اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر محمد شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 301 مشاهده پرسش
    با سلام
    من و خانمم چند وقته تصمیم گرفتم بچه دار شیم، ضاهرا خانمم مشکلی نداره (پیش چندتا متخضض زنان و زایمان رفته) ولی من خودم دوبار آزمایش سمن دادم نتیجش خوب نبوده راستش میخواستم راهنمایی بفرمایین ببینم مشکل من چیه. ممنون میشم. ضمنا تصویر هردوتا آزمایش رو ضمیمه کردم./م.ع
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      تعداد و حرکت اسپرم های شما خیلی کم هست لذا حتما بایستی به ارولوژیست مراجعه تا اقدامات تکمیلی صورت پذیرد
  • تصویر کاربر سهراب شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 450 مشاهده پرسش
    با سلام
    روز گذشته با یک خانم یائسه رابطه ی جنسی داشتم
    متاسفانه از وسایل پیشگیری استفاده نکردم
    هنگام نزدیکی متوجه خروج خون آبه از واژن ایشون شدم
    با اینکه ادعا کرد 2 سال هست رابطه جنسی نداشته اما دچار دل نگرانی شدیدی شدم
    دکتر لطفا بنده رو راهنمایی کنید و اگر نیاز به ویزیت حضوری هست بهم اطلاع بدید تا به صورت حضوری مراجعه کنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر شما علامتی در حال حاضر ندارید کار خاصی نمی شود کرد بعدا می توانیدد آزمایشات مربوط به بیماری های جنسی را بدهید یا اینکه فعلا ایشان آزمایش دهند که بیماری دارند یا خیر
    2. تصویر کاربر سهراب شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      با سپاس از پاسخ
      دکتر تنها علائمی که دارم احساس درد در اطراف آلت تناسلیم هست
      آلت تناسلی و بیضیه ها درد خاصی ندارد اما اطراف آلت و کمی با لاتر از آن نزدیک به ناف احساس درد دارم و گاهی این درد شدید میشه
      در هنگام نزدیکی یک مرتبه آلتم برگشت و آیا این درد به خاطر اون هست؟ یا علائم یک بیماریست؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      احتمالا درد به خاطر برگشت آلت هست با اینحال اگر توسط ارولوژیست معاینه شوید بهتر است
    4. تصویر کاربر سهراب شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      مرسی دکتر
      از ویروس hiv خیلی میترسم و دلنگرانی شدیدی دارم از فکر خارج نمیشه
      عدم آگاهی باعث این اتفاق شد
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      الان برای تست HIV زود هست
    6. تصویر کاربر سهراب شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      بله دکتر فکر می کنم 3 ماه باید صبر کنم
      اما در یک مقاله ای خوندم احتمال انتقال hiv از زن به مرد در یک رابطه ی جنسی 2 درصد هست درسته؟
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      بله احتمال انتقال به ازای هر بار رابطه خیلی کم هست اما صفر نیست
    8. تصویر کاربر سهراب شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      دکتر سپاس از راهنماییت
      راستش امروز هم دردم خیلی کمتر شده
      و علائم دیگه ای مثل سوزش و... هم ندارم
      پس میمونه همون hiv که امید به خدا نگرفته باشم
    9. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      انشاالله
      موفق باشید
    10. نمایش سایر 8 پاسخ
  • تصویر کاربر فراز شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 293 مشاهده پرسش
    سلام جناب آقای دکتر و عرض ادب
    مرد 34 ساله و مجردم.علامتی دال بر زگیل تناسلی ندارم.در ایران واکسن را از کجا میتوان تهیه کرد و آیا برای من که تماس های مکرر جنسی با زنان مختلف دارم این واکسن را توصیه می فرمایید؟
    خانم ها در ایران از کجا این واکسن را تهیه نمایند؟
    با سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۳۱ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      واکسن را داروخانه 13 آبان دارد اما سن تزریق آن در مردان 21تا سالگی و در زنان تا 26 ساگی است
  • تصویر کاربر Keyvan چهارشنبه ۲۸ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 254 مشاهده پرسش
    سلام
    من ۷ سال پیش دو بار متوالی بر روی التم فشار وارد کردم و صدایی از ان به گوشم رسید والان التم سفت شده است و کوچک. پیش دکتر رفتم، گفت همه چی اکیه
    مشکل اصلی این است که در حال حاضر موقع ادرار، ادرارم با فشار کم خارج میشود و به سمت چپ منحرف است و به صورت دو شاخه ای و پاششی می باشد.
    جواب سنوگرافی نشان داده که کمی پروستاتم بزرگ شده است، الان باید چه کار کنم.
    در ضمن من ۲۶ سالم است
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۸ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      با توجه به علائم ادراری به نظر من بهتره عکس رنگی از مجرای ادراری بگیرید
  • تصویر کاربر محمد چهارشنبه ۲۸ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 357 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشید
    آلت تناسلی من دارای پرده نسبتا بزرگی ناشی از بد ختنه شدنم1 میباشد.1)با توجه به اینکه من 21ساله و مجرد میباشم آیا اگر دیر جراحی کنم ممکن است مشکل ساز شود.2)آیا با عمل پرده ممکن است سایز آلت من در حالت نعوظ بزرگتر شود. خیلی متشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۸ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      1) خیر
      2) بزرگتر نمی شود ولی بزرگتر به نظر می رسد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۳۱ شهریور ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط