
  • تصویر کاربر نیما شنبه ۹ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 303 مشاهده پرسش
    دو هفته ای میشه یچیزایی شبیه جوش گوشتی که کمی خارش هم داره در ناحیه پایین آلت تناسلیم بوجود اومده عکشو هم فرستادم راهنمایی بفرمایید ممنون میشم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۹ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      البته همه عکس ها کمی تار هستند ولی ب نظر این جوش ها مولوسکوم هستند که یک بیماری ویروسی و قابل انتقال بوده و ظرف مدت یک سال بدون درمان هم بتدریج از بین می روند البته برای درمان سرطع تر از روش های درمانیاز جمله لیزر می توان بهره برد
      توصیه هایی که برای کنترل و کاهش میزان عود آن می شود:
      • عدم اصلاح موهای ناحیه تناسلی با تیغ وترجیحا استفاده از ماشین های اصلاح سر با شماره نه چندان پائین
      • نخاراندن ناحیه تناسلی
      • عدم خشک کردن ناحیه تناسلی با حوله بصورت مالشی
      • عدم استفاده از لیف در ناحیه تناسلی
      • کم کردن دفعات نزدیکی در صورت ابتلای همزمان شریک جنسی
      • قطع رابطه جنسی غیر ایمن
      • استفاده از کاندوم
      • چکاپ دوره ای توسط خود فرد و نیز پزشک با درشت نمایی مناسب
      • درمان سریع هر ضایعه جدید ترجیحا با روش های سریع الاثرتر مثل لیزر
      • تقویت سیستم ایمنی از طریق:
      o عدم استفاده از دخانیات و الکل
      o استفاده از سبزیجات و میوه جات تازه بویژه سیر تازه
      o استفاده از مکمل ها و آنتی اکسیدان ها
      o ورزش
  • تصویر کاربر امید دوشنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 287 مشاهده پرسش
    باسلام خدمت دکتر عزیز بنده 4ماه پیش جراحی شکستگی الت داشتم به علت تشخیص نادرست دکتر و نشون ندادن سونوگرافی بنده 50 ساعت بعداز شکستگی عمل شدم میخوام بدونم در اینده به مشکل نمیخورم احتمال داره از همون قسمت پارگی که بخیه شده التم کج بشه بااینکه 4 ماه از عملم میگذره درد خفیف دارم واینکه جای بخیه ختنگاهم ورم داره میخواستم بدونم رفع میشه و اینکه غیر از سونو گرافی عکسبرداری خاصی هست که بفهمم جای جراحی خوب شده یا نه ممنون میشم بگید
    1. تصویر کاربر امید جمعه ۸ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش)
      دکتر من جوابی دریافت نکردم
    2. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۹ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      در عکس که خوشبختانه همه چیز خوب و طبیعی است. البته هر چه زودتر عمل می شدید بهتر بود ولی این بدان معنا نیست که در آینده با مشکلی از جمله کجی آلت روبرو خواهید شد. بعد از ۴ ماه قطعا محل عمل بهبود یافته ولی تا ۲ ماه دیگر ( جمعا ۶ ماه) بهتر است بیشتر مراقبت کنید و فشاری بهش وارد نکنید. تورم قابل توجهی در محل بخیه ختنه گاه وجود ندارد و جای نگرانی نیست.
    3. تصویر کاربر امید شنبه ۹ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش)
      دکتر میخواستم بدونم غیر از سونوگرافی عکسبردای خاصی هست که متوجه شد که جای جراحی ترمیم شده چون پارگی من قسمت پایینی الته واینکه جای بخیه ختنگاه با پماد خاصی یا لیزر از بین میره ?
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۱ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش)
      اگر جای جراحی ترمیم نشده بود قطعا در نعوظ مشکل داشتید. MRI هم می تواند کمک کند اما مطمئن نیستم که در ایران انجام می شود یا خیر.
      واینکه جای بخیه ختنگاه با پماد خاصی یا لیزر از بین میره ?..................در این خصوص با متخصص پوست مشورت کنید
    5. نمایش سایر 3 پاسخ
  • تصویر کاربر مهدی چهارشنبه ۶ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 260 مشاهده پرسش
    سلام اقا دکتر

    بنده هفته قبل پاپولهای مرواریدی توسط شما لیزر کردم

    قسمت دیگر از الت دونه های ریز بوده است وتوصیه شما برای درمان لیزر بوده است.

    باتوجه به زخمهای موجود دور کلاهک میتوان قسمت پشت الت را که دو نه های ریزی بوده است را لیزر انجام داد ؟؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۶ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      بله می شود ولی بهتر است زخم لیزر قبلی بهبود یابد بعد محل جدید لیزر شود
  • تصویر کاربر امید چهارشنبه ۶ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 285 مشاهده پرسش
    با سلام میخواستم آزمایش اسپرم منو تفسیر کنید و آیا برای باروری کافیه ممنون

    ph:7.2
    concentration:34
    prog motil:35
    norm morph:22
    msc:11.9
    fsc:4.1
    smi:91
    allsprm:74.8
    motile sprm:26.18
    func sperm:9.02
    متشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۶ اردیبهشت ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      بله این آزمایش نرمال بوده و در روی کاغذ برای باروری مشکلی نیست
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین جمعه ۲۷ شهریور ۵ تعداد بازدید: 769 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط