علت تنگی مجرای ادرار در کودکان، زنان و مردان

در این مقاله مطالعه می کنید:

در این مقاله مطالعه می کنید:

تنگی پیشابراه تاثیر قابل ملاحظه ای در کیفیت زندگی دارد، و می تواند منجر به عفونت ادراری، سنگ مثانه، آسیب عضلات و اعصاب مثانه، ایجاد فیستول، انتشار عفونت به خون و دیگر اعضای بدن (sepsis)، و در نهایت نارسایی کلیه شود. همه تنگی ها در اثر آسیب به لایه پوشاننده پیشابراه (مجرای ادراری) یا بافت اسفنجی زیرین آن و در نهایت تغییر ماهیت بافت آسیب دیده و تشکیل فیبروز در طی فرآیند ترمیم رخ می دهد. آسیب های کوچک بافت پوششی پیشابراه باعث خروج ادرار به بافت اسفنجی و بروز واکنش های فیبروتیک درون بافت اسفنجی می شود. در زمان آسیب این فیبروز می تواند بدون علامت باشد ولی با گذشت زمان و بتدریج قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) باریک شده و منجر به علائم ادراری انسدادی می شود.

آیا تنگی مجرای ادرار خطرناک است؟

تنگی پیشابراه حدود 5000 ویزیت بیمارستانی و یک و نیم میلیون ویزیت در مطب را در هر سال در آمریکا شامل می شود. اگرچه آماری در ایران در این مورد موجود نمی باشد ولی میزان بروز و شیوع آن در ایران نیز زیاد و قابل ملاحظه است. سیر طبیعی تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) در بیماران درمان نشده به گونه ایست که می تواند با عوارض زیادی همراه باشد. عوارض تنگی های مجرای ادراری (پیشابراه) در جدول زیر آمده است:

Urethral stricture02

میزان بروز تنگی پیشابراه بین 200 تا 1200 مورد در هر 100 هزار نفر تخمین زده شده است و این میزان بروز در افراد بالای 55 سال بطور چشمگیری افزایش می یابد. هزینه ای که این بیماری به سیستم سلامت کشور وارد می کند قابل توجه است بطوریکه هزینه ی سالیانه تحمیل شده به دلیل گرفتگی مجرای ادراری (پیشابراه) در کشور آمریکا در سال 2000 حدود 191 میلیون دلار تخمین زده شده است.

علائم تنگی پیشابراه

  • کاهش فشار ادرار
  • باریک شدن جریان ادرار
  • قطع و وصل شدن ادرار
  • سوزش ادرار
  • تکرر ادرار
  • قطع و وصل شدن جریان ادرار
  • عدم تخلیه کامل ادرار

عوارض تنگی مجرای ادرار

از جمله عوارض تنگی مجرا می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های ادراری عود کننده

✔️ سنگ مثانه

✔️ سنگ مجرای ادراری

✔️ دیورتیکول مجرای ادرای (دیورتیکول حفره ای است کیسه مانند که قبل از تنگی و در اثر فشار بالای ادرار بوجود می آید.

✔️ بی اختیاری ادراری

✔️ناباروری

✔️ مثانه تحریک پذیر یا بیش فعال

✔️ نارسایی کلیه

رژیم غذایی متناسب با نوع سنگ کلیه

تنگی مجرای ادرار در کودکان و نوزادان

تنگی مجرای ادرار کودکان غالبا مادرزادی بوده و یا بدنبال ترمیم و جراحی ناموفق بیماری هیپوسپادیاس بوجود می آید. کودکان نسبت به عوارض تنگی مجرا حساس تر بوده و بایستی که در اولین فرصت جراحی و تنگی برطرف گردد.

 علائم تنگی مجرای ادرار در کودکان 

◾خون در منی یا ادرار

◾شروع و توقف مکرر جریان ادرار

◾ناتوانی در تخلیه کامل مثانه

◾ناتوانی در کنترل ادرار (بی اختیاری)

◾ناتوانی در دفع ادرار

◾درد در ناحیه لگن یا پایین شکم

علت تنگی پیشابراه در مردان

شایع ترین علت بروز تنگی در مردان دست کاری هایی است که توسط پزشکان و پیراپزشکان بر روی مجرای ادراری انجام می شود. سوندگذاری نادرست و جراحی پروستات یا تومورهای مثانه از طریق پیشابراه شایع ترین از علل تنگی مجرای ادراری در مردان هستند.

1- ضربه به مجرای ادراری

 با توجه به طولانی بودن پیشابراه در مردان احتمال صدمه به مجرا زیاد می باشد این آسیب می تواند ناشی از موارد زیر باشد:

  • سقوط از ارتفاع
  • تصادف با وسایط نقلیه و شکستگی لگن
  • لگد خودن حین ورزش های رزمی و منازعات
  • دوچرخه سواری و اسب سواری
  • اصابت تیر یا ترکش در جنگ
  • ماندن زیر آوار
  • گازگرفتگی توسط حیوانات
بیماری های مردانه بیضه

2- عفونت

عفونت های مجرای ادراری ناشی از سکس مانند سوزاک در صورتی که درمان به موقع و مناسب نشوند، می تواند باعث بروز تنگی شود. امرزوه با افزایش درمان زود هنگام این دسته از عفونت ها، خوشبختانه احتمال بروز تنگی پیشابراه بدلیل عفونت کاهش یافته است.

3- لیکن اسکلروزیس

این بیماری که به آن BXO نیز گفته می شود التهاب مزمن و پیشرونده ای است که در صورت درگیری سوراخ و مجرای ادراری می تواند باعث بروز تنگی در پیشابراه شود.

4- علل مادرزادی

این علت نسبتا ناشایع است.

5- علل ناشناخته

در برخی از بیماران علت مشخصی را برای بروز تنگی مجرای ادراری نمی توان پیدا کرد.

علت تنگی پیشابراه در زنان

مجرای ادراری در زنان کوتاه و حدود چهار سانتیمتر طول دارد و توسط بافت های اطراف بویژه استخوان لگن احاطه شده است؛ لذا شیوع بروز تنگی مجرای ادراری در زنان به مراتب کمتر از مردان می باشد. از علل تنگی پیشابراه در زنان می توان به موارد زیر اشاره کرد:

✔️ عفونت های مزمن و طول کشنده

✔️ بیماری التهابی لیکن اسکلروزیس

✔️ زایمان های سخت و طولانی که با آسیب بافتی پیشابراه همراه باشد

✔️ مادرزادی

✔️ جراحی های لگنی

✔️ ناشناخته

حال که با علل به وجود آمدن تنگی پیشابراه آشنا شده اید، مقاله زیر را بخوانید:

درمان تنگی مجرای ادرار

تشخیص تنگ شدن مجرای پیشابراه

علائم تنگی مجرای ادراری (پیشابراه) شامل زور زدن حین ادرار کردن، عدم تخلیه کامل ادرار، جریان ادرار ضعیف، و همچنین سابقه عفونت های ادراری مکرر و ادرار خونی می باشد. عکس رنگی از مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه می تواند محل، طول و شدت تنگی را مشخص کند بطوری که در عکس رنگی تنگی بصورت باریک شدن قطر داخلی مجرای ادراری (پیشابراه) در محل تنگی و متسع بودن مجرای ادراری (پیشابراه) قبل از تنگی دیده می شود. برای تشخیص از سیستوسکوپی (روشی که در آن با دستگاهی که به آن سیستوسکوپ می گویند مجرای ادراری (پیشابراه) و مثانه با نگاه و دید مستقیم دیده می شود) نیز استفاده می شود.

🛑 مطالعه بیشتر: خون در ادرار نشانه چیست؟

تنگی مجرا

آیا تنگی مجرا باعث معافیت می شود؟

قوانین و شرایط معافیت پزشکی سربازی با گذشت زمان تغییر می کنند؛ لذا برای اطلاع از اینکه تنگی مجرای ادراری باعث معافیت پزشکی می شود یا نه، به سایت سازمان وظیفه عمومی مراجعه کنید. در گذشته به اینصورت بود که اگر تنگی مجرا قابل درمان باشد، بیمار مشمول معاف از رزم می شود و اگر قابل درمان نباشد، معافیت دائمی داده می شود.

تصویر  دکتر محمد جباری
دکتر محمد جباری

دکتر محمد جباری جراح و متخصص کلیه و مجاری ادراری و تناسلی همچنین فلوشیپ فوق تخصصی ارولوژی ترمیمی فارغ التحصیل از دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی شهید بهشتی و عضو هیئت علمی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی و عضو انجمن علمی ارولوژی ایران می باشد.

آیا این مطلب مفید بود؟ لطفا به آن امتیاز دهید
3.5/5 - (52 امتیاز)
  • تصویر کاربر مهیار سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 447 مشاهده پرسش
    با عرض سلام و خسته نباشید
    دکتر بسیار متشکرم ازین که وقت میزارین و توجه میکنید.
    این سونوگرافی که فرستادم مربوط به تقریبا یک ماه بعد از حادثه ست .
    آزمایش هم دادن ، جوابشون اومد براتون ارسال میکنیم.
    یه سوال دیگه اینکه ، ان شاء الله امکان حفظ بیضه وجود داره؟
    بازم ممنون از کمکتون دکتر.
    خدا خیرتون بده.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      دو تا تشخیص الان مطرح است یکی خونریزی داخل بیضه بدنبال ضربه که الان باعث افزایش اندازه بیضه شده و دومی تومور بیضه هست که احتمال این دومی خیلی کم است.
      در مورد امکان حفظ بیضه از الان نمی توان نظر قطعی داد و فقط سر عمل هست که می توان تصمیم گرفت قطعا تلاش پزشک برای حفظ بیضه هست بشرطی که این کار امکان پذیر باشد
  • تصویر کاربر حامد سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 303 مشاهده پرسش
    باسلام خسته نباشید
    یکسالی است که در محل خروج ادرار (دو لب )حالت تورمی شکل (خیلی کوچک )با کمی سوزش گهگاهی و تیره گی خفیف پوست در آن قسمت بوجود آمده است.خواهشمند است راهنمایی فرمایید
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      بدون معاینه و دیدن ناحیه مورد نظر شما نمی توانم نظری بدهم
  • تصویر کاربر علیرضا سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 282 مشاهده پرسش
    باسلام. می خواستم یک دکتر فوق تخصص عالی در شیرازبرام معرفی کنید.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      دکتر میرکاظمی
  • تصویر کاربر زویا سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 326 مشاهده پرسش
    با سلام می خواستم نظرتون رو در مورد آزمایش اسپرم همسرم بدونم که آیا برای بارداری مشکلی دارن؟ من خودم تمام آزمایشات مربوطه رو انجام دادم و مشکلی نداشتم الان هم 7 ماهه اقدام کردیم ولی نتیجه ای نگرفتیم همسرم بعد از این آزمایش قرصهای ایکس اید و سلن پلاس رو مصرف میکنه می خواستم بدونم ایا امکان داره مشکل همسرم حادتر باشه که نیاز به داروهای قوی تر داشته باشه در ضمن لطفا نظرتون رو هم در مورد مصرف آمپول هاچ سی جی بیان کنید. باتشکر از پاسختون.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      این آزمایش کاملا طبیعی است با اینحال اگر تهران تشریف دارید توصیه می کنم آزمایش را در یک مرکز ناباروری تکرار کنید و لزومی به استفاده از آمپول هاچ سی جی نیست چون تعداد اسپرم کاملا نرمال است
  • تصویر کاربر محمد سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 326 مشاهده پرسش
    سوال : سلام.تو دوسالگی فتق چپ عمل کردم..۴سال پیش واریکوسل چپ ۲بارعمل کردم.پارسال ازمایش اسپرم دادم همچی نرمال بود جز سرعت اسپرم کند بود بامصرف دوماه دارو(ویتامین e و روی و دوازده عدد امپول گونادوترفین و یه قرص دیگه که اسمشو فراموش کردم ولی عارضه اون قذص چندقلوزایی بود) شکرخدااسپرم بارور کاملا عادی دارم.اما..سه چار سال میشه که بیضه راستم درد میگیره خوب میشه..پارسال بار اخر سونوگرافی دادم بیضه سالم بود اما فتق خفیف داشتم در سمت راست نزدیک التم دردش حس میشد اما ظاهرا مشخص نیست..یکی دوماه اخیر بیضه راستم دردگرفته دوباره به طوری که بعد از لمس کردن بعداز ۲۰دقیقه درد دارم.ذهنم درگیره.ازدواج کنم برام دردسر نمیشه ؟ عفونت بیضه باشد شاید؟ درضمن بیضه هایم معاینه کردم بنظر عادی است نه واریکوسل نه هیدوسل..البته هنگام لمس قسمت پشت بیضه یعنی اپیدیم درد میکند چندروز جواب فرستادید ممنون اما من فعلا آزمون سرنوشت سازی دارم یک هفته بعد میخام بعد از ان ازمون برم دکتر که اگر مشکلی داشته باشم روحیه م خراب نشه.ممنون اگر وقتتون رو به من اختصاص بدید. سپاس
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری سه شنبه ۳ آذر ۹۴( 1 دهه پیش)
      سلام
      ازدواج کنم برام دردسر نمیشه ؟......................................خیر
      عفونت بیضه باشد شاید؟.........................اگر سبقه رابطه جنسی ندارید خیلی بعیده عفونت باشد
      در کل به نظر چیز مهمی نیست البته حتما برای معاینه به پزشک مراجعه کنید
درحال دریافت اطلاعات
  • تصویر کاربر ابراهیم جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش) تعداد بازدید: 534 مشاهده پرسش
    با عرض سلام مدت دو سالی است که شبها بین یک تا دوبار به خاطر نیاز به تخلیه ادرار بیدار می شوم و این در حالی است که چند ساعتی قبل از خواب اصلا آب نمیخورم سونوگرافی کلیه و مثانه و پروستات نرمال است مشکل از کجاست چه باید بکنم بسیار سپاسگزارم.
    1. تصویر کاربر دکتر محمد جباری جمعه ۲۵ بهمن ۹۲( 1 دهه پیش)
      سلام
      سن و بیماری های همراه و داروهای احتمالی و معاینه و آزمایشات مربوطه در تصمیم گیری تاثیر دارد لذا نمی توان پاسخ مناسبی به سوال شما داد
درحال دریافت اطلاعات
مقالات مرتبط