علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر علی سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 430 مشاهده پرسش
    به نام خدا
    با سلام.43 ساله و متاهل و دارای 2 پسر و کلا" آدمی عصبی و نا آرام هستم.از یک سال قبل ( تابستان 93) داروهای رفع استرس و تپش قلب مصرف می کنم.(پاروکستین – دونئورین – پرفنازین – آلپرازولام – ملاتونین – پرگابالین – پروپرانولول) قبل از آن( تابستان 92) داروهای رفع زخم اثنی عشر مصرف می کردم.از 4 تا 5 ماه قبل (تابستان 94) فشار ادرارم کم شده است. و پس از تخلیه گاهی احساس می کردم که احتیاج به تخلیه مجدد دارم و با فشار آن را تخلیه می کردم . درد و سوزش در هنگام ادرار ندارم.لگن و پشتم درد نمی کند. از 30 شب حدود 3 شب بیدار شدن 3 تا 4 بار در شب داشته ام. در روز تا 7 تا 8 ساعت احتیاجی به ادرار کردن ندارم.به پزشک مراجعه کردم دستور آزمایش ادرار و PSA و سونوگرافی داد.نتیجه psa ، 0.65 بود. در سونوگرافی کلیه راست 108 م م و موارد بدون سنگ و توده و هیدرونفروز تشخیص داده شد و کلیه چپ 116 م م و بدون توده و هیدرونفروز و سنگ تشخیص داده شد.مثانه دارای ضخامت جداری نرمال بود و سنگ توده نداشت.پروستات مختصری بزرگتر از اندازه نرمال بود. حجم آن 28 سی سی و بعداز تخلیه 10 سی سی بود. اما در آزمایش ادرار دبلیو بی سی 10 تا 12 و آر بی سی 3 تا 5 و باکتری مقداری و خون Trace بود.رنگ زرد و appearance آن semi clear و leukocyte estrase آن Trace و در آخر نوشته بود Squamous epithelial cells were seen .بقیه موارد منفی و در حد نرمال بود.و Urine آن after 24 h no growth. دکتر ارولوژی فرمودند بزرگ شدن خوش خیم پروستات دارم.و قرص ها و کپسول های زیر را برای یک ماهم نوشت و گفتند که بعدا" مراجعه کنم.سیپرو فلوکساسین 500 - سلکوکسیب 200 - تامسولوسین . لطفا" راهنمایی فرمایید. بی نهایت ممنون.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      اگرچه بخشی از مشکلات ادراری شما می تواند به دلیل مصرف داروهای اعصاب باشد ولی در نهایت من هم با مصرف داروهای فوق موافقم
  • تصویر کاربر علیمراد چهارشنبه ۱۳ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 275 مشاهده پرسش
    با سلام و اردات
    حدود 10 سال است دیابت دارم / دو سال انسلین می زنم / حدود چند ماه است هم بی میل و هم ناتوانایی جنسی و عدم نعوذ پیدا کرده ام / قرص هم مصرف می کردم اما دیگر بی اثر شده است / لطفا بنده را راهنمایی فرمایید.
    با تشکر از لطف جنابعالی
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      ورزش، کنترل دقیق قند خون و رعایت رژیم غذایی می تواند کمک کننده باشد در نهایت اگر باز هم به داروهای کمکی جواب نداد بایستی که عروق آلت تناسلی با سونوگرافی رنگی بررسی شود
    2. تصویر کاربر علیمراد سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      بنده دیروز آزمایش کلی و تخصصی خون بهمراه سونوگرافی دادم و شهرستان هستیم/ همکاران شما تزریق به آلت یا استفاده از وکیوم یا جراحی را پیشنهاد دادند / اما اگر جنابعالی پیشنهادی بهتر دارید حضوری در اسرع وقت خدمت برسیم تا بررسی بهتر و دقیقتری داشته باشید...
      منتظر نظر جنابعالی هستم..
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری چهارشنبه ۱۳ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      نه من هم به عنوان قدم بعدی درمانی علاوه بر مواردی که خدمتتان عرض کردم با تزریق یا وکیوم موافقم
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر وحید سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 286 مشاهده پرسش
    سلام
    من حدود دو ساله که متوجه شدم بواسیر دارم و مجرد هم هستم، چند ماهی است که آلتم مثل قبل نعوظ کامل نداره .
    میخواستم بدونم ربطی به بواسیر داره یا چیز دیگه است ممنون از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      ارتباطی به بواسیر ندارد
  • تصویر کاربر مجتبی شنبه ۱۶ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 333 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر خسته نباشید.سنگی ۶mmدرحالب سمت راستم داشتم که خدارو شکر بعد از سه هفته دفع شد منتها دو هفته بعد از اینکه درد سنگ کلیه اومد سراغم احساس سنگینی توی بیضه ی سمت راستم احساس می کردم الان یه هفته ای هست که سنگ دفع شده ولی همچنان احسان سنگینی و درد در بیضه های خودم رو دارم.به دکتر ارولوژ مراجعه کردم ولی بیضه های منو معاینه نکرد گفت که به خاطر التهابات سنگ کلیه هستش.سوال من از شماآقای دکتر اینه که من یه هفته هستش سنگ رو بدون هیچ دردی دفع کردم چرا بیضه هام درد می کنه ؟اگه به خاطر التهاب سنگ کلیه باشه چند روز طول میکشه تا خوب بشه؟
    باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      توصیه می کنم هم معاینه شوید از نظر بیضه ها و هم سونوی کلیه هار تکرار کنید تا مطمئن شوید همه ی سنگ دفع شده است
    2. تصویر کاربر مجتبی سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      آقای دکتر من سونو گرافی کلیه رو دیروز انجام دادم و سنک کاملا دفع شده.منتها دکتر ارولوژیست به من سلکوکسیب ۱۰۰داد گفت به مدت یه هفته ازین کپسول بخور احتمال زیاد درد بیضه شما به علت التهاب دفع سنگ کلیه هست.نظرشما چیست؟
      باتشکر فراوان ازشما
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۶ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      بدون معاینه بیضه ها نظری ندارم
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر زهره سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 287 مشاهده پرسش
    با سلام و خسته نباشيد.
    طي آزمايش اداري كه انجام داده‌ام در آن خون مشاهده شده است با توجه با اينكه سونوگرافي داخل شكم انجام داده ام تمام آن طبيعي و نرمال بوده كليه‌ها، مثانه، كبد، طحال و كيسه صفرا. حتي آزمايش ادار هم خوب بوده به جز مقداري خون در ادار. من به متخصص داخلي مراجعه كردم . حالا با اين وجود من بايد چه كار كنم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۱۲ آبان ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      در بررسی علت وجود خون در ادرار دو تا کار دیگر هم باید انجام دهید
      اول سیتولوژی 3 نوبته ادرار
      دوم سیستوسکپی
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط