اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر نوید سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 336 مشاهده پرسش
    با سلام
    ۱۷سال دارم و دوماه پیش عمل جراحی ۲طرفه واریکوسل انجام دادم ، که بیضه چپ واریکوسل شدید و بیضه راستم واریکوسل گرید۱ داشت
    بعد از گذشت۲ماه هنوز وقتی مدتی سرپا می ایستم رگ هایی کنار بیضه چپم دبده مبشن البته نه به صورت قبل عمل فقط دو رگ بزرگ که به ابتدا و انتهای بیضه وصل هستند و بیضه چپ پایبن تر از بیضه راست قرار میکیره ک نگرانم و فکر میکنم شاید روند بهبودی رو طی نمیکنم وبیماریم ممکنه برگرده
    متاسفانه دچار اعتیاد به خود ارضایی هستم و به من شد برای کنترل این مشکل از قرص هاب کاهش شهوت استفاده کنم ،آیا مانعی هست برای استفاده از این قرص ها؟
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      وجود رگ ها به معنای اختلال در روند بهبودی نیست
      قرص های کاهش شهوت اگر هورمونی باشند باعث اختلال در ساخت اسپرم می شود و توصیه نمی کنم
  • تصویر کاربر ح.ب چهارشنبه ۱۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 320 مشاهده پرسش
    سلام آ.دکترخسته نباشید.میخواستم بپرسم که میتونم اززگیل تناسلم عکس بگیرم وبه سایتتون بفرستم تاشماتشخیص بدین که آیاموردی که بهش مبتلا شدم زیگیله یانه یااگه هست ازچه راهی درمان بشه بهتره.ممنون ازلطفتون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      بله می توانید عکس بفرستید
    2. تصویر کاربر ح.ب سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام خسته نباشید
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      عکس را از طریق همین بخش پرسش و پاسخ بارگذاری کنید
    4. تصویر کاربر ح.ب سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      آقای دکتر میشه راهنمایم کنین راستش بلدنیستم چه جوری بایدعکس بفرستم.
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۸ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      از بخش ارسال عکس بفرستید یا از کسی راهنمایی بگیرید
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 432 مشاهده پرسش
    جناب آقای دکتر جباری
    با سلام و عرض ادب
    پسری 23 ساله هستم که به مدت تقریبا 4 سال علائم بیماری پروستاتیت مطابق با آنچه در مقاله شما مندرج در این سایت است را به طور خیلی خفیف دارم. به عنوان مثال
    -تقریبا هر صبح بعد از بیدار شدن از خواب سریعا باید مثانه ام را تخلیه کنم ولی در طول شب بیدار نمی شوم.
    -مواقع تخلیه ادرار دبی ادرار خروجی زیاد نیست و ادرار آرام آرام تخلیه می شود.
    -مواقع تخلیه ادرار گاهی اوقات نیاز دارم تا کمی زور بزنم ولی بعد از یک زور زدن بقیه ادرار خود به خود تخلیه می شود.
    -گاهی اوقات بعد از تخلیه ادرار با منقبض کردن عضلات PC مشابه با آنچه در تمرینات کگل وجود دارد، ته مانده ادرار تخلیه می شود.
    مدت یک ماه است که پس از ارگاسم در نوک آلت احساس درد مبهمی می کنم. وقتی یک مدت چند روزه انزال ندارم این درد برطرف می شود ولی با انزال مجدد این درد عود می کند. مشابه این درد را بعضی وقت هایی که صبح ها بعد از بیدار شدن مثانه ام شدیدا پر است حس می کنم.
    تا به حال رابطه جنسی نداشتم و فعالیت جنسی مرتب به صورت خود ارضایی(یک روز در میان) دارم.
    تشخیص جنابعالی چیست؟
    به نظر شما آیا خودارضایی مکرر(یک روز در میان) و مرتب می تواند باعث ایجاد این عارضه شده باشد؟
    چه راه درمانی را پیشنهاد میفرمایید؟
    با تشکر فراوان از لطف شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      علائم می تواند بیانگر یک پروستاتیت خفیف باشد ولی علل دیگری هم می تواند مطرح باشد مثل همین خودارضایی مکرر که می تواند به آلت و مجرای ادراری فشار وارد کند. لذا توصیه می کنم مدتی خودارضایی را کنار بگذارید و ببینید فرقی می کنید یا نه
  • تصویر کاربر آرش دوشنبه ۱۶ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 3374 مشاهده پرسش
    باسلام و احترام. چند روزی است بلافاصله بعد از دفع ادرار، احساس ناخوشایند همراه درد در ناحیه آلت تناسلی بخصوص در ناحیه سر آلت احساس میکنم و گاهی نیز این حس بد با شدت کمتر در مقعد احساس می شود. در برخی موارد هم درد را در مثانه نیز حس میکنم. شدت ادرار و تکرر آن طبیعی است. 33 ساله و مجرد هستم. بفرمایید مشکل و درمان آن را. با سپاس فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      علت این امر می تواند متعدد باشد مثل سنگ یا عفونت یا التهاب مثانه و ......لذا بهتره توسط ارولوژیست معاینه و بررسی شوید
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 268 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر من در تبریز توسط اورولوژیست عمل شدم ولی متاسفانه از شانس من یا کم دقتی دکترم درست اون قسمتی که شکستی داره و موجب انحراف میشه در نعوظ مصنوعی در اتاق عمل توسط گیره درست اون قسمتی که در توضیع ها دادین بخیه زده بشه توسط گیره نکه داشته شده و الان مقداری از انحراف کم شده ولی بازم هست . الان سوال من از شما اینه میشه دوباره تحت عمل جراعی قرار بگیرم و این انحراف از بین بره یا به نظر شما مشکل ساز نیست ؟؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۱۶ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      به نظر من مشکل ساز نیست و بهتره مجدد عملش نکنی
    2. تصویر کاربر علی دوشنبه ۱۶ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      ممنونم اقای دکتر از لطفتون انشا الله که همین طور که شما میفرماین باشه و در متاهلی مشکل ساز نباشه ممنون از وقتی که گذاشتین
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۷ شهریور ۹۴( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۳۱ شهریور ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط