علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر Hadi دوشنبه ۳۰ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 245 مشاهده پرسش
    سلام، وقتتون بخیر

    اقای دکتر، من مریض خودتون هستم، و سوالی دارم
    2 سال پیش دوتا زخم مثل جوش روی التم ایجاد شد که بعد از دوروز تبدیل به تاول های ریز شدن، به بعد از 5 روز به شدت همراه درد شدن، پیش شما امدم و برام آزمایش نوشتین

    و ازمایش هرپس دادم و جوابش منفی بود و شما فرمودید کخ که تبخال نیست، اگرچه کاملا مشابه با تبخال تناسلی بود. و تشخیص دیدین که مشابه با اوریون یا همچین چیزی هست. نه تبخال.

    و امروز هم دوتا زخم مشابه با اون موقع ایجاد شده! و فکر کنم کم کم مثل قبل تبدیل به تاول بشند. و خیلی نگرانم.

    سوال من اینه که، ایا امکان اشتباه در آزمایش خون هرپس که دادم بوده است؟
    ایا این جوش هایی که مثل زخم کوچک هستن نشانه تبخال تناسلی نیست؟

    خیلی ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳۰ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصيه مي كنم آزمايش تبخال را مجددا تكرار كنيد.
  • تصویر کاربر بردیا یکشنبه ۲۹ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 265 مشاهده پرسش
    سلام . من 14 سالمه . شاید سوالم مهم نباشه اما برام جای سواله من التم موقه راست شدن به سمت جولو هست یعنی 90درجه . اما برای همه پسرا و مردا رو به بالاست . میخوام بدونم مشکل دارم ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۲۹ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      نه مشكلي نيست و طبيعي است. در افراد مختلف كمي متفاوت است و اهميتي ندارد
  • تصویر کاربر حمید دوشنبه ۳۰ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 300 مشاهده پرسش
    سلام دکتر من 17 سالمه چند سال پیش به دلیل عدم نزول بیضه ی چپم عمل جراحی کردم ولی دوباره بالا رفته و من نه میبینمش نه چیزی هست که لمس کنم و به خاطر خجالتم نمیتونم به کسی بگم میخواستم بدونم که لازمه دوباره عمل کنم یا دارویی مصرف کنم یا در باروری مشکلی ایجاد نمیکنه؟ ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳۰ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصيه مي كنم سونوگرافي انجام دهيد. دارها تاثيري ندارند و اين بيضه نقش چنداني در باروري تان ندارد.
  • تصویر کاربر م سه شنبه ۱ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 712 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید
    بنده شنیدم امکان انتقال هپاتیت B از طریق بزاق دهان و مایعات بدن وجود دارد می خواستم بدونم یعنی در صورتی که آب دهان فرد مبتلا به دهان فرد دیگری سرایت کند یا مثلا از قاشق فرد مبتلا قبل از شستن آن استفاده شود امکان انتقال وجود دارد ؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      گرجه اين روش براي انتقال هپاتيت B معمول نيست ولي با اينحال احتمال انتقال از اين طريق نيز وجود دارد
  • تصویر کاربر مهدى دوشنبه ۳۰ اسفند ۹۵( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 257 مشاهده پرسش
    با سلام در ابتدا يه زخم كوچك زير كلاهك الت تناسلى بود كه بعد از ٢ ٣ روز شبيه به تاول شد تا روى كلاهك بعد تاول از بين رفت و يك زخم قرمز رنگ ظاهر شد كه همراه با ترشح زرد رنگ هست همراه خارش در بعضى از اوقات
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳۰ اسفند ۹۵( 9 سال پیش)
      سلام
      توصيه مي كنم پماد موپيروسين روزي دو بار و هيدرو كورتيزون روزي يكبار براي دو هفته استفاده كنيد.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 534 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط