اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر Ali سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 9454 مشاهده پرسش
    سلام
    اقای دکتر زمانی که بنده بچه بودم به علت سختی ادرار من را میل زدن، میخواستم بپرسم فرایند میل زدن به چه صورت است و چه عواقبی را به همراه دارد
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      میل زدن یک کلمه عامیانه هست که پزشک برای سهولت کار به بیمار خود می گوید و می تواند مفاهیم مختلفی داشته باشد لذا داشتن کپی از شرح عمل آنزمان که با چه تشخیصی و به چه منظوری و چه اقدامی دقیقا صورت گرفته است می تواند کمک بیشتری کند. هر وسیله که داخل مجرای ادراری و مثانه شود را در اصطلاح عامیانه میل زدن می گویند. مثل سیستوسکپی، سوند زدن، اتساع تنگی مجرا، برش تنگی مجرا، و ................. که می توانند بی عارضه یا هر کدام عوارض خاص خود را داشته باشند
  • تصویر کاربر سعید سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 355 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر.آلت من خیلی کوچکه در حالت معمولی وقطی جم میشه و میره داخل و پوست میاد روش و در حالت نزدیکی ک بزرگ میشه بازم سایزش خوب نیست خیلی کوچیکه در حالت خواب اندازه ناخون شصتم میشه من21سالمه و ختنه هم در بچگی کردم .دکتر الان که میخام ازدواج کنم برام ی مشکله خواهشا ی راه حل بگین ایا راهی برای افزایش سایز هسته ک اندازه الت معمولی بشه برای درمان چقدر وقط و هزینه میبره.ممنون میشم جواب بدین
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      برای افزایش سایز کاری نمیشه کرد اما با جراحی می توان کاری کرد که آلت به داخل پوست و چربی اطراف فرو نرود
  • تصویر کاربر شادی. سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 310 مشاهده پرسش
    سلام. من دختری بیست ساله هستم. مشکلی که برام پیش اومده اینه که شب خواب ادرار کردن میبینم و این مشکل برام پیش میاد و بلافاصله از خواب میپرم.تا به حال دو بار این مسئله برام پیش اومده به فاصله یه سال. دفعه اول استرس بدی به من وارد شده بود ولی دفعه ی دوم هیچ مشکلی نداشتم. و راستش الان دیگه موقع خوابیدن کمی نگرانم که دوباره این اتفاق پیش بیاد.
    ممنون میشم منو راهنمایی کنید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      با توجه به اینکه فقط 2 بار درسال اتفاق افتاده است به نظر موضوع نگران کننده ای نیست با اینحال یک بررسی و ارزیابی اولیه می تواند در برخی موارد علل احتمالی را تشخیص دهد
  • تصویر کاربر سمي سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 396 مشاهده پرسش
    سلام
    خانمي ٣٣ ساله هستم
    تقريبا ٢ ساله كه اقدام به بارداري كردم
    بعد از كلي دوا و درمون و ٣ بار iui ناموفق، متوجه شدم عفونتي مزمن در واژن دارم كه بعد از كلي ازمايش hpv مثبت شد
    كولپوسكوپي و بعد، ارزيابي p16 نيز انجام شد كه پزشكم گفت كرايو تراپي نميكنم كه تا ٦ يا يكسال ديگه دوباره كولپوسكوپي كنم! الان نوبت دومه كه من با دوش واژينال با سركه و يكسري چرك خشكن و پماد واژينال، تحت درمان ايشون هستم، البته خودم ١٠ روز هست كه خام گياهخواري ميكنم و مولتي ويتامين مصرف ميكنم براي اينكه مقاومت بدني رو ببرم بالا.

    حالا اين وسط يكسري سئوالات برام مطرحه
    ١) ايا رژيم من تو مقاومت بدن تاثير داره، ديگه چيكار كنم تا سيستم ايمني بدنم تقويت شه
    ٢) احتمالا همسرم هم الوده شده، براي نزديكي چه ممنوعيت هايي رعايت شه؟ با بودن زيگيل ميشه نزديكي كرد؟
    ٣) پوشاندن محل زيگيل با پنبه اغشته به سركه سيب و يا سير له شده ،در طول شب تاثير داره
    ٤) ايا اگه بعد از ٦ ماه تست پاپ اسمير من نرمال بشه و جواب hpv من هم منفي، باز هم نياز هست كه كوپوسكوپي انجام بشه؟
    ٥) شنيدم چاي سبز تاثير بالايي در رفع كامل ويروس داره، من روزي ٢ تا قرصش رو ميخورم، ميتونه تاثير بزاره؟
    ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      ١) ايا رژيم من تو مقاومت بدن تاثير داره، ديگه چيكار كنم تا سيستم ايمني بدنم تقويت شه...............................بهتره سر خود اقدام نکنید و در این خصوص با یک متخصص طب سنتی یا متخصص تغذیه مشورت کنید
      ٢) احتمالا همسرم هم الوده شده، براي نزديكي چه ممنوعيت هايي رعايت شه؟ با بودن زيگيل ميشه نزديكي كرد؟.........................با بدون زگیل آشکار بهتره نزدیکی نکرد و ابتدا آنرا درمان کرد
      ٣) پوشاندن محل زيگيل با پنبه اغشته به سركه سيب و يا سير له شده ،در طول شب تاثير داره..............................من شخصا تجربه ای در این خصوصو ندارم اما بعضی از کاربران در همین سایت سرکه سیب را موثر دانسته و البته برخی هم آنرا بی اثر دانسته اند
      ٤) ايا اگه بعد از ٦ ماه تست پاپ اسمير من نرمال بشه و جواب hpv من هم منفي، باز هم نياز هست كه كوپوسكوپي انجام بشه؟...................احتیاطا بهتره کولپوسکوپی انجام شود
      ٥) شنيدم چاي سبز تاثير بالايي در رفع كامل ويروس داره، من روزي ٢ تا قرصش رو ميخورم، ميتونه تاثير بزاره؟........................استفادش ضرری نداره البته اگر خود چای سبز طبیعی باشه بهتر هست
  • تصویر کاربر زاهد سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 399 مشاهده پرسش
    سلام
    آقای دکتر من واریکوسل گرید سه داشتم عمل جراحی باز کردم. برای معافیت از سربازی باید واریکوسلم دوباره عود کنه. می خواستم بدونم وقتی که ورم وریدها بعد از عمل از بین نمی رود دکتر از کجا می داند که واریکوسل عود کرده است یا نه؟
    لطفا جواب بدید خیلی واسم مهمه با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۲۰ مرداد ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      با معاینه و انجام سونوگرافی
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۳۱ شهریور ۵ تعداد بازدید: 773 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط