اسپرماتوسل و راه تشخیص آن

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

اسپرماتوسل (Spermatocele) که به آن کیست اپیدیدیم نیز گفته می‌شود، یک کیسه بافت نرم و حاوی مایع است که در لوله‌ی بالای بیضه (اپیدیدیم) ایجاد می‌شود. در ادامه مقاله جزییات بیشتری را توضیح خواهیم داد.

اسپرماتوسل چیست؟

اسپرماتوسل یک توده کیست مانند است که بر روی اپیدیدیم (اپیدیدیم مجرای انتقال اسپرم است که بصورت یک لوله ی باریک در هم پیچیده در پشت و بالای بیضه قرار دارد و به آن چسبیده است) ایجاد می شود. این توده بدخیم نبوده و عموما بدون درد است و توسط یک مایع شفاف و شیری رنگ که ممکن است حاوی اسپرم باشد پر شده است. علت دقیق ایجاد اسپرماتوسل مشخص نیست اما ممکن است ناشی از مسدود شدن یکی از لوله های انتقال اسپرم باشد.

اسپرماتوسل

 ایا کیست بیضه باعث ناباروری میشود؟

اسپرماتوسل شایع بوده و باعث ناباروری نشده و نیاز به درمان ندارد. اگر اندازه ی اسپرماتوسل خیلی بزرگ شود که ایجاد ناراحتی کند ممکن است برای درمان نیاز به جراحی باشد.

نشانه های اسپرماتوسل

 توده بیضه معمولا علائم و نشانه ای نداشته و اندازه ی آن ممکن است ثابت باقی بماند. ولی اگر خیلی بزرگ شود احتمال دارد باعث علائم زیر شود:

  •  ▪️ احساس درد یا ناراحتی در بیضه
  •  ▪️ احساس سنگینی در بیضه
  •  ▪️ احساس وجود توده یا پری پشت و بالای بیضه

مثانه عصبی

علل به وجود آمدن کیست بیضه

علت اسپرماتوسل نامشخص است. توده بیضه ممکن است به دلیل انسداد یکی از لوله های انتقال اسپرم در درون اپیدیدیم باشد. ضربه و التهاب نیز ممکن است در انسداد لوله های انتقال سپرم نقش داشته باشند.

عوامل خطر چندانی برای بروز اسپرماتوسل بجز افزایش سن وجود ندارد. ولیکن اسپرماتوسل ها غالبا در مردان بین سن 20 تا 50 سال یافت می شود.

عکس اسپرماتوسل

 عوارض توده بیضه

بعید است که اسپرماتوسل، باعث عوارض شود.

با اینحال، اگر اسپرماتوسل دردناک شود یا رشد کرده و آنقدر بزرگ شود که باعث ناراحتی شود، ممکن است برای برداشتن توده بیضه نیاز به جراحی شود. برداشتن اسپرماتوسل با جراحی ممکن است باعث آسیب اپیدیدیم یا لوله انتقال اسپرم (مجرای واز – مجرایی که اسپرم را از اپیدیدیم به آلت تناسلی منتقل می کند) شود.آسیب به هر کدام از این مجاری می تواند منجر به ناباروری شود. عارضه ی احتمالی دیگر که می تواند بعد از جراحی رخ دهد عود اسپرماتوسل است، اگر چه این حالت نادر است.

بیماری پیرونی

 تشخیص اسپرماتوسل

از آنجایی که توده بیضه معمولا بدون علامت است، ممکن است فقط در زمان معاینه بیضه توسط خودتان کشف شود، یا اینکه توسط پزشک در یک معاینه معمولی تشخیص داده شود. توصیه می شود که درصورت لمس هرگونه توده ای در بیضه، برای بررسی بیشتر و رد هرگونه بیماری جدی تری مثل سرطان بیضه به پزشک مراجعه کنید. همچنین در صورت درد یا تورم در بیضه حتما به پزشک مراجعه کنید.

برخی بیماری ها می توانند باعث درد بیضه شوند، که برخی از آن ها نیاز به درمان فوری دارند. برای تشخیص اسپرماتوسل، نیاز به معاینه توسط پزشک می باشد. اگرچه توده بیضه عموما دردناک نیست، ولی امکان دارد بهنگام معاینه توده توسط پزشک کمی احساس ناراحتی کنید.

ممکن است برای تشخیص نیاز به اقدامات زیر باشد:

عبور دادن نور:

دراین روش پزشک با چراغ قوه نور را از توده عبور می دهد. در اسپرماتوسل، نور از مایع عبور خواهد کرد ولی اگر توده توپر باشد نور عبور نمی کند.

سونوگرافی بیضه:

اگر روش عبور دادن نور نتواند به تشخیص کمک کند، سونوگرافی می تواند کمک کننده باشد. در این روش با استفاده از امواج صوتی با فرکانس بالا، تصاویری ایجاد خواهد شد، که می تواند برای رد تشخیص تومور بیضه یا دیگر علل تورم کیسه بیضه کمک کند.

درمان اسپرماتوسل

اگرچه احتمالاً اسپرماتوسل خود به خود از بین نمی رود، اما اکثر اسپرماتوسل ها نیازی به درمان ندارند. آنها معمولاً درد و عوارض ایجاد نمی کنند. اگر درد بیمار زیاد باشد، پزشک ممکن است داروهای بدون نسخه مانند استامینوفن (تیلنول و …) یا ایبوپروفن (Advil ، Motrin IB ، …) را توصیه کند.

در ادامه می توانید فیلم درمان اسپرماتوسل را مشاهده کنید.

عمل جراحی اسپرماتوسل

روشی به نام اسپرماتوسلکتومی به صورت سرپایی  و با استفاده از بی حسی موضعی یا عمومی انجام می شود. جراح، برشی را در ناحیه اسکروتوم ایجاد می کند و اسپرماتوسل را از اپیدیدیم جدا می کند. پس از عمل ممکن است شما به وسیله تعداد زیادی گاز استریل پانسمان شوید تا از فشار بر روی آن محافظت کرده و از محل برش محافظت کنید. پزشک ممکن است به شما بگوید:

 ▪️ بسته های یخ را به مدت دو یا سه روز بمالید تا تورم کم شود.

 ▪️ برای دو یا یک روز داروهای ضد درد خوراکی مصرف کنید.

 ▪️ بین یک تا سه هفته پس از عمل برای معاینه مراجعه کنید.

عوارض احتمالی ناشی از برداشتن جراحی که می تواند روی باروری تأثیر بگذارد شامل آسیب به اپیدیدیم یا لوله ای است که اسپرم را منتقل می کند (vas deferens). همچنین ممکن است اسپرماتوسل حتی پس از عمل دوباره عود کرده و برگردد.

تاثیر قرص ترازوسین بر اسپرم

ترازوسین (Terazosin) از خانواده داروهای آلفابلاکر (Alpha-blockers) است که عمدتاً برای درمان بزرگی خوش‌خیم پروستات و فشار خون بالا تجویز می‌شود. تأثیر این دارو بر سیستم تولیدمثل مردان و پارامترهای اسپرم از چند جنبه علمی قابل بررسی است:

۱. تأثیر بر انزال (شایع‌ترین اثر)

مهم‌ترین تأثیر ترازوسین بر سیستم تولیدمثل، مربوط به فرآیند انزال است.

انزال پس‌گرد (Retrograde Ejaculation): این دارو با شل کردن عضلات گردن مثانه، ممکن است باعث شود مایع منی در هنگام انزال به جای خروج از آلت تناسلی، به داخل مثانه برگردد.

احساس ناراحتی هنگام انزال

کاهش حجم منی: به دلیل همان مکانیسم شل‌کنندگی عضلات مجاری، ممکن است فرد متوجه کاهش حجم مایع خارج شده شود.

نکته علمی: برخلاف داروهایی مثل “تامسولوسین” یا “سیلودوسین”، میزان بروز اختلال انزال در ترازوسین بسیار کمتر است (حدود ۰.۶٪ تا ۱.۴٪).

۲. تأثیر بر کیفیت و تعداد اسپرم

یافته‌های علمی در این زمینه جالب و گاهی متفاوت است:

بهبود در موارد خاص: برخی مطالعات (مانند تحقیق Gregoriou) نشان داده‌اند که ترازوسین در مردانی که دچار کاهش تعداد اسپرم با علت نامشخص (Idiopathic Oligozoospermia) هستند، می‌تواند باعث افزایش تعداد اسپرم و حجم مایع منی شود. فرضیه این است که دارو با کاهش تنش عضلانی در مجاری اسپرم‌بر، جریان منی را تسهیل می‌کند.

  • عدم تغییر در شکل اسپرم: اکثر تحقیقات تأیید می‌کنند که این دارو تأثیر منفی بر مورفولوژی (شکل ظاهری) و تحرک اسپرم ندارد.

۳. تأثیر بر باروری (Fertility)

ترازوسین به‌ طور مستقیم باعث ناباروری نمی‌شود. تنها در صورتی که باعث انزال پس‌گرد شدید شود، رسیدن اسپرم به بدن زن با مشکل مواجه می‌شود که این وضعیت با قطع دارو کاملاً برگشت‌پذیر است. در مطالعات انسانی، هیچ شواهدی مبنی بر ایجاد نقایص ژنتیکی در اسپرم یا آسیب به جنین در صورت مصرف دارو توسط پدر گزارش نشده است.

۴. تأثیر بر عملکرد جنسی

در موارد نادری (کمتر از ۱٪)، گزارش‌هایی از اختلال نعوظ (Impotence) یا کاهش میل جنسی وجود دارد، اما این عارضه جزء موارد شایع ترازوسین محسوب نمی‌شود و در بسیاری از افراد، بهبود علائم ادراری حتی می‌تواند کیفیت زندگی جنسی را ارتقا دهد.

علل زود انزالی

جمع‌بندی علمی

ترازوسین نه تنها برای اسپرم “سمی” نیست، بلکه در برخی پروتکل‌های درمانی برای بهبود تعداد اسپرم در مردان مبتلا به اولیگوزواسپرمی استفاده شده است. اصلی‌ترین دغدغه، احتمال بسیار ضعیف اختلال در انزال است که با قطع دارو برطرف می‌شود.

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری تناسلی و فوق تخصص ارولوژی ترمیمی

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
4.2/5 - (70 امتیاز)
  • تصویر کاربر مرضي شنبه ۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 330 مشاهده پرسش
    سلام آقاي دكتر
    من ٢٩ساله هستم باكره هستم مبتلا به نوع ٦-١٦ ويروسhpvشدم زگيل هاي متعدد اطراف مقعد و ديواره بيروني الت تناسلي زدم سوالم اين هست كه در صورت اينكه من باكره هستم و رابطه ي جنسي كامل نداشتم احتمال سرطان دهانه و گردن رحم وجود داره؟ احتمالش چقدره؟
    و اينكه من چون باكرم نميتونم پاپ اسمير بدم بايد چه كار كنم!؟ لطفااا راهنمايي بفرماييد
    دو مرحله از واكسن گاراداسيل رو هم تزريق كردم
    سپاس فراوان
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      سوالم اين هست كه در صورت اينكه من باكره هستم و رابطه ي جنسي كامل نداشتم احتمال سرطان دهانه و گردن رحم وجود داره؟ احتمالش چقدره؟.....................احتمالش نیست چون تماس با نواحی گردن رحم وجو نداشته
      و اينكه من چون باكرم نميتونم پاپ اسمير بدم بايد چه كار كنم!؟........................نیازی به پاپ اسمیر از این بابت نیست
  • تصویر کاربر سارا شنبه ۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 33143 مشاهده پرسش
    سلام. پسر من دو ماه هست که 3 سالش تموم شده. دو ماه پیش ختنه شد و کجی آلت هم داشت که با بیهوشی ختنه شد و کجی آلتش برطرف شد. روز سوم برای معاینه پیش دکتر رفتیم و گفت عفونت بعد از ختنه شده. 4 روز بستری شد و آنتی بیوتیک تزریقی گرفت و روی محل زخم لامپ می ذاشتن و بعد پماد می زدن. الان که دو ماه از اون ختنه و ... می گذره، هنوز دو تا از بخیه هاش نیفتاده. باید چه کار کنم؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      بخیه ها جذبی است و بتدریج خواهد افتاد و جای نگرانی هم ندارد ولی اگر خواستید می توانید برای برداشتن آن ها به پزشک معایج شان نیز مراجعه کنید
  • تصویر کاربر نصيري شنبه ۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 293 مشاهده پرسش
    با سلام.من تقريبا مدت خيلي زياديه كه(از اول سال ٩6) تقريبا هر شب مجبورم به دستشويي بروم.احساسي كه در مثانه ام دارم با اندازه ي ادراري كه دفع ميكنم يكي نيست.هيچ درد و سوزشي هم در لگن و ادرارم ندارم.واريكوسل خفيفي هم دارم كه تحت نظر پزشك هست و نياز به جراحي نيست.اين مسئله ي ادرار هاي شبانه مرا كلافه كرده.قبلا هم هيچ سابقه ي تكرر ادرار نداشتم.٢5 سال دارم و اوايل سال ٩6 هم ازدواج كرده ام.سابقه ي جراحي تنگي حالب upjo هم دارم.لطفا مرا راهنمايي كنيد.ايا بايد براي معاينه پروستات به پزشك مراجعه بكنم يا نه؟
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      بله توصیه می کنم برای معاینه پروستات و سونوگرافی حتما حضورا مراجعه و بررسی شوید
  • تصویر کاربر حمیدرضا شنبه ۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 367 مشاهده پرسش
    سلام دکتر خسته نباشید
    بنده متاسفانه از بچگی مشکل پیش فعالی جنسی داشتم و از سوم ابتدایی متاسفانه به علت آشنا نبودن و تفکرات جنسی زیاد به این کار روی آوردم.خیلی راه هارو رفتم خیلی کارهارو کردم،ولی نتوانستم ترک کنم و روز به روز ارادم ضعیف تر میشه و عوارض اینکار روم تأثیر بیشتری میذاره،تا حدی که مشکلات گوارشی و روانی زیادی رو جدیدا برام ایجاد کرده. متاسفانه ارادم آنقدر ضعیف شده که هیچ کاریمو نمیتونم سر وقت و درست انجام بدم چه برسه بخوام ترکش کنم،و آقای دکتر من اینکارو بعضی روزا واقعا زیاد انجام میدم و واقعا دنبال یه راهکار درست و جدیم که کمکم کنه و جواب بده و متاسفانه نمیتونم به پزشک حضوری مراجعه کنم.لطفا اگر میتونید راهنماییم کنید چون واقعا تمام روزای عمرمو دارم با نا امیدی و به سختی میگذرونم چه از لحاط روحی چه جسمی من منتظر پیامتون هستم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۴ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      این مشکل نوعی وسواس فکری است و به نوعی منشا روانی دارد و توصیه می کنم برای مدت زیادی زیر نظر یک روانپزشک باشید تا بتدریج مشکل تان برطرف شود
  • تصویر کاربر alireza جمعه ۳ آذر ۹۶( 8 سال پیش) تعداد بازدید: 255 مشاهده پرسش
    سلام اقاي دكتر من تقريبا ١ماه پيش سر التم زخم شد قرمز 4تا روي بيزمم چنتا چيز مثل جوش قرمز بزرگ زد ولي جوش نيست دردم نداره فقط بزي وقتا ميخاره دكتر پوست گفت گال گرفتي ١ماه بيشتر پمادو لوسين زدم ولي هيچ تاثيري روشون نداشت ميشه يه راهنمايي بكنين تا قبل اينكه بيام پيشتون كه چي امكان داره باشه
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۳ آذر ۹۶( 8 سال پیش)
      سلام
      البته وافعا به گال شبیه هست ولی اگر به داروهای گال جواب نداده من کرم فلوئوشینولون را پیشنهاد می کنم
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر امین سه شنبه ۲۴ شهریور ۵ تعداد بازدید: 768 مشاهده پرسش
    سلام آقای دکتر
    یک ماهه که جراحی اصلاح کوردی کردم. به پزشک خودم دسترسی ندارم، چه کار کنم که ورم قسمت برش جراحی زودتر خوب بشه؟ آخه آلتم بخاطر تورم این قسمت بد شکل شده، حتی موقع نعوظ هم ورمش مشخصه. پماد، کرم، روغن یا دارویی داریم یا کاری کنم که زودتر خوبش کنه؟
    یه سوال دیگه، راهی هست که بی حسی سر آلتم زودتر خوب بشه و حسش زودتر برگرده؟
    قبلا از پاسخگویی شما ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      راهی وجود ندارد با گذشت زمان بتدریج بهتر می شوید
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط