علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر هادی یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 254 مشاهده پرسش
    اقای دکترجباری من حدودن ۱۰سالی است واکوراسل عمل کردم وازقرص سرترالین استفاده می کنم واین الت تناسلی من سفت نمی شه (شل)است ومدت۲ماه که از دستگاه وکیوم استفاده میکنم وبازسفت نمیشه بعد یک مقدارنلاش شل میشود.خواهشمندم پاسخ جوابم را بدید.باتشکر
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۵ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      سرترالین یکی از عوامل سفت نشدن آلت می تواند باشد البته مشکل روحی وانی که بابت آن سرترالین می خورید هم می تواند عامل ان باشد. بهتر است به ارولوگیست مراجعه و بررسی شوید
  • تصویر کاربر حسین یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 292 مشاهده پرسش
    سلام دکتر بخشید میخواستم بدونم ایا واریکوسل در غلیظ یا رقیق بودن مایع منی موثر است و به طور کلی اگر مایع منی کمی رقیق باشد مشکل در باروری ایجاد میکند؟یا درمان میشود ممنون از شما
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      خیر واریکوسل چنین تاثیری ندارد. نرمال بودن غلظت منی در باروری موثر است وراه اطلاع از میزان غلظت منی انجام آزمایش اسپرم است
  • تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 292 مشاهده پرسش
    سلام مجدد
    دو سوال دارم.با توجه به اینکه بعضی دکترها نظرشون این بوده که بیضه نزول نکرده خارج شود بهتره .و بعضی دیگر گفتن اونو تا جایی که راه داره میآریم تو کیسه بیضه.31 سال مجرد
    1.وقتی بیضه نزول نکرده هیچ کمکی به باروری و هیچ کارایی ندارد چرا درش نمیارن و بعضی ها نظرشون اینه بیارنش تو کیسه.خوب اگه کارایی نداره چرا درش نمیارن وقتی که خطر سرطانی شدن هم داره.
    2.عمل بیضه چقدر طول می کشه و آیا بیهوشی کامل لازم هست و آیا اگرمثلا صبح عمل کنن آیا من میتونم عصرش رانندگی کنم ،یا راحت راه برم؟
    سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      1.وقتی بیضه نزول نکرده هیچ کمکی به باروری و هیچ کارایی ندارد چرا درش نمیارن و بعضی ها نظرشون اینه بیارنش تو کیسه.خوب اگه کارایی نداره چرا درش نمیارن وقتی که خطر سرطانی شدن هم داره.............من هم با خروج آن بیشتر موافقم مگر آنکه بتوان براحتی به داخل کیسه بیضه آوردش
      2.عمل بیضه چقدر طول می کشه و آیا بیهوشی کامل لازم هست و آیا اگرمثلا صبح عمل کنن آیا من میتونم عصرش رانندگی کنم ،یا راحت راه برم؟..................عمل حدود 45 تا 60 دقیقه طول می کشد ولی رانندگی عصر روز عمل را توصیه نمی کنم
  • تصویر کاربر مهدی یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 2156 مشاهده پرسش
    سلام ،خسته نباشید.
    جناب دکتر در مورد بیضه نزول نکرده سمت چپ به 4 تا دکتر در شیراز مراجعه کردم.2نفر از دکتر ها معاینه کردن و سونوگرافی کامل از ناحیه شکم و بیضه و تست های هورمونی و اسپرم دستور دادند.و گفتند بیضه نزول نکرده رو باید عمل کرد و بیرون انداخت.اما دو نفر دیگر بعد از معاینه گفتند که بیضه رو فقط میآریم پایین و در کیسه بیضه قرار میدیم نیازی نیست دور انداخته شود.و گفت اون سونوگرافی و ازمایشات هم فعلا لازم نیست.31 سالم هست مردم.
    لطفا راهنمایی کنید ؟اگر خطر سرطانی شدن دارد چرا این دو نفر دکتر نمیخوان درش بیارن؟
    اندازه بیضه سالم 4/6 *3

    اندازه بیضه نزول نکرده 2/3* 1/6
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۴ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      این احتمال خطر قطعی نیست لذا برخی معتقدند اگر با جراحی پائین آورده شود و ماهانه معاینه شود بهتر از دراوردنش هست و برخی هم ریسک نمی کنند
    2. تصویر کاربر مهدی شنبه ۴ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      جناب دکتر اگر بیضه نزول نکرده پایین آورده شود ایا معاینه ماهیانه فقط با دست باشد کافی است؟ یا اینکه باید هر ماه سونوگرافی انجام شود؟چون شنیدم سرطان بیضه رشد سریعی دارد ؟
      1.در ضمن اولین علائم سرطان بیضه رو اگه بگین ممنون میشم.
      2.دکتر نظر شما چی هست آیا بیضه رو بیرون بندازین بهتره یا اینکه بیارین پایین.وقتی این بیضه هیچ نطفه ای تولید نمیکند و کارایی ندارد برای چی درش نمیارن ؟
    3. تصویر کاربر دکتر محمد جباری یکشنبه ۱۲ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      معاینه با دست کافی است و نیازی به سونو نیست. اولین علائم سفت تر شدن، بزرگ تر شدن و لمس توده در بیضه هست
    4. نمایش سایر 2 پاسخ
  • تصویر کاربر زهرا شنبه ۴ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 326 مشاهده پرسش
    آقای دکترخانمی27ساله هستم. از علایم بیماری واستیبولار علاوه بر زائده هایی که به وجود آمده سوزش هم هست؟گاهی هم براثر عوامل محیطی ملتهب و دوچار خارش میشود؟آخر من درظاهر دوچار این بیماری شدم اما پزشکانم تشخیص درست نمیدهند ومن چندماه است که سوزش قسمت خارجی واژنم برطرف نمیشود.پزشکم گفت شاید تبخال است والوویر برای من تجویز کرد امااصلا خوب نشدم.ومجدد عرض میکنم ظاهر واژنم شبیه به همین عکس موجود در سایت شماست.لطفا راهنمایی کنید چگونه درمان کنم؟سوزش بیشتراذیتم میکند
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری شنبه ۴ اردیبهشت ۹۵( 1 دهه پیش)
      سلام
      وستیبولار پاپیلوماتوز باعث خارش و سوزش نمی شود و بایستی بدنبال علت دیگری برای این مشکل تان بگردید.اگر عفونت خاصی ندارید شاید نوعی حساسیت و آلرژی باشد. قبل از ارائه درمان بایستی تشخیص مناسبی را مطرح کرد
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 538 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط