علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر ميلاد چهارشنبه ۲۱ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 333 مشاهده پرسش
    سلام آقاي دكتر
    ببخشيد دوباره مزاحم ميشم
    آقاي دكتر شما گفتيد متوازن نبودن بيضه ها نشانه ي بيماري يا عيب نيست
    فكر كنم اين در صورتيه كه از اول اينجوري باشه آدم ولي من جديدا بيضه ي چپم يكي دو سانتيمتر پايينتر از بيضه ي راستم اومده. از اول اينجوري نبوده
    يه سوْال ديگه هم دارم:
    اينكه من مدام به صورت ناخودآگاه ادرارم رو قطع ميكنم
    اين موضوع مشكلي براي مثانه يا كليه هام ايجاد نميكنه؟
    ضمن اينكه ورم پروستات دارم و ادرارم ضعيفه و با تاخير(بعضي مواقع ١٠ دقيقه اي) مياد
    ترس و اضطراب زيادي هم دارم و ميدونم اين روي پروستاتم تاثير ميزاره ولي خب نميتونم لحظه اي بهش فكر نكنم
    الان بيشتر نگران پايين اومدن بيضه ي چپم هستم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۱ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      برای عدم همترازی بیضه که اخیرا رخ داده بهتره معاینهشوید تا اگر مشکلی باشه تشخیص داده شود.
      قطع غیر ارادی جریان ادرار می تواند مضر باشد و به دلیل ترس واضطراب تان باشد
  • تصویر کاربر فرید چهارشنبه ۲۱ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 338 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و ادب و احترام

    جناب آقای دکتر

    با توجه به خواندن مقاله در زمینه زگیل تناسلی.

    با عرض معذرت چند عدد عکس برای شما میفرستم .لطفا نظر خود را در خصوص اینکه ایا مبتلا به زگیل تناسلی شده ام یا خیر ، بیان بفرمائید.

    در ضمن بنده متاهل میباشم .

    لکه سیاهی که در عکس ملاحظه میفرمائید چند سالی است که مشاهده میشده.

    در خصوص بقیه (زگیل !!!) تازه متوجه این امر شدم.
    اگر با پماد خوب میشود لطفا ذکر نمائید.

    از راهنمائی شما ممنونم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۸ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      بجز لکه ی سیاه بقه به نظر زگیل هستند البته تشخیص قطعی با معاینه و دیدن مستقیم ضایعات امکانپذیر است
    2. تصویر کاربر فرید یکشنبه ۱۸ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      ممنون از جواب شما.

      روز خوبی داشته باشید.
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۱ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر آذریان دوشنبه ۲۶ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 514 مشاهده پرسش
    با سلام
    احتراما به استحضار می رساند در 25 فروردین 94 تحت عمل ناموفق IVF در کلینک امید قرار گرفتم و بعد از 6 ماه مجددا با داشتن 7 عدد جنین فریز شده مجدد برای انتقال جنین اقدام شد که روز انتقال آزمایشگاه اعلام نمود بعد از باز شدن فریز جنین ها به دلیل عدم کیفیت کافی و وجود Fragment رشد ننموده اند لذا امکان انتقال آنها وجود ندارد .
    شایان ذکر است از بنده 19 عدد تخمک گرفته شده بود (در سن 35 سالگی)و در سونوگرافی قبل ار انتقال جنین اندومتر 3 خطی عالی ثبت شده بود لذا نسبت به بررسی اسپرم های همسرم اقدام شد که نتیجه آزمایش اسپرموگرام و DNA وی در فایل 1 پیوست تقدیم حضور می گردد که برای درمان آقای دکتر پویان پنتافیل 400 روزی 2 بار برای همسرم با ویتامینی حاوی زینک پلاس تجویز نمودند. که بعد از مصرف 5 ماه بصورت منظم با توجه با آزمایش انجام شده (فایل پیوست 2) نتیجه مطلوبی حاصل نگردیده است .
    شایان ذکر است طبق نظر آقای دکتر پویان همسرم واریکسول ندارد. ولی درجه حرارات بدن بسیار بالایی دارد به این صورت که همیشه از گرم بودن هوا و تعرق زیاد شکایت می کند.
    خواهشمندم نظرشریفتان را در مورد آزمایش های همسرم اعلام نمایید و اینکه آیا صلاح می دانید مجدد با شرایط فعلی برای عمل IVF اقدام نماییم یا خیر یا روند درمان همسرم می بایست ادامه/تغییر نماید. در صورت نیاز به مراجعه حضوری لطفا اعلام فرمایید.
    پیشاپیش از بذل عنایت جنابعالی کمال تشکر را دارد.
    با تقدیم احترام
    آذریان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۱ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      من توصیه می کنم سونوگرافی در پژوهشکده ی رویان انجام دهند تا با دقت بالاتری از وضعیت داشتن یا نداشتن واریکوسل شان ارزیابی داشته باشیم. و بعدش مجدد برای ICSI اقدام کنید.
    2. تصویر کاربر آذریان چهارشنبه ۲۱ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سپاسگذارم.
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری دوشنبه ۲۶ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      موفق باشید
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر محمد چهارشنبه ۲۱ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 295 مشاهده پرسش
    با سلام مشکل من در مورد پیش اب هستش ک بدون هیچ تحریک فیزیکی و فقط با حرف زدن احساسی یا کنار جنس مخالف بودن ترشح میشه میخواستم بدونم درمانی داره چون ازار دهندست برام ممنون از راهنمایتون بگید من باید چیکار کنم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۱ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      اینحالت کاملا طبیعی است و در همه مردان رخ می دهد و کاریش نمی توان کرد
  • تصویر کاربر الناز شنبه ۱۷ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 286 مشاهده پرسش
    با سلام بنده دختری هستم 22 ساله متاهل 3 روزی هست که دچار تکرر ادرار شدید شده ام و اینموضوعبرایم ناراحت کننده است مشکل از کلیه هایه من میباشد و راه درمان چیست؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۷ بهمن ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      تکرر ادرار هم می تواند منشا کلیه و هم از مثانه باشدو وجوددیگر علائم مثل سوزش ادرار و یا درد زیر دل یا درد پهلوها و استرس زیاد به تشخیص و ارائه ی درمان مناسب کم می کند لذا شاید ازمایش ادرار و سونوی کلیه ها مثانه و یک شرح حال کامل کمک کننده باشد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 534 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط