علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر واحید شنبه ۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 300 مشاهده پرسش
    تصویر کانون سیستیک با اکوی. شفافب قطر7mmدر اپی دیدیوم چپ دیده شد که میتواند ب نفع spermatocele باشد. این جواب سونو گرافی من هست باید چی اقدامی کنم جهت درمان؟ متشکرم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      نیاز به اقدامی نیست
  • تصویر کاربر احمد شنبه ۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 263 مشاهده پرسش
    اقاي دكتر با سلام در اخر ادرار من خون ميايد از چه ميتواند باشد
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      غالبا از پروستات است و نیاز به بررسی دارد
  • تصویر کاربر روح شنبه ۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 424 مشاهده پرسش
    با سلام و احترام من در تاریخ 1393/6/8 توسط خود شما در بیمارستان شهدای تجریش تحت عمل جراحی سیستوسکوپی اینترنال قرا گرفتم وبعد ازعمل طبق دستورشش ماه ی شما از سوند نلاتون استفاده کردم ودر شش ماه بعد هم ماهی یکبار سوند استفاده کردم اما در اواخر چون احساس کردم مجرا مقداری تنگ شده ترسیدم از سوند استفاده کنم تا بحال در حال حاضر ادرارم مقداری باریک شده است در روز سه تا چهار بار دستشویی می روم و احساسم این است که مثانه ام خالی می شود البته ابتدای ادرار در لحظه ی شروع یه کوچلو سوزش هم دارم ویک بار در همین هفته از سوند نلاتون استفاده کردم دقیقا در محل تنگی سوند متوقف می شود «سوند نلاتون16» در ضمن سن ام 36 سال است سوال من اینجاست که باز دوباره باید عمل کنم یا ارام ارام دوبار ه سوند بزنم تا مجرا کم کم باز شود یا از دستورالعمل دیگری استفاده نمایم اهل یکی از روستاههای زرند استان کرمان هستم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگر می توانید عکس رنگی جدیدی از مجرای ادراری بگیرید تا بتوانم بهتر راهنمایی تان کنم و اگر امکانپذیر نیست عکس قبلی را بارگذاری و ارسال کنید به همراه عکسی از شرح عمل آخرتان و علت ایجاد تنگی
  • تصویر کاربر مهدی شنبه ۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 341 مشاهده پرسش
    سلام
    من جوانی هستم 28 ساله
    چند روز است که در ناحیه شکم(بالای.ناف تا بیضه ها) درد شدیدی احساس می کنم
    و ادرار که می کنم به نارنجی تیره رنگ و گاهاً قهوه ای می باشد
    لطف کنید و مرا در این مورد راهنمایی کنید
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      احتمال عفونت و نیز سنگ ادرار ی وجود دارد لذا نیاز به بررسی دارید
  • تصویر کاربر محمد دوشنبه ۳ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 277 مشاهده پرسش
    جناب دکتر این سوال رو چند ساعت قبل ارسال کردم . اما عکس و یک توضیح کوتاه رو تو این سوال براتون ارسال کردم.. ممنون میشم جواب بدید.
    **البته با سایت خودتون هرچقدر تلاش کردم ، عکس اپلود نشد . با یک سایت اپلود کردم لینکش رو قرار میدم**
    http://8pic.ir/images/pk2n87y2rka5xvqupyf8.jpg
    http://8pic.ir/images/6gj7psaurbbon8owap37.jpg
    این عکس از فاصله نزدیک گرفته شده. در حالت عادی و بدون کشیدن پوست . مثل جای یک زخم کوچک است. و تا الت تناسلی تقریبا 15 سانتیمتر فاصله است.
    حالت این دقیقا مثل زخم شدن پوست بعد از خراشیدگی است .
    اما خوب نشده در چند ماه اخیر
    و این زخم روی پارگی پوست است ( پارگی پوست برای افزایش و کاهش وزن)
    موهای تنم رو هم با تیغ اصلاح میکنم.
    تنها 1 شریک جنسی دارم و سالم است
    و لباس زیر فردی رو استفاده نکرده ام.
    متن سوال قبل :
    سلام جناب دکتر. یک سوالی داشتم . ممنون میشم پاسخ بدید.
    جناب دکتر یک زگیلی در ناحیه زیر شکم دارم
    که 15-16 سانتیمتر با الت تناسلیم فاصله داره(وسط ناف و التم سمت چپ بدنم)
    این هم زیگیل تناسلی هستش یا فقط یک زگیل سادست ؟( شبیه یک رخم سطحی پوست 1-3 میلیمتر )
    ( الت و ناحیه نزدیک به التم زگیلی نداره اصلا )
    __
    ممنون میشم جواب بدید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۳ خرداد ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      ضایعات تاحدودی شبیه به زگیل هست ولی نه ۱۰۰ درصد لذا بهتره ازش نمونه برداری و آزمایش PCRشود
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 539 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط