علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر سیامک چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 239 مشاهده پرسش
    سلام خسته نباشید من پسری هستم 21 ساله من با دختری لب رفتم حدود 5 دیقه ولی لثم اولا خون.می اومد دستم زدم قبلش خونی نبود و بعدش یعنی موقع گرمای زیاد خون می اومد لب رفتن منجر به ایدز میشود یا خیر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      خیر
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 1739 مشاهده پرسش
    درود بر آقای دکتر
    من یک برادر 18 ساله دارم که ماهی یک بار باید به خودش سوند شماره 14 بزند ( به علت تنگی مجرا)
    و برای این کار ا ز از وسایل بهداشتی استفاده میکند و از ژل موضعی لیدوکایین. آقای دکتر من و خانواده ام کاملا نگران برادرم هستیم \\ برای اینکه ماهی یک بار به خودش باید سوند بزند و اگر انجام ندهد باید دوباره به بیمارستان رود و عمل باز کردن مجرا به وسیله سیستوسکپی که با یک وسیله مثل چاقو باز میشود را انجام دهد و برادر من از این کار امتناع میکند چون میگوید واقعا درد میکشم.
    حال بنده از شما چند سوال داشتم که امیدوارم به من پاسخ دهید:
    1- آیا سوند را باید سریع وارد مجرا کند چون دکتر خودش خیلی سریع این کار را میکرد در عرض نهایتا 10 ثانیه ( معمولا زمان مناسب برای وارد کردن سوند به مجرا و سپس رسیدن آن به مثانه چقدر باید باشد؟
    2- برادرم برای بی حسی از ژل لیدوکایین موضعی استفاده میکنه که بازم واقعا درد میکشه و میگوید کاملا متوجه میشوم که سوند دارم میزنم و من نگرانشم ( آقای دکتر یکی از دوستان من اسپری لیدوکایین را به من پیشنهاد داد ) آیا برادرم میتواند علاوه بر استفاده از ژل ( برای بی حسی بیشتر از اسپری لیدوکایین هم استفاده کند؟ ( اگر میتواند یک نوع بی ضرر آنرا به من معرفی کنید)
    3- برای سوند زدن باید مثانه اش پر باشد؟
    4- بعد از سوند زدن معمولا 2الی 3 قطره خون مشاهده میکند که بعد از چند بار ادرار کردن از بین میرود آیا این مقدار طبیعی است؟
    5- آیا بعد از سوند زدن میتواند آنتی بیوتیک بخورد؟‌ ( چه نوع آنتی بیوتیکی و به مدت چند روز)
    با تشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام

      1- آیا سوند را باید سریع وارد مجرا کند چون دکتر خودش خیلی سریع این کار را میکرد در عرض نهایتا 10 ثانیه ( معمولا زمان مناسب برای وارد کردن سوند به مجرا و سپس رسیدن آن به مثانه چقدر باید باشد؟.......................زمان خاصی ندارد مهم اینه که سوند را به زور نزند و نسبتا راحت عبور کند
      2- برادرم برای بی حسی از ژل لیدوکایین موضعی استفاده میکنه که بازم واقعا درد میکشه و میگوید کاملا متوجه میشوم که سوند دارم میزنم و من نگرانشم ( آقای دکتر یکی از دوستان من اسپری لیدوکایین را به من پیشنهاد داد ) آیا برادرم میتواند علاوه بر استفاده از ژل ( برای بی حسی بیشتر از اسپری لیدوکایین هم استفاده کند؟ ( اگر میتواند یک نوع بی ضرر آنرا به من معرفی کنید)................خیر بایستی از ژل استفاده کند مهم نقش لغزنگی ژل هست تا نقش ی حس کنند ی آن
      3- برای سوند زدن باید مثانه اش پر باشد؟............................نه الزاما
      4- بعد از سوند زدن معمولا 2الی 3 قطره خون مشاهده میکند که بعد از چند بار ادرار کردن از بین میرود آیا این مقدار طبیعی است؟..........................قاعدتا نباید خون بیاد اگر خون می آید یعنی تنگی تشدید یافته است
      5- آیا بعد از سوند زدن میتواند آنتی بیوتیک بخورد؟‌ ( چه نوع آنتی بیوتیکی و به مدت چند روز).....................معمولا نیازی نیست مگر آنکه عفونت داشته باشد
      در آخر توصیه می کنم که در صورت امکان دنبال راه قطعی تری مثل جراحی باز بگردید. در صورت تمایل عکس رنگی مجرا و کپی شرح عمل های قبلی و علت ببروز تنگی را برای من بفرستید تا در صورت امکان درمان مناسب تری براش انجام شود.
  • تصویر کاربر حامد شنبه ۲۶ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 698 مشاهده پرسش
    سلام من یک جوون 24ساله هستم که از مادرزادی بیضه چپم نزول نکرده وچون کسو کاری نداشتم یتیم بودم کسی رو بیماری نیفتاد ولی تو سن 6سالگی عمل کردم که دکترا تا قسمت میانی اینگواینال چپم تونستن بیضه چپمو بکشن پایین ...من ازمایش اسپرمم دادم که کمتر از حد طبیعی هست حدود 15ملیون اقای دکتر من به پزشک ارولوژی مراجعه کردم یکیشون میگه درش بیار خطرناکه ممکنه سرطانی بشی یکیشون میگه بعد ازدواج درش بیار یکیشون میگه زیاد توقسمت بالایی نیس اشکالی نداره من موندم الان چی کار کنم راستی بیضه راستمم سالمه واندازش طبیعی است ...من به نظرتون چی کارکنم این بیماری تو ازدواج من تاثیرداره ممکنه بچه دارنشم ممکنه سرطانی شم ایا قبل ازدواج به طرف مقابلم بگم که مشکله من اینه راستی نمیخام کسی به خاطر من قربانی خواسته هاش بشه ////الان موندم واقعا چی کارکنم شما هرکاری بگین همون کارو میکنم راستی بیضه چژم که توقسمت میانی اینگواینال چپمه اصلا درد نداره عین یه ادم معمولی میتونم بدوام وراه برم درد نداره /////ممنونم بینهایت ....
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      می تونید درش نیارید ولی ماهانه خودتان بایستی معاینه اش بکنید
    2. تصویر کاربر حامد چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      يعني ماهانه سونوكرافي بدم يا ....
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      خیر سونوگرافی سالیانه خودتانهم یاد بگیرید که ماهیانه خودتان را معاینه کنید
    4. تصویر کاربر حامد چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      ببخشيد اقاي دكتر منظور از اينكه خودمو معاينه كنم جيه ازمايش بدم ياسونوكرافي ...لطفا واضح درج كنين ...ممنون ازلطفتون وجرا خودمو معاينه كنم ....
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۶ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      واضح ترش نیاز به مراجعه حضوری و آموزش حضوری دارد
    6. تصویر کاربر حامد شنبه ۲۶ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      ببخشد امكان نداره ازاينجا توضيح بدين ،،،،
    7. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۲۶ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      نه امکان نداره
    8. نمایش سایر 6 پاسخ
  • تصویر کاربر محسن چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 282 مشاهده پرسش
    با سلام . من مرد 45 ساله ای هستم که از حدود یک ماه پیش روی کلاهک آلت تناسلی من لکه های سفیدی بوجود امد که با خارش همراه بود که من نتوانستم با ضد عفونی کردن برطرف کنم اگر امکان داره داروی برای رفع این مشگل به من معرفی نمایید البته من زیاد استخر میروم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      بدون معاینه و تشخیص نمی توانم دارویی برایتان تجویز کنم
  • تصویر کاربر علی چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 304 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید خدمت شما من تقریبا چهار شبه که یک روز در میان شب ها جنوب میشم اصلا هم میل جنسی ندارم می خواستم بدونم مشکلی دارم یا طبیعیه ممنون
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۲۳ دی ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      مشکلی نیست و می تواند طبیعی باشد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 534 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط