اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر A دوشنبه ۱۱ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 373 مشاهده پرسش
    سلام ببخشید من با نامزدم رابطه داشتم بدشانسی موقعه نزدیکی پریود شدم وخون روی الت شون ریخت الان دچار زگیل شدن ایا به علت خون زگیل به وجود اومده یا چیز دیگه ست؟یه سوال دیگه ایشون یه دوره رفتن ویش دکتر کوتر یا کرایو دقیق نمیدونم کدومشون یه هفته از بین رفتن ولی بعد دوباره در اومدن ولی خیلی کمتر نسبت به قبل الان یه مدت داروی ترکیبی استفاده کردن از بین رفتن ولی چند تا انگار زیر پوست موندن یه زگیل بالاتر از الت شون هست که اون از بین میره ولی دوباره در میاد اقای دکتر به نظر تون الان باید چه کار کنن چون واقعلا خسته شدن خیلی دارو استفاده کردن .مرسی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۱ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      خون پریود باعث زگیل نمی شود
      به نظر من لیزر روش مناسبی است البته اقدامات دیگری هم نیاز دارد که در زیر به آن اشاره کرده ام
      توصیه هایی که برای کنترل زگیل تناسلی و کاهش میزان عود و در بعضا ریشه کنی آن می شود:
      • عدم اصلاح موهای ناحیه تناسلی با تیغ وترجیحا استفاده از ماشین های اصلاح سر با شماره نه چندان پائین
      • نخاراندن ناحیه تناسلی
      • عدم خشک کردن ناحیه تناسلی با حوله بصورت مالشی
      • عدم استفاده از لیف در ناحیه تناسلی
      • کم کردن دفعات نزدیکی در صورت ابتلای همزمان شریک جنسی
      • قطع رابطه جنسی غیر ایمن
      • استفاده از کاندوم
      • چکاپ دوره ای توسط خود فرد و نیز پزشک با درشت نمایی مناسب
      • درمان سریع هر ضایعه جدید ترجیحا با روش های سریع الاثرتر مثل لیزر
      • تقویت سیستم ایمنی از طریق:
      o عدم استفاده از دخانیات و الکل
      o استفاده از سبزیجات و میوه جات تازه بویژه سیر تازه
      o استفاده از مکمل ها و آنتی اکسیدان ها
      o ورزش
  • تصویر کاربر پوریا جمعه ۲۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 274 مشاهده پرسش
    من تازگی یه سوالی تو گروه ها مطرح کردم یکی پیدا شد گفت واریکوسل گرفتی بعد دنبالش رفتم دیدم علایم ندارم (مثله افتادگی بیضه و اینکه مورگهای سیاه سمت چپ قابل لمس نیست واون مقداری هم که قابل لمسه با طرف دیگه برابری میکنه و یا دوسمت کیسه بیضه! شبیه هم هستند و...)
    الان مشکل من این بود که یه بار که محتلم شدم بعد از خشک شدن مایع منی برای بار اول خیلی متمایل به صورتی میزد بار دوم رنگ صورتی خیلی کم شد و بار سوم هم اصلا هیچ اثری نبود (طی دوهفته)
    به نظرتون باید به پزشک رجوع کنم یا نه موردی نداره
    من 24سالمه و مجردم

    (فقط بعضی وقتا تو خواب جلوی محتلم شدنم رو میگرفتم!)

    این عکسی که براتون گذاشتم از اینترنت گرفتم که خیلی ناجوره / آیا واریکوسل ها همه نوعش اینطوری قابل رویت هستند یانه بعضی با لمس میشه فهمید؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      نیازی به معاینه نیست
      واریکوسل در این عکس از نوع شدید هست که با مشاهده هم قابل تشخیص هست ولی در واریکوسل های متوسط و خفیف با لمس توسط پزشک قابل تشخیص هست
    2. تصویر کاربر پوریا سه شنبه ۱۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      ممنون بابت جوابتون
      اینکه دوبار بعد از خشک شدن مایع منی بعد از احتلام متمایل به صورتی بوده طبیعی هست یا نه؟
      تشکر بی پایان از شما
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      اهمیتی نداره و جای نگرانی نیست
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر بدون سه شنبه ۱۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 307 مشاهده پرسش
    باسلام و آرزوی سلامتی برای شما
    آقای دکتر قبلا یک عکس براتون فرستادم و ازتون مشاوره میخاستم.شما هم لطف کردید و پاسخ دادید که این ضایعات قطعا زگیل نیستند و نیازی به درمان ندارند.میخاستم بدونم برداشتن این ضایعات با لیزر تقریبا چقدر هزینه دارد و میتونم به خودتون مراجعه کنم.خواهش میکنم به هزینش رو هم بگید.عکس رو هم میفرستم.ممنون از زحماتتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      برداشتن این ضایعات با لیزر شاید روی حس لامسه آلت شما تاثیر منفی بگذارد لذا توصیه نمی کنم درمانش کنید. اینحالت در خیلی از مردان وجود دارد و امر شایعی است
  • تصویر کاربر جعفربابایی سه شنبه ۱۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 263 مشاهده پرسش
    سلا م وعرض ادب من ۴۷سالمه وپسوریاتیک دارم وتحت درمانم متاسفانه سه ساله که مبتلا به دردبیضه شده ام ودرعکس وسونوگرافی چیزی مشاهده نشدحتی ازمایش خون نرمال بود دردتاکشاله ران ادامه دارد علت چیه.باسپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      درد بیضه علل گوناگون دارد و براساس کیفیت درد و عوامل تشدید یا تسکین دهنده درد و .............و معاینه می توان علت را مشخص کرد ولی خیلی اوقات هم علت درد ناشناخته می ماند
  • تصویر کاربر مهسا سه شنبه ۱۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 311 مشاهده پرسش
    من23ساله هستم از نوزده سالکی متوجه زگیل تناسلی شدم.به پزشک مراجعه کردم ابتدا ی پماد داد که هیچ فایده ای نداشت.بعده اون ی محلول اسیدی دادن که به شددددت میسوزوند.تو مدتی که پزشک توصیه کرده بود استفاده کردم ولی بازم خوب نشدم و دیگه نتونستم ادامه بدم و از محلول استفاده کنم.الان بعده دوسال زگیلم بزرگتر شده.همون ی دونه زگیل هست ولی بزرگتر شده.و ی چیزه مهم اینکه من وقتی زگیل تناسلی رو کناره دهنه واژنم دیدم در حالی بود که به هییییچ عنوان هیچ نزدیکی و حتی تماسی جنسی نداشتم نه با خانوم نه با اقا.به هیچ عنوان.اما استخر میرفتم و میگم شاید از این طریق منتقل شده.علت زگیله من چیه؟ایا خطره جدی ای درباره سرطان یا بارداری داره؟هزینه ی لیزر چقدر هست؟ممنون از جوابتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ مرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      قبل از هر چیزی بایستی معاینه شوید چون به گفته ی خودتان زمانی ضایعه ظاهر شده که تماس جنسی نداشته اید. لذا شاید اصلا زگیل نباشد در ضمن اگر فقط یک عدد باشد هزینه ی چندان زیادی نخواهد داشت
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین چهارشنبه ۱ مهر ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط