علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر رضا جمعه ۱۸ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 286 مشاهده پرسش
    باسلام 39 سال دارم در سن 16 سالگی هیپوسپادیاس با انحراف از وسط بیضه عمل کردم الان مشکل دفع ادرار ندارم ولی از دو ماه بعد عمل منی بصورت جهشی خارج نمیشود و باید بدوشم یعنی اصلا از الت خارج نمیشود با میکرو انجکشن بچه دارشدیم همان اوایل ازدواج پارسال موقع عمل فتق دکتر یارمحمدی که توضیح دادم منی بیرون نمیاید بررسی کردند مجرا مسدود است تقریبا ودر اینده برای کلیه خطرناک است به دکتر دیگر مراجعه کردم گفتند چون مشکل دفع ادرار ندارید دستکتری نکنید چون مجرا ترمیمی و نازک است هردو دکتر از اطبا حازق مشهد هستند سپاسگذارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۱۸ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      از آنجايي كه من معاينه وسيستوسكپي نكردم نمي توانم نظري بدهم بديهي است در صورت تنگي بايد اقدام درماني كرد پيشنهاد مي كنم عكس رنگي از محرا بگيريد تا بتوان قضاوت مناسبي داشت و تصميم مناسبي برايتان گرفته شود. هم RUG و هم VCUG
  • تصویر کاربر سعید شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 224 مشاهده پرسش
    مدتی است در ازراف محل ختنه گاه دچار شکاف پوست و در تماس با دست و یا شرت حالت سوزش دارم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      احتمال درماتیت حساسیتی و اگزما می باشد. برای تشخیص دقیق و درمان مناسب معاینه توسط پزشک را توصیه می کنم.
  • تصویر کاربر Ali شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 278 مشاهده پرسش
    سلام و درود فراوان بردکتر عزیز وزحمتکش،،اقای دکترمن حدود۴ ساله که یک غده یا (چربی) روی عورتم نمایان شده که هر کاری کردم نتونستم خودمو راضی کنم برم دکتر تا اینکه تو سال ۹۶ با سایت شما اشنا شدم ویک دریچه ی امید به زندگی ام باز شد و دلم گرم شد ،مشخصات غده:هم درحالت عادی وهم نعوظ نمایان است وُخیلی سفت وهنگام فشار دادن ان درد خیلی کمی احساس میکنم واحتمال میدم طی این ۴سال رشد خیلی کمی داشته وحضور ذهن ندارم که فشاری به الت تناسلی ام وارد شده باشد ، باورتون میشه دکتر بخاظراین غده فکر ازدواج از سرم پریده ؛با عرض پوزش چندتا عکس از الت تناسلی ام برای شما ارسال کردم تا مشکلمو بررسی کنین باز هم معذرت میخوام ،
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      متاسفانه این عکس کیفیت و زاویه مناسب را برای ارزیابی ندارد لطفا عکس های بهتر و مختصری با فاصله از زوایای مختلف ارسال کنید.
  • تصویر کاربر احمد شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 267 مشاهده پرسش
    با سلام خدمت اقای دکتر جباری .من 43 سال سن دارم مدتی است که مشکل دفع ادرار دارم که بصورت باریک دوشاخه قطره قطره وبعضی وقتها هم بصورت عادی راحت دفع مشودازمایش وسونو انجام دادم نرمال بود بعد عکس از مجرا گرفتم نرمال بودبعداز این مراحل گفتند پروستاتیت دارم لطفا راهنمایی کنید اگر پروستاتیت هست پس چرا تو سونو نشان نداد خیلی اذیت میشوم باید چکار کنم خیلی ممنون میشوم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      تخیص پروستاتیت معمولا بر اساس علائم و رد علل احتمالی دیگر داده می شود و در سونوگرافی قابل تشخیص نمی باشد گرچه آزمایش خاصی به نام آزمایش 4 glass هم برای تشخیص وجود دارد ولی انجام این آزمایش با توجه به سختی انجام آن خیلی مرسوم نیست.
    2. تصویر کاربر احمد شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام خدمت اقای دکتر جباری.من در سوال قبل فراموش کردم هر از گاهی درد مختسری در لگنم احساس میکنم در ضمن دوتا جواب سونو گرافی هم هست که نشد قبلا براتون بفرستم که اونا را هم میفرستم که با هم تفاوت دارد خواهشا ببینید کمک میکند
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      در هر دو سونوگرافی دفع ادرار کامل صورت نگرفته است به نظر من بهتر است مدتی زیر نظر یک متخصص ارولوژی داور برای یک دوره ی حداقل 6 ماهه استفاده کنید.
    4. تصویر کاربر احمد شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام اقای دکتر .ببخشید من عذر خواهی میکنم شما لطفا در اصفهان دکتری را میتونید معرفی کنید
    5. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      آقای دکتر رضوانی و آقای دکتر یزدانی البته آدرسی از ایشان ندارم
    6. نمایش سایر 4 پاسخ
  • تصویر کاربر جواد شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش) تعداد بازدید: 248 مشاهده پرسش
    باعرض سلام و خسته نباشيد من يكي از مريض هاي قبلي شما هستم كه براي درد در ناحيه چپ بيضه خدمتتون رسيدم آزمايش و سنو نوشتين خدمتتون اوردم فرموديد واريس خيلي خفيف داريد و طبق معاينه حضوري فرموديد تخم ها حالت طبيعي دارند ولي از ديروز در حالت نشسته روي صندلي دردي از ناحيه بيضه چپ يا بهتر بگو سمت چپ بيضه درد دردناكي سراغم امد درد به گونه اي بود نميتوانستم رانندگي كنم زياد راه برم و چيز سنگين بردارم و به گونه اي است هر چند وقت مثلا ١٠ دقيقه يك درد شديد مياد سريع از بين ميره در همه حالت كه خودمو قرار ميدم او تير كشيدن شديد سراغم مياد لازم به ذكر است همراه اين درد پاي چپم و كمرم هم درد دارم مخصو صا پاي چپ اگر مقدور هست راهنمايي بفرماييد ممنونم
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۱۹ فروردین ۹۶( 9 سال پیش)
      سلام
      با توجه به توضیحاتی که فرمودید و نتیجه معاینه و سونوگرافی به نظر من منشا درد شما از بیضه نیست و بیشتر علل کمر و دیسک کمر مطرح می باشد لذا توصیه می کنم به متخصص مغز و اعصاب برای بررسی دردهای با منشا عصب های نخاع کمری مراجعه کنید.
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 537 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط