علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر ایوب شنبه ۲۲ شهریور ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 630 مشاهده پرسش
    سلام
    من 62 ساله هستم
    یک بار عمل قلب باز انجام دادم و یک بار هم با آنژیو دو استند در قلبم گذاشتن
    دیابت دارم و دارو مصرف میکنم
    به خاطر قلبم دارو فشار آسپرین و پلاویکس مصرف میکنم
    در ناحیه مثانه درد دارم و سونوگرافی رفتم
    دکتر تشخیص عمل جراحی دادن ولی من شهرستانم و اونجا گفتن به خاطر قلبم جراحی ممکنه خطرناک باشه
    به خاطر کرونا هم میترسم تهران بیام
    میخواستم شما با توجه به شرایط من و سونوگرافی ها یک راه حل به من بدید
    وضعیت من در چه حدیه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام
      توده بزرگی نیست از طرفی ماندنش میتون خطرناک باشه و پیشرفت بکنه

      به نظر من بهتره ریسکش رو بپیذیری و عمل کنید. عملش سنگین نیست

    2. تصویر کاربر ایوب چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)
      ببخشید من چون قرص قلب میخورم برام عمل خطرناکه با بی حسی ممکنه عمل شه
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۲ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)

      با بیحسی از کمر قابل انجام هست

    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 648 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    من 62 سالم است و تا سال گذشته میزان PSA من نرمال بود در سه یا چهار ماه گذشته چکاپ کردم psa من بالای 4.6 بود رفتم نزد دکتر ارولوژی حدود دو ماه است که انواع دارو ها مثل آنتی بوتیک و قرص های بهبود دهنده مصرف کردم و آخرین جواب را نیز برایتان ارسال می نمایم دکترم میگوید حتما باید از پروستات نمونه برداری شود ولی من سال ها ی زیادی بزرگی پروستات خوش خیم داشتم شما چه توصیه ای می فرمایید
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام

      من پیشنهاد می کنم MRI  مولتی پارامتریک از پروستات بگیرید و اگر در آن ضایعه ی خیلی مشکوکی دیده شد نمونه برداری شود

  • تصویر کاربر Ma چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 567 مشاهده پرسش
    دکتر الان تشخیص دادین من زگیل مقعدی دارم مطب شما 31 اوم به من زمان داده تا قبل 31 شهریور ایا از پمادی میتونم استفاده کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام
      خیر پماد شرایط را بدتر و حدود زگیل ها رو سخت تر می کنه بهتره صبر کنید.

  • تصویر کاربر بهنام چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 583 مشاهده پرسش
    سلام وقت بخیر.
    من از دوران بچگی لکه های قهوه ای خیلی کم رنگی اطراف کشاله ران داشتم . که خیلی وقت ها خود بخود از بین میرفتن و بعضی وقتها هم ظاهر میشدن . البته هر وقت ظاهر میشدن یکم بزرگ میشدن .
    ن خوارش و ن درد هم ندارن . بسیاری وقتها با پوماد بتامتازن از بین میرفتن میخواستم راهنمایی بفرمایید دلیل این لکه ها چیه .
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام
      این لکه ها هم میتونه قارچ باشه و هم لکه های التهابی پوست. الایحال بیماری خطرناک و نگران کننده ای نیستندو درمان الزامی نیست 

  • تصویر کاربر mahsa شنبه ۲۲ شهریور ۹۹( 5 سال پیش) تعداد بازدید: 537 مشاهده پرسش
    سلام دکتر جان در ادامه سوال قبلم پسر دو ماهم رو متخصص اورولوژی دیگه ای بردم و ایشون با یک سوند که به داخل فرستادن فرمودن هیچ تنگی حس نمیکنن و عکس رنگی لازم نیست ولی پسر من همچنان خیلی اذیت میشه واسه ادرار کردن به طوری که گاهی به راحتی ادرار میکنه ولی گاهی به حدی زور میزنه که نوک آلت کبود میشه و گاهی گریه میکنه تا ببرمش زیر آب لطفا راهنماییم کنید من خیلی میترسم و به طور کلی زندگی منو تحت شعاع قرار داده
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)

      سلام
      در عکسی که ارسال کردید هیچ مورد غیر طبیعی دیده نمی شود و رنگ سر الت هم طبیعی است و چون فقط گاهی اینطور می شود احتمال دارد اسپاسم مثانه باشد با اینحال اگر سونوگرافی و آزمیاش ادرار نداده اند توصیه می کنم برای بررسی بیشتر انجام دهید

    2. تصویر کاربر mahsa چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)
      چرا دکتر آزمایش ادرار و سونو نرمال بوده ولی خیلی به سختی ادرار میکنه طوری که خودشو چنگ میزنه میگم که حداقل چهار تا متخصص ارولوژی بردم که میگن مشکلی نیست ولی چه دلیلی میتونه داشته باشه طوری که یه ادرار کردن انقدر سخت باشه که گاهی مجبور میشم توی آب بذارمش
    3. تصویر کاربر mahsa چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)
      یعنی دفع ادرار در شرایط عادی چقدر میتونه سخت باشه
    4. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)

      قطعا ادرار نبایستی سخت و آزار دهنده باشه و اتفاقا آرامش بخشه.
      به نظر من سونوگرافی تکرار شود اگر نرمال بود میشه دارو داد گرچه با دارو صورت مسئله پاک میشه  علت مشخص نمیشه.
      انجام کارهای تخصصی تر مثل عکس رنگی از مثانه هم میتونه اذیت کننده باشه

    5. تصویر کاربر mahsa چهارشنبه ۱۹ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)
      بله دقیقا وقتی ادرار میکنه بعدش خیلی راحت و سرحال میشه سونو هم تازه انجام دادم از عکس رنگی هم میترسم ولی با این حال نمیدونم چرا یک ادرار شاید یک ربع طول بکشه آخرشم زیر آب درست بشه البته توجه کردم همیشه نه ولی بیشتر مواقع آخر شب تا ظهر این اتفاق میفته و اینکه دکتر جان توی اون عکس مشکل سوزنی بودن رفع شده؟؟؟؟؟
      و اینکه با سوندی که داخل زدن میشه تشخیص داد که تنگی نداره؟
    6. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۲ شهریور ۹۹( 5 سال پیش)

      اینکه دکتر جان توی اون عکس مشکل سوزنی بودن رفع شده؟؟؟؟؟...........................با این عکس نمیشه گفت سوزنی هست یا نه 
      و اینکه با سوندی که داخل زدن میشه تشخیص داد که تنگی نداره؟..................بله

    7. نمایش سایر 5 پاسخ
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 539 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط